I SA/Go 307/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Damian Bronowicki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 września 2020 r. sprawy ze skargi M.G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: 1. Odrzucić skargę, 2. Zwrócić skarżącemu M.G. uiszczony wpis od skargi w wysokości 100 (sto) złotych. M.G. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 sierpnia 2020 r., wezwaniem z dnia 21 sierpnia 2020 r., zobowiązano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jej własnoręczne podpisanie, bądź nadesłanie podpisanego odpisu skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Nadto, zarządzeniem z dnia 20 sierpnia 2020 r., skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu ww. zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi oraz wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego doręczono skarżącemu w dniu 31 sierpnia 2020 r. Termin do uzupełnienia braków skargi upływał więc z dniem 7 września 2020 r. W dniu 7 września 2020 r. skarżący uiścił, na rachunek bankowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpis od skargi w kwocie 100 zł. Natomiast w dniu 21 września 2020 r. do WSA wpłynęło pismo Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lipca 2020 r., którym organ przekazał nadesłane na jego adres podpisane dwa odpisy skargi oraz kopertę przesyłki nadanej przez skarżącego na adres organu w dniu 7 września 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Regulacja ta ma na celu usunięcie wątpliwości, czy pismo, w tym wypadku skarga, zostało wniesione przez uprawnioną osobę. Podpis pod pismem potwierdza jego pochodzenie od osoby, która je podpisała i sankcjonuje wolę dokonania czynności w postępowaniu. Podpis wnoszącego pismo musi być własnoręczny, tj. stanowić znak ręczny określonej osoby pozwalający na jej identyfikację (por. np. H. Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, str. 298). Brak podpisu jest brakiem formalnym skargi. Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod odpowiednim rygorem. W przypadku skargi rodzaj rygoru ustawodawca określił w art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. stanowiąc, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia braku formalnego w postaci podpisu strony następuje dopiero wówczas, gdy nie uzupełniono w terminie tego braku, pomimo prawidłowego wezwania do jego usunięcia (vide: postanowienia NSA: z 5 czerwca 2007 r., II FSK 708/06; z 26 stycznia 2011 r., II FSK 2207/10; z 12 grudnia 2005 r., I GSK 2703/05; z 4 lipca 2013 r., II FSK 2153/12). W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł skargę, która nie została podpisana. Wobec tego zarządzeniem z dnia 18 sierpnia 2020 r. strona została wezwana w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi do usunięcia braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie bądź nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi. Do wezwania dołączono kserokopię skargi. Przesyłka zawierająca wezwanie do usunięcia powyższego braku formalnego skargi wraz z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego od skargi została doręczona skarżącemu w dniu 31 sierpnia 2020 r. Siedmiodniowy termin do usunięcia braku formalnego skargi upłynął dnia 7 września 2020 r. (w poniedziałek). Wprawdzie 7 września 2020 r. skarżący nadał za pośrednictwem operatora pocztowego podpisane dwa egzemplarze skargi, lecz przesyłka została zaadresowana do organu administracji zamiast do sądu. Dnia 9 września 2020 r. przesyłka zawierająca podpisane dwa odpisy skargi wpłynęła do organu administracji, który w dniu 17 września 2020 r. przekazał ją sądowi i tę datę należy uznać za datę uzupełnienia braku formalnego skargi. Tym samym uzupełnienie braku formalnego skargi nastąpiło już po upływie ustawowego terminu, co skutkować musi odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 17 października 2017 r., II OZ 1124/17; z dnia 1 października 2018 r., II OZ 1609/17). W orzecznictwie wskazuje się, że skierowanie przez stronę skarżącą przesyłki zawierającej odpisy skargi na adres organu, nie stanowi prawidłowego uzupełnienia braku skargi w rozumieniu przepisu art. 49 P.p.s.a. Złożenie tego dokumentu powinno bowiem nastąpić na adres właściwego sądu administracyjnego. W toku postępowania sądowoadministracyjnego zasadą jest prowadzenie korespondencji bezpośrednio z sądem, przed którym toczy się postępowanie. Z całokształtu unormowań P.p.s.a. wynika, że tryb pośredni wnoszenia pism stanowi, ściśle określony w ustawie, wyjątek, który wiąże się z koniecznością dokonania dodatkowych czynności bądź realizacji określonych uprawnień przez organ pośredniczący w przekazaniu pisma. Takim przepisem jest przepis art. 54 § 1 P.p.s.a., w którym ustawodawca przewidział pośredni tryb wnoszenia do sądu administracyjnego skargi. Organ jest wówczas zobligowany do przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, może również już na danym etapie skorzystać z uprawnień autokontrolnych (art. 54 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Tryb pośredni stanowi odstępstwo od zasady bezpośredniego kierowania pism do sądu i nie może tym samym znajdować zastosowania w sytuacjach nieprzewidzianych przez ustawodawcę. Brak również jakichkolwiek innych powodów, które uzasadniałyby pośrednictwo organu w przekazywaniu pism stanowiących uzupełnienie braków formalnych skargi. Przeciwnie, rozwiązanie takie należałoby uznać za zupełnie niecelowe z punktu widzenia ekonomii postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż prowadziłoby do niczym nieuzasadnionego i zbędnego wydłużania czynności podejmowanych przez stronę i ich dodatkowego skomplikowania (por. postanowienia NSA: z dnia 30 maja 2017 r., II FZ 191/17; z dnia 1 października 2018 r., II OZ 1609/17). Mając powyższe na uwadze, sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi. Rozstrzygnięcie o zwrocie na rzecz skarżącego uiszczonego wpisu sądowego od skargi uzasadnia treść art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.