I SA/Go 27/17

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-02-21

Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości powinien zostać oddalony, jeśli strona wykazuje trudną sytuację materialną, ale jest w stanie ponieść część kosztów?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych bez narażenia siebie i rodziny na uszczerbek utrzymania koniecznego. W sytuacji, gdy strona wykazuje stałe dochody, choć niewygórowane, i jest w stanie ponieść część kosztów sądowych, wniosek o zwolnienie w całości powinien zostać oddalony, a wniosek o zwolnienie częściowe uwzględniony, jeśli poniesienie tej części kosztów nie narazi strony na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.
Stan faktyczny
Skarżący A.H. i R.H. wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 400 zł, przedstawili oświadczenie o stanie majątkowym i rodzinnym. Wykazali, że posiadają niewielki majątek, oboje pracują, utrzymują dwie córki, spłacają zaległość podatkową w wysokości 500 zł miesięcznie, a ich dochody są niewystarczające do pokrycia pełnych kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżących od wpisu od skargi w części przekraczającej 200 (dwieście) złotych; 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 lutego 2017 r. wniosku A.H. i R.H. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.H. i R.H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 2011 rok postanowił: 1. zwolnić skarżących od wpisu od skargi w części przekraczającej 200 (dwieście) złotych; 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi ustalonego na 400 zł skarżący wnieśli o zwolnienie od tej opłaty. Z oświadczenia o stanie majątkowym i rodzinnym skarżących oraz ze złożonych dokumentów wynikało co następuje. Skarżący są małżeństwem. Nie mają wartościowego majątku ani oszczędności. Są jedynie właścicielami 13-letniego samochodu osobowego. Oboje pracują – skarżąca zarabia 1552 zł netto, a skarżący 13,50 zł za godzinę będąc zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy. Skarżący są rodzicami dwóch uczących się córek, które pozostają na ich całkowitym utrzymaniu. Obok normalnych kosztów utrzymania skarżący spłacają zaległość podatkową w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok a wysokość miesięcznej raty ustalonej decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego wynosi 500 zł. W tym stanie rzeczy wniosek skarżących należało uwzględnić poprzez częściowe zwolnienie skarżących od kosztów sądowych. Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje w razie wykazania, że osoba występująca z wnioskiem o jego przyznanie nie jest w stanie ponieść bez narażenia siebie i rodziny na uszczerbek utrzymania koniecznego (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. ze zm. - dalej: "p.p.s.a."). Zasadą jednak jest ponoszenie przez strony całości kosztów związanych z ich udziałem w postępowaniu sądowym (art. 199 p.p.s.a.), zaś odstępstwo od tej zasady poprzez zwolnienie z kosztów sądowych może mieć miejsce w sytuacjach szczególnych - uzasadnionych sytuacją majątkową strony - przy uwzględnieniu oczywiście wysokości kosztów postępowania. Koszty sądowe jako należności Skarbu Państwa winny mieć prymat wśród tych wydatków stron, które nie służą koniecznemu utrzymaniu. Z oświadczeń i dokumentów przedstawionych przez skarżących wynika, że uzyskują oni wprawdzie niewygórowane lecz stałe dochody. Niemniej wysokość tych świadczeń nie może być uznana za wystarczającą do poniesienia pełnych kosztów sądowych, w szczególności w zestawieniu z deklarowanymi stałymi miesięcznymi wydatkami małżonków oraz z faktem, że muszą oni ponosić raty obciążającej ich zaległości podatkowej. Uznano jednak, że poniesienie 200 zł tytułem wpisu od skargi nie narazi skarżących na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Dlatego właśnie postanowiono o zwolnieniu skarżących z wpisu od skargi w części przekraczającej tę kwotę i oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałej części (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło