I SA/Go 248/24

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2024-10-30

Skład orzekający: Jacek Niedzielski, Alina Rzepecka, Damian Bronowicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dochód z emerytury zagranicznej, który nie podlega opodatkowaniu w kraju źródła (Austrii) z uwagi na wysokość, podlega opodatkowaniu w Polsce jako dochód rezydenta podatkowego?
Ratio decidendi
Dochód z emerytury zagranicznej, który nie podlega opodatkowaniu w kraju źródła (Austrii) z uwagi na wysokość, podlega opodatkowaniu w Polsce jako dochód rezydenta podatkowego, zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania. Brak opodatkowania w Austrii nie zwalnia podatnika z obowiązku wykazania tego dochodu w polskim zeznaniu podatkowym (PIT-36).
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2021. Skarżący kwestionował sposób rozliczenia swojej zagranicznej emerytury, twierdząc m.in. że nie otrzymał PIT-11 i nie zna swojej sytuacji podatkowej. Organy podatkowe ustaliły, że skarżący uzyskał dochody z emerytury krajowej i zagranicznej (z Austrii), które nie zostały rozliczone w zeznaniu rocznym. Emerytura austriacka nie podlegała opodatkowaniu w Austrii ze względu na wysokość, ale zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania podlegała opodatkowaniu w Polsce. NUS określił zobowiązanie podatkowe, a DIAS utrzymał decyzję w mocy. Skarżący nadal kwestionował prawidłowość rozliczenia i domagał się możliwości samodzielnego rozliczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Sędzia WSA Damian Bronowicki Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2024 r. sprawy ze skargi W.C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2021 oddala skargę w całości. W.C. (skarżący, strona) wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (organ, DIAS) z [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] (organ I instancji, NUS) z [...] kwietnia 2024 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2021 rok. Z akt administracyjnych wynika następujący stan sprawy. W dniu [...] kwietnia 2023 r. skarżący wniósł skargę do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej podnosząc między innymi, że nie zna swojej sytuacji podatkowej. Wskazał przy tym, że nie otrzymał PIT-11 z uwagi na trwające "dochodzenie" oraz że nie wie "czy podatnik zapłacił jakiś podatek, czy nie zapłacił, czy ma coś do płacenia" z uwagi na "tajemnicę". Skarga ta została przekazana do DIAS, który na podstawie obowiązujących przepisów i w oparciu o pozyskane informacje: -/ ustalił, że w odniesieniu do 2021 r. A. S.A. (jako płatnik) wystawił dla Skarżącego informację PIT-11 w związku z wypłacaną emeryturą zagraniczną, którą częściowo opodatkował, -/ Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] (jako płatnik) wystawił dla skarżącego informację PIT-11A w związku z wypłacaną emeryturą krajową, -/ w systemie "Twój e-PIT" nie zostało automatycznie przygotowane dla skarżącego roczne zeznanie podatkowe za rok 2021, ze względu na uzyskiwane dochody z emerytury zagranicznej, które podlegają rozliczeniu na formularzu PIT-36, -/ skarżący nie dokonał samodzielnego rozliczenia podatku za 2021 r., -/ uzyskiwane przez skarżącego dochody nie zostały rozliczone (mając na uwadze powyższe dane), -/ stwierdził, że uzyskiwane przez skarżącego dochody w roku 2021 nie zostały rozliczone, zaś ustalenie kwoty zobowiązania za wskazany okres możliwe jest w ramach postępowania podatkowego, -/ przekazał NUS skargę strony, celem wszczęcia takiego postępowania. Postanowieniem [...] czerwca 2023 r. organ I instancji wszczął wobec skarżącego postępowanie podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2021 r. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organ I instancji ustalił, że [...] stycznia 2022 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] przesłał do Urzędu Skarbowego we [...] informacje o dochodach uzyskanych od organu rentowego (PIT-11A) za rok 2021, w której wykazał m.in. przychód (dochód) strony z emerytur/rent krajowych w wysokości 20 329,92 zł, składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 1.575,60 zł oraz zaliczkę na podatek od emerytur/rent krajowych w wysokości 1.360,00 zł. Ponadto 25 stycznia 2022 r. A. S.A. przesłał do Urzędu Skarbowego we [...] informację o przychodach z innych źródeł oraz o dochodach i pobranych zaliczkach na podatek dochodowy (PIT -11) za rok 2021, w której wykazał przychód z emerytur/rent zagranicznych 19 227,33, dochód z emerytur/rent zagranicznych 19 227,33 zł, dochód zwolniony od podatku z emerytur/rent zagranicznych 22 126,93 zł, zaliczkę pobraną od emerytur/rent zagranicznych 1.778,00 zł oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne 3.204,94 zł. Oba dokumenty powinny być przesłane także stronie, aby umożliwić samodzielne rozliczenie uzyskiwanych dochodów w danym roku podatkowym. Ponadto w piśmie z [...] czerwca 2023 r. DIAS wskazał, że w systemie "Twój e-PIT" nie zostało automatycznie przygotowane dla skarżącego zeznanie podatkowe za 2021 r. z uwagi na uzyskiwane przez niego dochody z emerytury zagranicznej (potwierdza to informacja z A. S.A.), które podlegają rozliczeniu na formularzu PIT-36. Dodał też, że skarżący nie dokonał samodzielnego rozliczenia uzyskiwanych w 2021 r. dochodów w zeznaniu rocznym. Wobec powyższego uzyskane przez Skarżącego dochody w 2021 r. nie zostały rozliczone. Pismem z [...] sierpnia 2023 r. NUS wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień w zakresie źródeł i wielkości uzyskanych przychodów/dochodów, przysługującego prawa do ulg podatkowych oraz innych okoliczności mogących mieć wpływ na rozliczenie za badany rok oraz do przedłożenia dokumentów potwierdzających te wyjaśnienia lub wskazania, że strona nie jest w posiadaniu takowych dokumentów. Równocześnie z prowadzonym postępowaniem podatkowym w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2021 r., organ I instancji prowadził wobec strony postępowanie podatkowe w tym podatku za rok 2022. W jego ramach wystosował do skarżącego identyczne wezwanie do złożenia wyjaśnień i przedłożenia dokumentów. W dniu [...] sierpnia 2023 r. skarżący przesłał drogą elektroniczną (e-mail) pismo, w którym odniósł się nie tylko do powyższego wezwania, ale także nawiązał do postępowań podatkowych w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych, które organ I instancji prowadził wobec skarżącego za rok 2019 i 2020. Skarżący wskazał m.in., że nie będzie składał żadnych wyjaśnień za lata 2021 i 2022, bo takowych nie posiada. Do pisma dołączył zdjęcia dwóch dokumentów (w treści maila wskazał, że dokumenty te dotyczą 2021 i 2022 r.), tj. orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z [...] września 2021 r. (wydane do [...] września 2024 r.), numer [...], z którego wynika między innymi, że: -/ dotyczy ono E.O., zamieszkałej pod tym samym adresem co skarżący; -/ ustalony stopień niepełnosprawności – znaczny; -/ niepełnosprawność istnieje od [...] lutego 2015 r.; -/ ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] czerwca 2018 r.; -/ w związku z niepełnosprawnością osoba ta (wskazania określone przez skład orzekający) wymaga zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz pomoce techniczne, ułatwiające funkcjonowanie danej osoby, korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji oraz wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji; -/ zawiadomienia o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej z [...] lipca 2020 r. numer [...], przy czym zawiadomienie to dotyczyło dwóch tytułów wykonawczych wystawionych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 rok (razem dochodzone należności: 5.425,16 zł). W toku prowadzonego postępowania podatkowego pismem z [...] stycznia 2024 r. organ I instancji wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o sporządzenie i przekazanie informacji w zakresie wpłaconych przez skarżącego składek na własne ubezpieczenie zdrowotne w okresie od stycznia 2021 r. do grudnia 2022 r. Z otrzymanej odpowiedzi wynika, że skarżący nie opłacał składek na własne ubezpieczenie zdrowotne. Ponadto na podstawie dostępnych baz danych NUS ustalił, że skarżący nie dokonywał wpłat na poczet zaliczek na podatek dochodowy za rok 2021 i 2022 r. Wykorzystując dostępne kanały komunikacji z zagraniczną administracją podatkową (austriacką), NUS zwrócił się o udzielenie informacji na temat uzyskiwanych przez skarżącego dochodów z emerytur/rent zagranicznych w badanym okresie. Z przekazanych informacji wynika, że: -/ w roku 2021 wypłacane były skarżącemu emerytury z austriackiego systemu ubezpieczeń społecznych przez Zakład Ubezpieczeń Emerytalno-Rentowych (P.); -/ świadczenia nie podlegały opodatkowywaniu w Austrii ze względu na ich wysokość (dochód poniżej 11.000,00 euro nie podlega w tym kraju opodatkowaniu); -/ austriacka administracja podatkowa nie posiada informacji na temat tego, czy w wypłacaniu skarżącemu świadczeń emerytalnych pośredniczył D. z K.; -/ od stycznia do grudnia 2021 roku wysokość tych świadczeń wynosiła 694,20 euro; -/ świadczenia były skarżącemu wypłacane każdego miesiąca, a ponadto dwa razy w roku otrzymywał dwa specjalne świadczenia; -/ wypłata świadczeń następowała (w tym za lata wcześniejsze): od października 2017 r. do listopada 2021 r. na polski rachunek bankowy (A. SA, IBAN; PL [...]) oraz od grudnia 2021 r. na rachunek zagraniczny, zgodnie z wnioskiem skarżącego z [...] września 2021 r. (P1, IBAN: DE [...]). Informacje dotyczące kwoty i częstotliwości wypłacanych skarżącemu świadczeń, a także rachunków bankowych, na które miały one trafiać, wynikają z dołączonych do odpowiedzi dokumentów (odpowiadając na pytania odsyła do nich austriacka administracja podatkowa), które organ I instancji otrzymał bez tłumaczeń – dokumenty w języku niemieckim i angielskim. Mając na uwadze otrzymane informacje NUS wystąpił powtórnie do austriackiej administracji podatkowej z prośbą o przekazanie informacji o wypłacanych skarżącemu emeryturach zagranicznych w 2021 r. i wskazanie dat i kwot wszystkich przekazanych świadczeń na rachunki w tym okresie. Z udzielonej przez stronę austriacką odpowiedzi wynika, że w roku 2021 wypłacono skarżącemu łącznie 9.718,80 euro (14 wpłat po 694,20 euro), zaś od grudnia 2021 roku miesięczne świadczenia były przelewane na niemiecki rachunek bankowy (IBAN: DE [...]). W odpowiedzi z [...] grudnia 2023 r., udzielonej na wezwania organu z [...] września i [...] listopada 2023 r., A. S.A. (dotychczasowy płatnik w zakresie uzyskiwanych przychodów z tytułu emerytur/rent zagranicznych) wskazał, że w informacji PIT-11 za 2021 r. ujęte zostały dochody z emerytur/rent zagranicznych, które: -/ w odniesieniu do świadczeń wypłacanych skarżącemu do [...] lipca 2021 r. traktowane były przez bank jako świadczenia zwolnione z opodatkowania, co wynikało z oświadczenia, które skarżący złożył w banku [...] grudnia 2017 r. (o pochodzeniu tych środków z niemieckiego systemu świadczeń socjalnych), -/ w odniesieniu do świadczeń wypłacanych skarżącemu po [...] lipca 2021 r. traktowane były przez bank jako świadczenia podlegające opodatkowaniu, co wynikało z informacji zawartych w piśmie reklamacyjnym skarżącego z [...] lipca 2021 r. (miało z niego wynikać, że otrzymywana emerytura pochodzi z Austrii). Ponadto z odpowiedzi banku wynika, że w roku 2021 na skarżącego rachunku bankowym nie zidentyfikował wpływów z tytułu zagranicznych świadczeń emerytalno-rentowych, zatem nie wystąpiły po stronie banku obowiązki właściwe płatnikowi, w tym wystawienia PIT-11 za 2021 r. Dodał też, że nie zawiera ze swoimi klientami żadnych specyficznych umów w zakresie wykonywanie funkcji płatnika, realizując je bezpośrednio w oparciu przepisy ustawy o podatku dochodowy od osób fizycznych dotyczące wpływów klientów na prowadzone rachunki. W załączeniu przesłał wyciąg z rachunku bankowego strony, numer [...], za okres od 1 stycznia 2021 r. do 31 grudnia 2022 r., obejmujący tylko i wyłącznie środki z emerytur/rent zagranicznych. NUS wskazał, że z przedłożonych rachunków bankowych w 2021 r. wynika, że na konto skarżącego wpływały środki przekazywane przez D. z tytułu rent/emerytur zagranicznych, w łącznej kwocie 9.024,60 euro. Natomiast w 2022 r. nie wpłynęły na nie żadne środki z tego tytułu. Kwoty dokonanych w 2021 r. przelewów odpowiadają tym, jakie wynikają z informacji przekazanej przez austriacką administracje podatkową. Celem zebrania kompletnego materiału dowodowego organ I instancji włączył do akt sprawy również korespondencję z A. S.A. prowadzoną w ramach czynności sprawdzających i postępowań podatkowych za wcześniejsze okresy rozliczeniowe. W związku z powyższymi ustaleniami, decyzją z [...] kwietnia 2024 r. NUS określił skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2021 r. w kwocie 5.723,00 zł. W uzasadnieniu w szczególności wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący nie złożył zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za 2021 rok, pomimo faktu uzyskiwania w tym okresie dochodów. Zeznanie takie nie zostało skarżącemu również przygotowane automatycznie, w ramach udostępnionej przez Ministerstwo Finansów usługi "Twój e-PIT", tak jak to miało miejsce w 2019 czy 2020 r. Wynikało to z faktu, że w badanym okresie skarżący uzyskiwał dochody z emerytury zagranicznej, które podlegają rozliczeniu na formularzu PIT-36, nieobsługiwanym automatycznie przez tę usługę. Podkreślił, że z dokumentów wystawionych przez płatników wynika, że w 2021 r. źródłem przychodów skarżącego były emerytury – krajowa i zagraniczna. Przy czym w odniesieniu do emerytury krajowej: -/ płatnikiem był Zakład Ubezpieczeń Społecznych w [...] (wypłacający skarżącemu emeryturę), -/ kwota uzyskanego przez skarżącego dochodu z tego tytułu wyniosła 20 329,92 zł, -/ pobrana przez płatnika zaliczka na poczet podatku dochodowego wyniosła 1.360,00 zł. W odniesieniu do emerytury zagranicznej: -/ płatnikiem był A. S.A. (wypłacający skarżącemu emeryturę), -/ łączna kwota uzyskanego przez skarżącego dochodu z tego tytułu wyniosła 41 354,26 zł, z czego kwota dochodu podlegającego opodatkowaniu wyniosła 19 227,33 zł, kwota dochodu zwolnionego od podatku wyniosła 22 126,93 zł, pobrana przez płatnika zaliczka na poczet podatku dochodowego wyniosła 1.778,00 zł. Organ I instancji podkreślił, że z wyjaśnień złożonych przez A. S.A. za wynika, że wykazany w informacji podział dochodu z emerytury zagranicznej (część dochodu podlegająca opodatkowaniu i część uznana za dochód zwolniony od podatku) był związany z aktywnością skarżącego. Bank wskazał, że świadczenia, które wypłacał do [...] lipca 2021 r. traktował jako zwolnione z opodatkowania, co wynikało z oświadczenia, które złożył skarżący w banku [...] grudnia 2017 r. (o pochodzeniu tych środków z niemieckiego systemu świadczeń socjalnych), natomiast po 8 lipca 2021 r. traktował jako podlegające opodatkowaniu, co wynikało z informacji zawartych w piśmie reklamacyjnym skarżącego z [...] lipca 2021 r. (miało z niego wynikać, że otrzymywana emerytura pochodzi z Austrii). NUS podkreślił, że informacje dotyczące uzyskiwanych przez stronę dochodów z tytułu emerytury krajowej nie wzbudziły wątpliwości, jednak uznał, że w zakresie emerytury zagranicznej prawidłowe ustalenie stanu faktycznego wymaga dalszych czynności dowodowych. Miał przy tym na uwadze w szczególności fakt, że wielokrotnie (w tym w trakcie postępowań za lata wcześniejsze) skarżący podkreślał brak możliwości opodatkowania otrzymywanego z zagranicy świadczenia emerytalnego. Podkreślił, że skarżący zakwestionował tym samym rzetelność informacji sporządzonej przez A. S.A., który potraktował część jego dochodów jako podlegające opodatkowaniu, a także pobrał z tego tytułu zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych. Organ I instancji stwierdził, że już na etapie postępowań podatkowych za wcześniejsze lata ustalił, że wypłacane stronie świadczenia emerytalne pochodzą z austriackiego systemu ubezpieczeń społecznych (a więc odmiennie od informacji zawartej w oświadczeniu z [...] grudnia 2017 r., w którym skarżący wskazał, że środki te pochodzą z systemu niemieckiego). W związku z tym zwrócił się do strony austriackiej o przekazanie posiadanych informacji w tym zakresie. Organ I instancji dodał, że z informacji otrzymanej od austriackiej administracji podatkowej wynika, że w roku 2021 austriacki Zakład Ubezpieczeń Emerytalno-Rentowy wypłacił stronie świadczenia emerytalne na łączną kwotę 9.718,80 euro (14 wpłat po 694,20 euro). Do listopada należne świadczenia skarżący otrzymywał na polski rachunek bankowy (A. S.A.), a następnie na rachunek zagraniczny (P1). Potwierdził to również płatnik (A. S.A.), z którego wyjaśnień i dokumentów wynika, że w tym samym roku na prowadzony dla strony rachunek bankowy wpłynęło łącznie 9.024,60 euro (co odpowiada 13 wpłatom po 694,20 euro), które wpłacał D., zaś ostatnie zasilenie rachunku nastąpiło [...] grudnia 2021 r. (emerytura za listopad 2021 r.). Ponadto płatnik wyjaśnił okoliczności, dla których począwszy od [...] lipca 2021 r. (emerytura za lipiec) zaczął potrącać zaliczki na podatek dochodowy od wypłacanych stronie świadczeń przez austriacki organ emerytalny. Miało nim być pismo reklamacyjne z [...] lipca 2021 r., w którym skarżący wskazał Austrię jako kraj pochodzenia tych środków (wcześniej płatnik bazował na innym dokumencie skarżącego – oświadczeniu z [...] grudnia 2017 r., zgodnie z którym środki te pochodzić miały z Niemiec). Z poczynionych ustaleń wynika ponadto, że informacja sporządzona przez A.S.A. nie obejmuje wypłaty jednego świadczenia emerytalnego — za grudzień 2021 r., w kwocie 694,20 euro. Organ I instancji stwierdził, że w 2021 r. skarżącemu została wypłacona emerytura z austriackiego systemu ubezpieczeń społecznych, w łącznej kwocie 9.718,80 euro, przy czym większość tej kwoty (9.024,60 euro, a po przeliczeniu 41 354,26 zł) została obsłużona przez płatnika A. S.A., który pomniejszał kwotę wypłacanych świadczeń o potrącenia tytułem składek na ubezpieczenie zdrowotne (od stycznia 2021 roku, łącznie 812,24 euro) oraz zaliczek na podatek dochodowy (od lipca 2021 roku, łącznie 385,17 euro). Pozostała część (694,20 euro) trafiła na zagraniczny rachunek bankowy strony w P1, ale jako płatnik skarżący nie odprowadził o składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz o zaliczki na podatek dochodowy. NUS wskazał, że skarżący nie przedłożył żadnych dokumentów, które pozwoliłyby ustalić konkretną kwotę (w złotych) świadczenia przelanego na rachunek zagraniczny strony. Organ I instancji ustalił ją w oparciu o datę przekazywania tych środków we wcześniejszych latach (emerytury za grudzień były wypłacane stronie ostatniego dnia wskazanego miesiąca) oraz o kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania tych świadczeń. Organ I instancji podsumował, że w zakresie zagranicznych świadczeń emerytalnych w 2021 r.: -/ skarżący uzyskał przychód (dochód) w łącznej kwocie 44 541,68 zł (41 354,26 zł + 3.187,42zł), -/ cały dochód skarżącego podlegał opodatkowaniu (brak dochodu zwolnionego od podatku, na który wskazał płatnik w PIT-11), z uwzględnieniem obowiązującej skali, -/ płatnik pobrał zaliczki na podatek w łącznej kwocie 1.178,00 zł, -/ płatnik odprowadził składki na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 3.204,94zł, -/ jako płatnik skarżący nie wpłacał zaliczek na podatek i nie odprowadzał składek na ubezpieczenie zdrowotne. NUS zwrócił przy tym uwagę na możliwość ze skorzystania przez stronę z ulgi rehabilitacyjnej, w związku z tym, że ma na utrzymaniu niepełnosprawna żonę. Organ I instancji jednakże wyjaśnił, że aby mógł przesądzić, czy w badanym okresie przysługiwała skarżącemu ulga podatkowa, musiałby posiadać udokumentowane informacje w tym zakresie, a więc wiedzieć czego dotyczyły wydatki i jaka była ich wysokość. Z uwagi na brak współpracy ze stroną w tym zakresie, NUS nie mógł uwzględnić ewentualnej ulgi w rozliczeniu podatkowym. NUS zaakcentował, że opodatkowanie emerytury zagranicznej wynika z art. 18 ust. 1 umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Z uwagi na fakt, że skarżący jest obywatelem polskim oraz mieszka w Polsce, to w przypadku emerytury otrzymywanej w Austrii, powinien rozliczyć się w Polsce. W odwołaniu skarżący podkreślił, że chce się zapoznać z całością materiałów zebranych przez Urząd Skarbowy i prosił po raz kolejny o otrzymanie kopii PIT-36 za rok 2021 i 2022, ponieważ dane w decyzji są sfałszowane, a "e-PIT-u'' nigdy nie dostał. W dniu [...] lipca 2024 r. skarżący stawił się w siedzibie Izby Administracji Skarbowej w [...] w celu zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Wniósł uwagi do protokołu wskazując, że chce wyjaśnić następujące kwestie: -/ chce otrzymać PIT-36 za rok 2021, ponieważ uważa, że dane w decyzji są sfałszowane; -/ na pierwszej stronie decyzji są składki na ubezpieczenie zdrowotne, dlaczego ta składka nie jest odliczona od podatku; -/ od 5 lat się upomina, żeby sam mógł się rozliczyć, wszystkie próby zostały rozpatrzone odmownie; -/ na jakiej podstawie prawnej Urząd Skarbowy nie pozwala mi się samodzielnie rozliczyć; -/ wszystko robiłem odręcznie, a nie elektronicznie; -/ nie dostał e-PIT; -/ czy Urząd Skarbowy wszystko co napisał w decyzji za rok 2021 potwierdza; -/ Urząd Skarbowy wypisywał bzdury po całej Europie; -/ kto przesłał anonimy; -/ dlaczego 22 000,00 zł nie są wolne od podatku od emerytury krajowej; -/ dlaczego emerytura krajowa i zagraniczna są zsumowane i dlaczego nie jest odjęta składka na ubezpieczenie zdrowotne; -/ ile razy jeszcze będą do obecnego stanu faktycznego dodawać dane z lat poprzednich; -/ czy egzekucja z rachunku to jest ostateczna spłata zaległości? Dlaczego to się ciągnie do dziś; -/ kto komu odpowiedział, że nie opłacałem składek na ubezpieczenie zdrowotne, na jakiej podstawie ekspert to twierdzi? Ja jestem ubezpieczony czy nie? -/ dlaczego nie mogę wpłacić na swoje konto pieniędzy, za które chcę zapłacić podatki; -/ jaka jest podstawa prawna niestosowania przepisów; -/ nigdy nie otrzymał e-PIT; -/ co to znaczy, że ja zakwestionowałem rzetelność danych z banku?; -/ co to znaczy, że ja mam odmienne stanowisko?, -/ prosi o jeden dokument, który potwierdzi, że otrzymywałem z Austrii pieniądze, zwłaszcza, że potwierdza taki stan dokument w którym jest napisane, iż pieniądze przelewał niemiecki bank (str. 17 decyzji)?; -/ chce, żeby oszustwa tego eksperta zostały wyjaśnione do końca; -/ chcą jedno kłamstwo przykryć drugim -/ na jakiej podstawie twierdzi ekspert, że nie płacę ubezpieczenia zdrowotnego?; -/ ZUS rozlicza mnie na zero i nie muszę składać żadnych PIT; -/ od kogo dostał 310 zł i dlaczego ekspert doliczył mi te pieniądze do dochodu; -/ kwestionuje PIT-36 za rok 2021; -/ dlaczego na pozycji podatek do zapłaty jest kwota 2.585,00 zł a na pierwszej stronie decyzji jest kwota 5.723,00 zł; -/ prosi o rozliczenie do końca za rok 2021, a potem dopiero za 2022 r.; -/ chce ostatecznie wyjaśnić, kto płaci emeryturę i ile; -/ w ciągu najbliższego miesiąca osobiście pójdzie do biura rachunkowego i złoży PIT; -/ dlaczego te sfałszowane dokumenty są wyłączone z akt sprawy?; -/ czy postępowanie eksperta nie jest czasami przekroczeniem inwigilacji?; -/ te wszystkie powyższe kwestie podniesione w protokole dotyczą wyłącznie roku 2021. Do protokołu skarżący przedłożył dokumenty związane z wymianą informacji z administracją austriacką i niemiecką, postanowienie wydane przez NUS w trybie art. 140 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.; dalej: O.p.). Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] DIAS utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Na wstępie przytoczył treść przepisów art. 3 ust. 1, ust. 1a, art. 4a, art. 9 ust. 1, ust. 1a, ust. 2, art. 10 ust. 1 pkt 1, art. 12 ust. 7 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1426 ze zm.; dalej: u.p.d.o.f.). wskazał, że w 2021 r. skarżący otrzymał emeryturę z Austrii, wobec czego w sprawie zastosowanie znajda przepisu art. 18 ust. 1-3 oraz art. 19 ust. 2 lit. a) i b) umowy z 13 stycznia 2004 r. zawartej między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku (Dz. U. z 2005 r. Nr 224, poz. 1921 z późn. zm.), zmienionej 4 lutego 2008 r. protokołem zawartym między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii o zmianie umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku podpisanej w Wiedniu dnia 13 stycznia 2004 r. (Dz. U. Nr 222, poz. 1450) zmodyfikowanej zgodnie z Konwencją wielostronną implementującą środki traktatowego prawa podatkowego mające na celu zapobieganie erozji podstawy opodatkowania i przenoszeniu zysku (dalej: Konwencja MLI ) (Dz. U. z 2018 r. poz. 1369 z późn. zm.). Organ wyjaśnił, że zmiana ww. umowy, dokonana protokołem z 4 lutego 2008 r. dotyczyła art. 24 ust. 1 umowy traktującego o metodach unikania podwójnego opodatkowania, które mają zastosowanie wówczas, gdy zgodnie z postanowieniami umowy dany dochód podlega opodatkowaniu w jednym i drugim kraju. Przed ww. nowelizacją w Polsce, zgodnie z postanowieniami umowy, stosowana była tzw. metoda proporcjonalnego odliczenia, natomiast po nowelizacji umowy, tzw. metoda wyłączenia z progresją. Natomiast Konwencja MLI zmieniła od 1 stycznia 2019 r. m.in. metodę unikania podwójnego opodatkowania - z metody wyłączenia z progresją na metodę odliczenia (zaliczenia/kredytu) proporcjonalnego. DIAS argumentował, że zgodnie z postanowieniami umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, skarżący, jako osoba zamieszkała w Polce i uzyskująca emeryturę z Austrii, podlega z tytułu otrzymanej w 2021 roku emerytury opodatkowaniu wyłącznie w kraju rezydencji, tj. w Polsce, na zasadach określonych w u.p.d.o.f. Zdaniem organu NUS prawidłowo ustalił faktyczne pochodzenie zagranicznej emerytury strony i prawidłowo ją rozliczył w zaskarżonej decyzji. Również zasadnie uwzględnił jedno świadczenie emerytalne za grudzień w kwocie 694,20 euro, które wpłynęło na rachunek zagraniczny (P1) i dokonał jego prawidłowego przeliczenia na złote. Organ I instancji zasadnie stwierdził, że skarżący nie złożył zeznania za 2021 r. papierowo ani w ramach usługi "Twój e-PIT", w związku z czym rozliczenie dochodów strony za 2021 r. zostało określone w zaskarżonej decyzji. W ocenie DIAS organ I instancji zasadnie również wskazał, że zgodnie z art. 45 ust. 1 u.p.d.o.f. właściwym dla rozliczenia dochodów skarżącego za 2021 r. jest formularz PIT-36. W sytuacji bowiem, gdy u podatnika wystąpiły dochody nie tylko z Polski, ale również i z zagranicy, zarobki zagraniczne powinien wykazać w PIT-36. Odnosząc się do zarzutu nie otrzymania "e-PIT" oraz żądania wydania PIT-36 organ wyjaśnił, że za 2021 r. do organu I instancji wpłynęły PIT-11A złożony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] oraz PIT-11 złożony przez A. w związku z wypłacaną emeryturą zagraniczną, która częściowo została opodatkowana. W systemie "Twój e-PIT" nie zostało automatycznie przygotowane dla strony roczne zeznanie ze względu na dochody z emerytury zagranicznej, które podlegają rozliczeniu na formularzu PIT-36. Uzyskane przez skarżącego dochody za 2022 r. nie zostały prze niego rozliczone w zeznaniu rocznym, skarżący nie złożył bowiem zeznania podatkowego PIT-36. W związku z tym nie istnieje możliwość wydania mu kopii zeznań. Odnośnie prawa strony do skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej DIAS wyjaśnił, że dotyczy ona wydatków poniesionych na rehabilitację osób niepełnosprawnych lub na ułatwienie im wykonywania czynności życiowych i mogą z niej skorzystać również podatnicy mający na utrzymaniu taką osobę. Tymczasem w sprawie skarżący nie przedłożył dokumentów, które potwierdzają poniesienie kwalifikowanych wydatków i ich wysokości. Odnosząc się do uwag i wątpliwości strony dotyczących wysokości podatku oraz kwoty do zapłaty, organ wskazał, że prawidłowe rozliczenie podatku dochodowego za 2021 r. jest w zaskarżonej decyzji na str. 21-22. Z rozliczenia wynika, że zobowiązanie w podatku dochodowym za 2022 r. wynosi 5.723,00 zł. Kwota do zapłaty z tytułu podatku za 2022 r., po uwzględnieniu pobranych zaliczek przez płatnika, wynosi 2.585,00 zł. Wbrew zarzutom skarżącego, w ww. rozliczeniu prawidłowo również zostały uwzględnione składki na ubezpieczenie zdrowotne (str. 21). Pozostałe uwagi zgłaszane do protokołu dotyczące przebiegu tego postępowania podatkowego, rzekomo fałszywych dowodów, opodatkowania emerytury zagranicznej i rozliczenia podatku – zdaniem DIAS – nie wnoszą nic nowego do sprawy, wynikają z nieznajomości przepisów prawa i są wyrazem niezadowolenia z wydanego rozstrzygnięcia. Zdaniem organu w sprawie nie zostały naruszone również przepisy postępowania. Skarżący miał zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania, skorzystał z prawa zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Ponadto był informowany o wszystkich działaniach, miał również możliwość wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Podkreślił, że skarżący nie wskazał dowodów, które w ocenie strony zostały sfałszowane. W związku z tym zarzut dotyczący wydania zaskarżonej decyzji na podstawie fałszywych dowodów organ uznał za bezzasadny. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wyjaśnił, że złożył w Urzędzie Skarbowym PIT-36 ze 2021 r. i oczekuje konfrontacji tych dokumentów z urzędnikami "Państwa Polskiego" ze [...] i [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucił niewyjaśnienie żadnych spraw i bezzasadne odrzucanie jego argumentów. Dodał też, że cyt.: "Domyślam się, że sprawy potoczą się tradycjonalnie tzn.: - po otrzymaniu mojego odwołania bezkarny "haker" zablokuje mi konta w Banku i egzekucjom pozbawi mnie wszystkich środków do życia – na dowód tego załączam protokoły z ostatnich moich "wizyt" w "Urzędach" na które nie było odpowiedzi, - pytam się po raz "enty" – czy ja zapłaciłem podatek za rok 2019 kiedy to "Urząd" skasował egzekucjom z mojego konta [...].09.2020 r. – 1280,11 euro, - obecna egzekucja skasowała ponad 9.000,00 zł, - czy po raz drugi zapłacony mam podatek za rok 2019?, - ile mam jeszcze płacić?, - wiele razy prosiłem i pisałem żeby rozliczyć jeden rok do końca – np. 2019 a następnie rozliczyć następny – no ale ekspert p. A. zawsze robił złośliwie na przekór, - na dzień dzisiejszy jest tak: - nie mam decyzji czy rok 2019 jest rozliczony, - czy moje odwołanie jest skuteczne za rok 2020?, - czy dyr. E.L. pododawała już sobie wszystkie cztery lata i nalicza już odsetki, kary... itd.?, - kiedy zostanie skierowana sprawa do sądu we [...] jak to miało miejsce w roku 2020? W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentacje wyrażoną w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei na podstawie art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Kwestię sporną w niniejszej sprawie stanowi opodatkowanie dochodów zagranicznych otrzymanych przez skarżącego z tytułu emerytury uzyskiwanej w Austrii. Organy obu instancji ustaliły bowiem, że w analizowanym okresie austriacki Zakład Ubezpieczeń Emerytalno-Rentowy wypłacił skarżącemu świadczenie emerytalne na łączną kwotę 9.718,80 euro. Świadczenie to nie było opodatkowanie w Austrii ze względu na fakt, że dochód poniżej 11 000,00 euro nie podlega w tym kraju opodatkowaniu. W związku z powyższym właściwym jest odwołanie się do przepisów zawartych w umowie między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku podpisanej w Wiedniu 13 stycznia 2004 r. (Dz. U. 2005 r. Nr 225 poz. 1921). Stosownie do treści art. 18 ust. 1 umowy, emerytury i podobne płatności lub renty otrzymywane przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie z drugiego Umawiającego się Państwa podlegają opodatkowaniu tylko w pierwszym wymienionym Państwie. Analiza tego przepisu dowodzi, że skoro skarżący ma miejsce zamieszkania na terenie Polski, zaś emeryturę otrzymywał z Austrii, to przedmiotowe świadczenie podlega opodatkowaniu w kraju rezydencji, tj. w Polsce. Do takich też wniosków doszły organy podatkowe. Zatem w sprawie zachodzi konieczność zastosowania przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. I tak, że zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f., źródłami przychodów są stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta. Z kolei stosownie do treści art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Stosownie zaś do treści art. 12 ust. 7 u.p.d.o.f., przez emeryturę lub rentę rozumie się łączną kwotę świadczeń emerytalnych i rentowych, w tym kwoty emerytur kapitałowych wypłacanych na podstawie ustawy o emeryturach kapitałowych, wraz ze wzrostami i dodatkami, z wyłączeniem dodatków rodzinnych i pielęgnacyjnych oraz dodatków dla sierot zupełnych do rent rodzinnych. W świetle przytoczonych wyżej regulacji Sąd nie znalazł powodów, by emerytury wypłaconej z austriackiego systemu ubezpieczeń społecznych – z racji braku podstaw prawnych do opodatkowania jej w Austrii – nie uznać za przychód, a w konsekwencji dochód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Faktem jest, że świadczenie emerytalne uzyskane w Austrii do wysokości 11 000 euro podlega zwolnieniu. Jednak na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma jakiegokolwiek zwolnienia, które znajdowałoby zastosowanie do tego rodzaju dochodu, tym samym obowiązkiem strony było wykazanie emerytury zagranicznej w zeznaniu podatkowym. W tym miejscu skład orzekający zwraca uwagę na ogólną zasadę wynikającą z przepisów u.p.d.o.f., zgodnie z którą organy rentowe są obowiązane do rozliczenia rocznych dochodów emeryta. W tym przypadku Zakład Ubezpieczeń Społecznych składa deklarację PIT-40A we właściwym urzędzie skarbowym oraz przesyła ją emerytowi (do końca lutego roku następującego po roku podatkowym). W tym przypadku emeryt jest zwolniony ze składania zeznania podatkowego, bo ZUS robi to z urzędu. Niemniej jednak w sytuacji, gdy emeryt uzyskał w roku podatkowym inne dochody/przychody podlegające opodatkowaniu, bądź ma zamiar skorzystać z ulg i odliczeń od dochodu lub od podatku, wówczas ma obowiązek złożyć zeznanie o wysokości dochodu (poniesionej straty). Jeśli więc skarżący, oprócz emerytury krajowej, uzyskał również świadczenie emerytalne z Austrii, to winien rozliczyć się na formularzu PIT-36 i dołączyć do niego załącznik PIT-ZG" (informacja o wysokości dochodów/przychodów z zagranicy i zapłaconym podatku). Tymczasem w sprawie ZUS w informacji o dochodach uzyskanych od organu rentowego (PIT-11A) za 2021 r. wykazał m.in. przychód (dochód) strony z emerytur/rent krajowych w wysokości 20 329,92 zł, składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 1.575,60 zł oraz zaliczkę na podatek od emerytur/rent krajowych w wysokości 1.360,00 zł. Ponadto A. S.A. przekazał informację o przychodach z innych źródeł oraz o dochodach i pobranych zaliczkach na podatek dochodowy (PIT -11) za rok 2021, w której wykazał przychód z emerytur/rent zagranicznych 19 227,33, dochód z emerytur/rent zagranicznych 19 227,33 zł, dochód zwolniony od podatku z emerytur/rent zagranicznych 22.126,93 zł, zaliczkę pobraną od emerytur/rent zagranicznych 1.778,00 zł oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne 3.204,94 zł. Pomimo zatem rozliczenia emerytury krajowej przez uprawniony organ, z racji otrzymania świadczenia emerytalnego – tym razem z zagranicy – skarżący zobligowany był do wykazania go w zeznaniu podatkowym. Takiego jednak rozliczenia za wskazany okres nie złożył. Czynione w tej mierze zarzuty, jak również obszerne uwagi wniesione do protokołu, dowodzą jedynie, że skarżący zdaje się nie rozumieć istoty przedmiotowego postępowania. W tym stanie rzeczy NUS zobligowany były do wydania decyzji określającej skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2022 rok. Stosownie bowiem do treści art. 21 § 3 O.p., jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, albo powstałego zobowiązania nie wykazano, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Należy podkreślić, że w toku całego postępowania podatkowego skarżący nie kwestionował, że otrzymał emeryturę z austriackiego systemu ubezpieczeń społecznych. Natomiast analiza przepisów i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawały podstaw do przyjęcia, by otrzymane przez niego świadczenie nie podlegało opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Opisany szczegółowo stan faktyczny potwierdza, że emerytura zagraniczna (z racji wysokości nieprzekraczające 11 000 euro) zwolniona była z opodatkowania na terenie Austrii i podlegała opodatkowaniu w kraju rezydencji, tj. w Polsce. Na marginesie Sąd zauważa, że argumenty podnoszone przez skarżącego, odnoszące się do ustaleń za lata 2019-2020, nie zostały przez niego w żaden sposób rozwinięte. Nie wykazał też, by za ww. lata organy podatkowe wydały odmienne rozstrzygnięcie. Wywody strony, w konfrontacji z faktami ustalonymi przez organy obu instancji, stanowią jedynie polemikę z wnioskami prawidłowo wywiedzionymi na tle sprawy. Na zakończenie, na potrzeby rozważań Sądu w niniejszej sprawie niezbędnym jest wskazanie, że w analogicznym stanie faktycznym, tożsama sprawa skarżącego była również przedmiotem kontroli tut. Sądu - za 2022 r. (sygn. akt I SA/Go 249/24). W związku z czym ustosunkowanie się do spornego zagadnienia prawnego i zarzutów skargi sformułowanych w tej sprawie jest zbieżne z argumentami zawartymi w ww. wyroku. Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło