I SA/Go 24/24

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2024-03-21

Skład orzekający: Alina Rzepecka, Jacek Niedzielski, Damian Bronowicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości rekreacyjno-wypoczynkowej, który samodzielnie zagospodarowuje niektóre frakcje odpadów (szkło, papier), jest zwolniony z obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obejmującej te frakcje?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że właściciel nieruchomości, na której powstają odpady komunalne, jest zobowiązany do ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obejmującej wszystkie frakcje odpadów przewidziane w lokalnym regulaminie, niezależnie od tego, czy samodzielnie zagospodarowuje niektóre z nich. Obowiązek ten wynika z faktu powstania odpadów na nieruchomości oraz zorganizowania przez gminę systemu ich odbioru. Opłata ma charakter przymusowy i ekwiwalentny, a jej wysokość jest ustalana na podstawie zadeklarowanej liczby pojemników i częstotliwości ich odbioru, zgodnie z przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz aktami prawa miejscowego.
Stan faktyczny
Skarżąca H.J. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Zarządu Związku E. określającą wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od domku letniskowego za czerwiec, lipiec i sierpień 2022 roku. Organ I instancji naliczył opłatę w wysokości 140 zł miesięcznie, uznając deklarację skarżącej za wypełnioną niezgodnie z regulaminem. Skarżąca podniosła, że prawidłowo wypełniła deklarację, wskazując jedynie te frakcje odpadów, które faktycznie wytwarza i których potrzebuje, argumentując, że nie może płacić za puste pojemniki. Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, wskazując na obowiązek ponoszenia opłaty za wszystkie frakcje odpadów przewidziane w uchwałach.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędzia WSA Damian Bronowicki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 marca 2024 r. sprawy ze skargi H.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za czerwiec, lipiec i sierpień 2022 roku oddala skargę w całości. Pismem z dnia [...]grudnia 2023 r. H.J.(Skarżąca) wniosłaskargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (organ II instancji, SKO)z dnia [...] nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Zarządu Związku E. w [...] (organ I instancji) z dnia [...][...] wprzedmiocieokreślenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynikał następujący stan sprawy. Zarząd Związku E. w [...] decyzją z dnia [...] określił H.J. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 140 zł za każdy miesiąc, tj. czerwiec, lipiec, sierpień 2022 r. od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno - wypoczynkowe, położonej w miejscowości [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że złożona przez H.J. w dniu [...] maja 2022r. deklaracjajest wypełnionaniezgodnie z obowiązującym regulaminem utrzymania czystości i porządku w gminach (brak zaznaczonych wszystkich pięciu frakcji odpadów, niewłaściwa częstotliwość odbioru odpadów, źle wyliczona stawka opłaty). Do dnia wydania decyzji nie została złożona poprawnie wypełniona deklaracja. Wobec czego organ naliczył miesięczną opłatę w wysokości 140 zł za każdy miesiąc, tj. czerwiec, lipiec, sierpień, które są miesiącami obligatoryjnymi, zgodnie z obowiązującym regulaminem utrzymania czystości i porządku w gminach, uwzględniając selektywną zbiórkę odpadów, w sposób następujący: 1 pojemnik o pojemności 120L na odpady zmieszane odbierany z częstotliwością 2 razy w miesiącu, tj. 2 x 20 zł= 40 zł, 1 pojemnik/worek o pojemności 120L na bioodpady odbierany z częstotliwością 2razy w miesiącu, tj. 2x 20 zł= 40 zł, 1 pojemnik/worek o pojemności 120L na tworzywa sztuczne odbierany z częstotliwością 1 raz w miesiącu, tj. 1 x 20 zł= 20 zł, 1 pojemnik/worek o pojemności 120L na szkło odbierany z częstotliwością 1 raz w miesiącu, tj. 1 x 20 zł = 20 zł, 1 pojemnik/worek o pojemności 120L na papier odbierany z częstotliwością 1 raz w miesiącu, tj. 1 x 20 zł= 20 zł. W odwołaniu Skarżącą podniosła, że prawidłowo wypełniła deklarację, zgodnie z uchwałą z dnia [...].10.2021 r., wskazała w niej ilość pojemników, dokonując wyboru pojemników o pojemności 120L. Wyjaśniła, że na jej posesji wystarczą pojemniki 120L - jeden na miesiąc. Zdeklarowała bio, mieszane i plastik 1 x miesiąc, ponieważ szkło zabiera ze sobą do domu (nowe przetwory), papier-gazet nie kupuje, książki zabiera lub oddaje do biblioteki, a papier po wędlinie lub innych produktach wrzuca do zmieszanych, metale - puszki oddaje bezdomnych a większe gabaryty sprzeda lub odda tym co będą zbierać. Pojemniki z odpadami komunalnymi nigdy nie są zapełnione, jedynie bio. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] utrzymało w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu organ przywołał treść przepisów 2 ust. 1 pkt 4, art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 6c ust. 1 i 2, art. 6h, art. 6j ust. 3 i 3ba, 6m ust. 1, art. 6o ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (DZ. U. z 2023 r., poz. 1469 z zm., dalej jako: u.c.p.g.) oraz wydane w oparciu o nie akty prawa miejscowego tj. uchwałę Zgromadzenia Związku E. nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r. w sprawie regulaminu utrzymania i porządku na terenie Związku E.,uchwałę nr [...] z dnia [...] marca 2021 r. i uchwałę nr [...] z dnia [...] października 2021 r. Dalej organ wskazał, że H.J. jest właścicielem w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g. nieruchomości położonej w [...], na której nie zamieszkują mieszkańcy. Bezsporne jest, że na ww. nieruchomości wytwarzane są odpady. Organ podkreślił, że dla określenia opłaty bez znaczenia pozostaje okoliczność czy odpady wytworzone na nieruchomości zostały zabrane, oddane czy wjakikolwiek inny sposób usunięte z nieruchomości. Obowiązek ponoszenia opłaty ciąży na właścicielu nieruchomości niezależnie od rodzaju wytworzonych odpadów, a istotne jest, że na danej nieruchomości w ogóle powstały odpady komunalne. Powstałzatem obowiązek uiszczenia opłaty z uwzględnieniem wszystkich frakcji odpadów jakie przewiduje uchwała.W ocenie Kolegium organ I instancji w sposób prawidłowy określił stronie wysokość opłaty miesięcznej za gospodarowanie odpadami komunalnymi na nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe z uwzględnieniem także opłat cząstkowych od odpadów w postaci szkła i papieru. W dniu [...] października 2023r. strona zapoznała się z aktami sprawy w biurze Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. H.J. nie zgodziła się z decyzją SKO i pismem z dnia [...] grudnia 2023 r. złożyła skargę do tutejszego sądu. Wniosła o "wycofanie" decyzji. Wskazała, że deklaracje wypełniła zgodnie z treścią i wskazówkami zawartymi w piśmie z dnia [...] grudnia 2021 r. odnoszącym się do Uchwały Zgromadzenia Związku E. z dnia [...] października 2021 r. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 z zm., dalej: P.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a,który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w sprawie. Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 P.p.s.a. Spór w sprawie dotyczyistnienia podstaw prawnych do nałożenia na stronę obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami. Organ ustalił miesięczną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla domkuletniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno – wypoczynkowe w wysokości 140 zł za każdy miesiąc, tj. czerwiec, lipiec, sierpień. Skarżąca kwestionuje ustalenie opłaty od odpadów frakcji szkła oraz papieru. Oświadczyła, że szkło zabiera ze sobą do domu, gazet nie kupuje, książki zabiera lub oddaje do biblioteki, a papier po wędlinie wrzuca do zmieszanych. W jej ocenie niemożliwe jest zapełnienie 7 pojemników 120 litrowych w miesiącu i w konsekwencjinie może płacić za puste pojemniki. W związku z tym Skarżąca złożyła deklarację, w której zaznaczyła jedynie pojemniki na odpady zmieszane, metale i tworzywa sztuczne oraz bioodpady.W ocenie organu ww. nieruchomości powstają odpady, stąd istnieje obowiązek uiszczenia opłaty od wszystkich frakcji odpadów, a nie wybiórczo tylko od niektórych z nich. W tak zarysowanym sporze Sąd rację przyznał organowi. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g. właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomościodpadówkomunalnychzgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1. Natomiast gminy, stosownie do art. 3 ust. 2 pkt 5 u.c.p.g. zapewniają czystość i porządek na swoim terenie i tworzą warunki niezbędne do ich utrzymania, a szczególności zapewniają selektywne zbieranieodpadówkomunalnychobejmujące co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady. Zatem gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (art. 6c ust. 1 u.c.p.g.),arada gminy może, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (art. 6c ust. 2 u.c.p.g.). W przypadku wskazanej nieruchomościopłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn zadeklarowanej liczby pojemników lub worków, przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości, oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 2. Przez zadeklarowaną liczbę pojemników lub worków rozumie się iloczyn liczby pojemników lub worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na terenie nieruchomości oraz liczby ich opróżnień lub odbiorów wynikającej z częstotliwości odbioru odpadów komunalnych określonych na podstawie art. 6r ust. 3 i 3b albo harmonogramu odbioru odpadów komunalnych dla danej nieruchomości (art. 6j ust. 3 u.c.p.g.). Natomiast zgodnie z art. 6h ww. ustawyopłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi są obowiązani ponosić właściciele nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy(pkt 1) orazwłaściciele nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, jeżeli rada gminy podjęła uchwałę, o której mowa w art. 6c ust. 2 (pkt 3)- na rzecz gminy, na terenie której są położone nieruchomości lub lokale. W badanej sprawie na podstawie § 6 ust. 7 uchwały nr [...] Zgromadzenia Związku E. z dnia [...] listopada 2020 r. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy uczestników Związku E. (Dz. Urz. Woj. z 2020 r., poz. 2978) właściciel nieruchomości na której znajduje się domek letniskowy lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanej przez część roku od 1 czerwca do 31 sierpnia jest zobowiązany do pozbywania się odpadów komunalnych zgodnie z pkt 5), tj.pozbywanie się przez właściciela nieruchomości, na której nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (niezamieszkałej) z zastrzeżeniem pkt 4) (nie dotyczy w niniejszej sprawy), odbywać się będzie w sposób określony dla właściciela zamieszkałej nieruchomości w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, wymieniony pkt 2) i 3). Przepisy te stanowią, że właściciel nieruchomości zamieszkałej w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej zobowiązany jest pozbywać się niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych i bioodpadów nie rzadziej niż jeden raz na dwa tygodnie (pkt 2) oraz pozbywanie się następujących frakcji odpadów zbieranych selektywnie: papieru, metali i tworzyw sztucznych, odpadów opakowaniowych wielomateriałowych oraz szkła przez właściciela nieruchomości zamieszkałej w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej odbywać się będzie nie rzadziej niż raz na cztery tygodnie, a od właściciela zamieszkałej nieruchomości w zabudowie wielolokalowej nie rzadziej niż jeden raz na dwa tygodnie (pkt 3). Z kolei na podstawie § 1 uchwały nr [...] z dnia [...] października 2021 r. w sprawie wysokości stawek oraz terminu, częstotliwości i trybu uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe (Dz. Urz. Woj. Z 2021 r., poz. 2185), organ nałożył obowiązek ponoszenia przez właścicieli tych nieruchomości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości iloczynu zadeklarowanej liczby pojemników lub worków, przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości oraz stawki opłaty za odbiór i gospodarowanie jednego pojemnika lub worka o określonej pojemności dla każdej frakcji odpadów komunalnych, przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na terenie tej nieruchomości wedle stawki: dla worka lub pojemnika o pojemności 120 litrów – w wysokości 20,00zł, dla pojemnika o pojemności 240 litrów - w wysokości 40,00zł. Z powyższych przepisów należy wywnioskować, że każdy właściciel nieruchomości, na której powstają odpady komunalne, obowiązany jest ponieść opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi i to niezależnie od rodzaju i ilości wytwarzanych odpadów.Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi ma charakter ekwiwalentnego świadczenia obowiązkowego, które obowiązkowo należy uiszczać dopóty, dopóki spełnia się ustawowe przesłanki, precyzowane w odpowiednich uchwałach będących aktami prawa miejscowego. Taką przesłanką w okolicznościach niniejszej sprawy jest powstanie na niezamieszkałej nieruchomości odpadów komunalnych. Natomiast obowiązkiem gminy jest zorganizowanie odbioru powstałych odpadów komunalnych wszystkich frakcji jakie przewiduje akt prawa miejscowego, czyli odpadów zmieszanych, papieru, metali i tworzyw sztucznych, szkła i bioodpadów, ze wskazaniemczęstotliwości odbioru tych odpadów. Wkonsekwencji nieruchomość Skarżącej również jest objęta przewidzianym systemem odbioru odpadów komunalnych przez gminę. Bez znaczenia pozostają okoliczności podnoszone przez Skarżącą, że samodzielnie zagospodarowuje odpady szkła i papieru oraz, że wystarczą pojemniki 120 l. – jeden na miesiąc. Przyjęcie stanowiska Skarżącej mogłoby skutkować swobodą wyboru frakcji i w konsekwencji dowolnością uiszczania opłat od odpadów komunalnych. Co w świetle wyżej wskazanych przepisów jest niedopuszczalne. Sporna opłata jest niekiedy nazywana "podatkiem śmieciowym" i ma ona, tak jak podatek, charakter przymusowy i bezzwrotny. Jednak z uwagi na wskazanie w art. 6r ust. 2u.c.p.g., że z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi gmina pokrywa koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, opłata ta ma element odpłatności odróżniający ją od podatków. W sprawie Skarżąca złożyła deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi,w której zaznaczyła jedynie pojemniki na odpady zmieszane, metale i tworzywa sztuczne oraz bioodpady. Mając na uwadze wskazane przepisy organ słusznie uznał, że złożona deklaracja jest niepoprawnie wypełniona ponieważ nie zaznaczono w niej wszystkich pięciu frakcji odpadów, prawidłowej częstotliwość odbioru odpadów oraz źle określono stawkę opłaty. W konsekwencjina podstawie art. 6o u.c.p.g., określił Skarżącej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w oparciu o wyżej wskazane przepisy uchwały nr [...] Zgromadzenia Związku E. z dnia [...] listopada 2020 oraz uchwały nr [...] z dnia [...] października 2021 r. Podsumowując, Sąd uznał, że organy w prawidłowy sposób, zgodnie z obowiązującymi przepisami wymienionej ustawy oraz przepisami prawa miejscowegookreśliły wysokość opłaty za odpady komunalne. Poczynione ustalenia w tym zakresie wynikają z prawidłowo zgromadzonego i ocenionego materiału dowodowego. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło