I SA/Go 279/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 września 2017 r. wniosku pełnomocnika strony skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi R.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanawia odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie skarżącego z dnia [...] stycznia 2016 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2015 r. Nr [...] określającej za miesiąc luty 2010 r. kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług w wysokości 3.651zł, zostało wniesione z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to wraz z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi doręczono skarżącemu w dniu 31 marca 2016r. (z.p.o. – k.48 akt administracyjnych). W piśmie z dnia [...] października 2016r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym), wniesionym za pośrednictwem organu, R.S. wskazał, że wnosi skargę "na decyzję dyrektora izby" i prosi o wszczęcie postępowania. Sprawa zainicjowana tym pismem została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Go 432/16. W odpowiedzi na skargę z [...] grudnia 2016 r., dotyczącej między innymi postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za luty 2010 r., organ wskazał, że skarga na doręczone prawidłowo w dniu 31 marca 2016 r. postanowienie została wniesiona 31 października 2016 r., a więc po upływie 30 – dniowego terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 - dalej P.p.s.a.). W związku z tym sfomułował wniosek o jej odrzucenie. Nadto wskazał, że na ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016r. R.S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 5 października 2016 r. (data nadania), którą postanowieniem z dnia 16 listopada 2016 r. (powinno być 15 listopada 2016 r.) sygn. akt I SA/Go 368/16, Sąd ten odrzucił. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Go 432/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę R.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z uwagi na niewskazanie, pomimo wezwania Sądu, jakiego konkretnie aktu, czynności, czy bezczynności jego skarga dotyczy. W związku z postanowieniem tut. Sądu z dnia 18 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Go 432/16, Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika z urzędu - adwokata K.K., o czym poinformowała w piśmie z [...] maja 2017 r. W dniu 5 czerwca 2017 r. do Wydziału Informacji Sądowej WSA w Gorzowie Wielkopolskim stawił się aplikant adwokacki J.A., z upoważnieniem udzielonym przez adwokata K.K. do zastępowania go w sprawie R.S.. Jednocześnie złożyła wniosek o udostępnienie jej do wglądu całości akt sprawy I SA/Go 432/16, z jednoczesnym wykonaniem fotokopii. Z notatki o udostepnieniu akt sporządzonej w ww. dacie wynika, że przeglądająca wykonała fotokopie z całości akt sądowych sprawy. W piśmie z dnia [...] czerwca 2016 r. (powinno być [...] czerwca 2017 r.), ustanowiony dla skarżącego pełnomocnik z urzędu wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych ww. skargi poprzez wskazanie zaskarżonego aktu. W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł, że [...] czerwca 2017 r., na mocy pisma Okręgowej Rady Adwokackiej, dowiedział się o ustanowieniu go pełnomocnikiem R.S. w niniejszej sprawie, a 5 czerwca 2017 r. zapoznał się z aktami sądowymi, dlatego też tego dnia ustała przyczyna uniemożliwiająca dochowanie zakreślonego terminu. W piśmie dołączonym do wniosku wskazał, że skarga R.S. nadana 31 października 2016 r. dotyczy postanowień Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016 r. o nr: [...] oraz od [...]. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 lipca 2017 r. (w sprawie o sygn. akt I SA/Go 432/16) i z dnia 13 lipca 2017 r. (w sprawie o sygn. akt I SA/Go 433/16), z uwagi na treść pisma pełnomocnika strony skarżącej z [...] czerwca 2017 r. uzupełniającego braki formalne skargi, zarejestrowanej w sprawie o sygn. akt l SA/Go 432/16 oraz pisma pełnomocnika strony skarżącej z [...] maja 2017 r. w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt l SA/Go 433/16, uznano skargi te jako wniesione na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016 r. o nr: [...]. Po rozdzieleniu, zarejestrowano następnie pod sygn. akt I SA/Go 279/17 skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Postanowieniem z 8 sierpnia 2017 r. sygn. akt I SA/Go 279/17 tut. Sąd odrzucił skargę R.S. nadaną w dniu 31 października 2016 r. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], jako wniesioną po terminie. W piśmie z [...] sierpnia 2017r., złożonym za pośrednictwem organu, pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016r. Wskazał w nim w pierwszej kolejności, że nie posiadał informacji, jakoby WSA w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił już skargę R.S. w sprawie o sygn. akt I SA/Go 368/16, albowiem w tej sprawie nie został ustanowiony pełnomocnikiem. Podniósł, że nie ulega wątpliwości, że skarga została złożona po terminie, jednakże nie nastąpiło to z winy skarżącego, który jest osobą ciężko chorą. Zwrócił również uwagę na brak kontaktu ze stroną skarżącą. Na marginesie dodał, że w sytuacji niedochowania terminu do wniesienia skargi, na skutek wystąpienia o przyznanie prawo pomocy, przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi ustaje z dniem, w którym powiadomiony o ustanowieniu pełnomocnik ma możliwość sporządzenia i wniesienia do sądu, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni, od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do roli pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek jako spóźniony podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 85 P.p.s.a., czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże Sąd postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli w sprawie kumulatywnie zaistnieją określone w art. 86 w zw. z art. 87 P.p.s.a. przesłanki, tj. strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, jednocześnie z wnioskiem zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu oraz powstaną ujemne dla strony skutki w zakresie postępowania sądowego. Zanim jednak Sąd przystąpi do badania okoliczności uprawdopodabniających brak winy w uchybieniu terminu, zobowiązany jest wpierw uwzględnić treść art. 88 P.p.s.a., zgodnie z którym, spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu, sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Tak więc w pierwszej kolejności badaniu podlega terminowość złożonego wniosku, a więc czy został złożony w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). Termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu biegnie od daty ustania przyczyny uchybienia. Jeżeli strona jest zastępowana przez pełnomocnika procesowego, termin siedmiodniowy liczy się od daty, gdy pełnomocnik dowiedział się o uchybieniu terminowi i mógł dokonać zamierzonej czynności procesowej (por. T. Woś i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W-wa 2005 r., str. 337; a także J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydanie 3., Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W-wa 2008 r., str. 256). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy o sygn. akt I SA/Go 279/17, na wstępie należy wyjaśnić, że nie sposób rozpatrywać przedmiotowego wniosku w oderwaniu od spraw o sygn. akt: I SA/Go 432/16 oraz I SA/Go 433/16. Jak wynika bowiem z akt sprawy, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 lipca 2017 r. (w sprawie o sygn. akt I SA/Go 432/16) i z dnia 13 lipca 2017 r. (w sprawie o sygn. akt I SA/Go 433/16), z uwagi na treść pisma pełnomocnika strony skarżącej z [...] czerwca 2017 r. uzupełniającego braki formalne skargi, zarejestrowanej w sprawie o sygn. akt l SA/Go 432/16 oraz pisma pełnomocnika strony skarżącej z [...] maja 2017 r. w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt l SA/Go 433/16, uznano te skargi za wniesione na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016 r. o nr: [...]. Następnie, po rozdzieleniu, pod sygn. akt I SA/Go 279/17 zarejestrowano skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Tak więc, działania Sądu w zakresie rejestracji spraw, były w dużej mierze determinowane działaniami samego pełnomocnika w sprawach o sygn. akt I SA/Go 432/16 i I SA/Go 433/16. Zresztą na etapie, gdy postępowanie obejmowało te wymienione dwie sprawy, adwokat K.K. został ustanowiony pełnomocnikiem R.S. oraz podjął określone procesowe działania. Z akt sprawy o sygn. I SA/Go 432/16 wynika też, że legitymujący się upoważnieniem udzielonym przez adwokata K.K. aplikant adwokacki J.A. w dniu 5 czerwca 2017 r. w Wydziale Informacji Sądowej tut. Sądu uzyskała do wglądu całość akt sprawy o sygn. I SA/Go 432/16 oraz wykonała fotokopie z akt sądowych. Następnie w piśmie datowanym na ten sam dzień, pełnomocnik skarżącego wskazał daty i numery zaskarżonych przez R.S. postanowień Dyrektora Izby Skarbowej. Co więcej, w tychże samych aktach, z którymi pełnomocnik zapoznał się w dniu 5 czerwca 2017 r., Dyrektor Izby Skarbowej w udzielonych odpowiedziach na skargi na ww. postanowienia (również na postanowienie będące przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie) wskazywał, że skarga R.S. z dnia [...] października 2016 r. została wniesiona po upływie 30 - dniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 P.p.s.a., w związku z czym wnosi o jej odrzucenie. Z tych też pism wynikała data doręczenia postanowienia stronie oraz informacja, że złożona poprzednio skarga z [...] października 2016 r. na ww. postanowienie, została odrzucona postanowieniem tut. Sądu z dnia 15 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Go 368/16, z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia. W tych okolicznościach, zdaniem Sądu, przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi w niniejszej sprawie ustała z dniem 5 czerwca 2017 r., a więc w dniu, w którym pełnomocnik skarżącego zapoznał się z aktami sprawy i wykonał z nich fotokopie. Niewątpliwie jest to data, w której pełnomocnik strony uzyskał wiedzę o sprawie, a przede wszystkim co do postanowienia będącego przedmiotem skargi, o czym świadczy choćby jego pismo z [...] czerwca 2017 r. w którym wskazuje na daty i numery zaskarżonych postanowień. Oznacza to, że siedmiodniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a., biegł od dnia 6 czerwca 2017 r. i upłynął w dniu 12 czerwca 2017 r. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony za pośrednictwem organu w dniu 18 sierpnia 2017 r., a więc po upływie ww. terminu. Z kolei późniejsze doręczenie pełnomocnikowi skarżącego postanowienia o odrzuceniu skargi z 8 sierpnia 2017 r. (sygn. akt I SA/Go 279/17), nie może być traktowane jako początek biegu siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, gdyż rzeczywistą datą ustania przyczyny uchybienia jest dzień 5 czerwca 2017 r., kiedy pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy. Zresztą pośrednio potwierdził to sam pełnomocnik, który we wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, wniesionym w sprawie o sygn. akt I SA/Go 432/16 stwierdził, że w dniu 5 czerwca 2017 r. zapoznano się w siedzibie Sądu z aktami sprawy, w związku z czym tego też dnia ustała przyczyna uniemożlwiająca dochowanie terminu. To dowodzi, że i on łączy ustanie przyczyny uchybienia terminowi z momentem uzyskania wglądu do akt. Potwierdzeniem stanowiska Sądu jest również powołany przez samego pełnomocnika pogląd, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi ustaje z dniem, w którym powiadomiony o ustanowieniu pełnomocnik ma możliwość sporządzenia i wniesienia skargi do sądu, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do roli pełnomocnika. Skoro w sprawie taka możliwość powstała z dniem 5 czerwca 2017 r., co jednocześnie oznacza ustanie przyczyny uzasadniającej uchybienie przed upływem 30 dni od dnia zawiadomienia pełnomocnika o wyznaczeniu, które nastąpiło 1 czerwca 2017r. (oświadczenie pełnomocnika we wniosku z [...] czerwca 2017r. – k. 158 akt sądowych w sprawie o sygn. akt I SA/Go 432/16). W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że wniosek pełnomocnika o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest spóźniony, a zatem na podstawie art. 88 P.p.s.a. podlega odrzuceniu, co orzeczono w sentencji postanowienia.