I SA/Go 301/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu w dniu 22 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi I.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne postanawia: przywrócić termin do usunięcia braków formalnych skargi. Skarżąca I.S. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z 6 lipca 2018 r. pismem z [...] lipca 2018 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez jej podpisanie, bądź nadesłanie podpisanego odpisu skargi. Do wezwania dołączono kserokopię skargi. Przesyłkę zawierającą wezwanie placówka pocztowa wydała pełnomocnikowi strony w dniu 30 lipca 2018 r. (zpo k. 15 akt sądowych). Wraz z pismem nadanym 6 sierpnia 2018 r. (koperta k. 19 akt sądowych) pełnomocnik Skarżącej przesłał podpisany egzemplarz skargi oraz przedłożył wniosek Skarżącej o zwolnienie jej z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z 11 października 2018 r. wezwanie z 10 lipca 2018 r. uznano za doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej z dniem 27 lipca 2018 r. (art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 , powoływana dalej jako "p.p.s.a."). Następnie postanowieniem z 16 października 2018 r. sygn. akt I SA/Go 301/18 tut. Sąd odrzucił skargę I.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne. W motywach podał, że skarżąca po terminie uzupełniła brak formalny skargi polegający na przesłaniu egzemplarza podpisanej skargi. Pismem z [...] listopada 2018 r. pełnomocnik wystąpił do Sądu o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, o uchybieniu którego strona dowiedziała się z treści postanowienia w sprawie odrzucenia skargi. Wskazał w nim, że wezwanie z 10 lipca 2018 r. zostało skarżącej skutecznie doręczone 30 lipca 2018 r., czego wyznacznikiem jest fakt, że operator pocztowy w powtórnym awizie wskazał na dzień 30 lipca 2018 r. jako ostatni dzień w którym skarżąca mogła skutecznie odebrać ww. wezwanie. Gdyby rzeczywiście miało nastąpić uchybienie terminu, to operator pocztowy nie mógłby wydać w ww. dniu przesyłki. Skarżąca nie mogła zatem uchybić terminowi z własnej winy, a wyłącznie z winy operatora pocztowego lub sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z regułą zawartą w art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 poz. 1302 ze zm.– dalej cyt. jako P.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie jednak do postanowień art. 86 § 1 P.p.s.a. - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Instytucja ta ma jednak charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona zgodnie z treścią art. 87 § 2 ww. ustawy w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy. Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest bowiem od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. Można o nim mówić jedynie wtedy, gdy strona lub jej pełnomocnik nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (post. NSA z 2.10.2002 r., V SA 793/03). Przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny. Strona musi uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. To z treści przepisu art. 87 § 2 p.p.s.a. wynika ciążący na wnioskodawcy obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Ocena braku winy w uchybieniu terminu należy wyłącznie do sądu, który powinien uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy. W przypadku, gdy strona reprezentowana jest profesjonalnego pełnomocnika, jego brak winy jest warunkiem przywrócenia terminu przez Sąd, bowiem to na nim spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. W tym kontekście przy ocenie przesłanek warunkujących przywrócenie uchybionego terminu należy ocenić, czy profesjonalny pełnomocnik zachował należytą staranność przy dokonywaniu czynności procesowej. W niniejszej sprawie wniósł on o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie podpisanego egzemplarza tego pisma procesowego. W jego ocenie, skarżąca nie mogła uchybić żadnemu terminowi z własnej winy, a jeżeli do uchybienia doszło to wyłącznie z winy operatora pocztowego lub sądu. Dodał, że gdyby miało nastąpić uchybienie terminu, to operator pocztowy nie mógłby wydać 30 lipca 2018 r. przesyłki tj. w dacie, która została wskazana w powtórnym awizie jako ostatni dzień terminu do odbioru korespondencji. Odnosząc się do powyższego wpierw należy wskazać, że kwestia przywrócenia terminu była w niniejszej sprawie już rozstrzygana przy okazji uchybienia przez stronę innym czynnościom procesowym, co potwierdzają postanowienia Sądu z 19 marca 2019 r. o przywróceniu terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu oraz braków zażalenia. Tak jak wówczas, tak i teraz tut. Sąd zwraca uwagę na treść art. 73 P.p.s.a., jako, że w trybie zawartym w tym przepisie, Sąd uznał za doręczone pełnomocnikowi skarżącej z dniem 27 lipca 2018 r. wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi. Zatem zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (art. 73 § 4 p.p.s.a.). Natomiast faktyczne odebranie pisma (w urzędzie pocztowym, czy sądzie), już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA z 28 stycznia 2013 r., II FZ 1055/12, z 14 lutego 2013 r., II FZ 36/13, z dnia 5 marca 2013 r. II FZ 40/13, dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego nie ulega zatem wątpliwości, że właściwą datą doręczenia wezwania do usunięcia braków formalnych skargi jest data 27 lipca 2018 r., co potwierdza zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 11 października 2018 r. potwierdzające ten fakt, który nastąpił z mocy prawa. Nie sposób jednak nie zauważyć, że operator pocztowy w dniu 30 lipca 2018 r, wydał pełnomocnikowi skarżącego korespondencję, co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach (karta 15 akt sądowych). Wydanie w dniu 30 lipca 2018 r. przesyłki, której termin odbioru mijał 27 lipca 2018 r., było niewątpliwe błędnym działaniem operatora pocztowego, które w ocenie Sądu, nie powinno obciążać stronę postępowania. Pełnomocnik odbierając przesyłkę w dniu 30 lipca 2018 r. mógł być przekonany, że termin do usunięcia braków formalnych skargi należy liczyć od tego momentu i że będzie on upływał 6 sierpnia 2018 r. Sąd podziela ten pogląd wyrażony w orzecznictwie, że adresat przesyłki ma prawo działać w zaufaniu do operatora publicznego i przyjąć, że przesyłka została mu doręczona w zgodzie z obowiązującymi przepisami (por. postanowienia NSA z 30.10.2018, sygn. akt II FZ 630/18; postanowienie NSA z 5.12.2018, sygn. akt II FZ 675/18). W niniejszym postępowaniu P. wydając przesyłkę po okresie dłuższym niż 14 dni licząc od pierwszego zawiadomienia, naruszyła art. 73 P.p.s.a. i inne właściwe przepisy pocztowe. Ww. przepis nie przewiduje bowiem przechowywania korespondencji przez okres dłuższy niż 14 dni licząc od pierwszego zawiadomienia, a błędem byłoby obciążanie odbiorcy przesyłki winą za niezgodne z przepisami prawa postępowanie operatora pocztowego (por. postanowienie NSA z 9.10.2018 r., sygn. akt I GZ 307/18). Wobec powyższego, Sąd uznając, że pełnomocnik skarżącego uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi do usunięcia braków formalnych wniesionej skargi, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.