I SA/Go 321/16
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-11-29
Skład orzekający: Anna Juszczyk-Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na twierdzeniu o trudnych do odwrócenia skutkach i znacznej szkodzie, jest uzasadniony, jeśli skarżący nie przedstawił konkretnych dowodów na poparcie tych twierdzeń, a analiza jego sytuacji finansowej wskazuje na możliwość zaspokojenia roszczeń bez zagrożenia podstawowej egzystencji?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżąca nie wykazała istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentacja skarżącej opierała się na hipotetycznych przypuszczeniach, a analiza jej sytuacji finansowej, w tym wpływów na rachunek bankowy małżonka, wykazała, że egzystencja nie jest zagrożona, a potencjalna szkoda może być wynagrodzona lub odwrócona.Stan faktyczny
Skarżąca E.K. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki za zaległości podatkowe w VAT. Wraz ze skargą wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki, w tym licytację jej skromnego majątku i brak środków do podstawowej egzystencji. Skarżąca złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując na niskie dochody i bezrobotność męża. Sąd analizował sytuację finansową skarżącej i jej męża na podstawie dostarczonych dokumentów, w tym wyciągów bankowych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2006 r., styczeń, kwiecień, maj, czerwiec i sierpień 2007 r., luty, marzec, kwiecień i lipiec 2010 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
E.K. wniosła skargę na decyzję z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2012r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień, lipiec, sierpień, październik, listopad i grudzień 2006 r., styczeń, kwiecień, maj, czerwiec i sierpień 2007 r., luty, marzec, kwiecień i lipiec 2010 r.
We wniesionej skardze skarżąca na podstawie art. 63 § 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zw. dalej P.p.s.a. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez organ, a w razie nie uwzględnienia wniosku
na podstawie art. 63 § 3 P.p.s.a. skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd. W uzasadnieniu skargi skarżąca przytoczyła obszerną argumentację na poparcie jej zasadności.
Odnosząc się do złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca stwierdziła, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne
do odwrócenia skutki. Ma już bowiem informacje o wystawieniu przeciwko niej tytułów wykonawczych na podstawie zaskarżonej decyzji i wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Egzekucja należności doprowadzi do następstw trudnych
do odwrócenia. Jej bardzo skromny majątek w postaci ruchomości może zostać zlicytowany, a na jego przywrócenie nie ma środków finansowych. Egzekwowanie należności, z uwagi na ich wysokość, doprowadzi do braku środków do podstawowej egzystencji.
Wraz ze skargą skarżąca złożyła także wniosek o przyznanie jej prawa pomocy na urzędowym formularzu, w którym wskazała, że nie posiada żadnego majątku (ani ruchomości ani nieruchomości) i osiąga comiesięczne dochód z tytułu wykonywania umowy zlecenia w wysokości 1100,00 zł, który jest jednocześnie jedynym źródłem utrzymania jej oraz jej męża. Nadto skarżąca oświadczyła, że jej mąż jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku i pozostaje na utrzymaniu skarżącej. Małżonek skarżącej posiada nieruchomość rolną wraz z budynkiem gospodarczym adaptowanym na dom jednorodzinny (adaptacja rozpoczęta w 2011 r. w stanie nieukończonym) oraz samochód marki [...] rok prod.2001.
Wraz z odpowiedzią na skargę Dyrektor Izby Skarbowej przesłał kopię postanowienia z [...] września 2016 r., którym odmówił skarżącej wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wezwana przez referendarza sądowego skarżąca w uzupełnieniu złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca 17 października 2016 r. złożyła dodatkowo: swoje wyciągi z rachunku bankowego za okres od [...] września
do [...] października 2016 r. (saldo początkowe 190,98 zł, saldo końcowe 175,98 zł),
za okres od [...] sierpnia do [...] września 2016 r. (saldo początkowe 205,98 zł,
saldo końcowe 190,98 zł), za okres od [...] lipca 2016 r. do [...] sierpnia 2016 r. (saldo początkowe 220,98 zł, saldo końcowe 205,98 zł), wyciągi z rachunku bankowego małżonka za okres od [...] do [...] października 2016 r. (saldo początkowe 133,04 zł, saldo końcowe 981,90 zł), za okres od [...] do [...] września 2016r. (saldo początkowe 264,05 zł, saldo końcowe 144,81 zł), za okres od [...] lipca do [...] sierpnia 2016r. (saldo początkowe 36,90 zł, saldo końcowe 264,05 zł), za okres od [...] do [...] lipca 2016r. (saldo początkowe 0,00 zł, saldo końcowe 36,90 zł), zaświadczenie
z Powiatowego Urzędu Pracy potwierdzające status bezrobotnego małżonka skarżącej, postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym z dnia [...] grudnia 2015 r. o przyznaniu pełnomocnikowi wierzyciela od skarżącej kosztów zastępstwa radcowskiego w postępowaniu egzekucyjnym, zawiadomieni Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym z dnia [...] grudnia 2015 r. o wszczęciu egzekucji wobec skarżącej, zawiadomienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o zajęciu wierzytelności z rachunku bakowego i wkładu oszczędnościowego skarżącej w Banku [...] z tytułu należności podatkowych, kopię Wyroku Sądu Rejonowego z [...] czerwca 2014 r. sygn. akt [...] zasądzającego od skarżącej na rzecz J.C. kwotę 19.325,89 zł tytułem zapłaty oraz kwotę 1.692 zł tytułem części kosztów procesu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuję:
Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania
w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a.) albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 P.p.s.a.).
Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a.
sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - nie każdej, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków, i to wnioskodawca - strona postępowania obciążona została obowiązkiem ich przedstawienia.
Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę,
która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne
lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić
tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wniosek
o wstrzymanie wykonania decyzji powinien być wnikliwie oraz w odpowiedni sposób uzasadniony, a zawarta w nim argumentacja powinna być spójna, poparta faktami
i odnoszącymi się do nich dowodami uzasadniającymi jego rozpoznanie. I to strona powinna wskazać konkretny stan faktyczny oraz materiał dowodowy na jego poparcie (por. postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z dnia 5 września 2008r. sygn. akt II SA/Gd 652/08, LEX nr 477258). Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym,
że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu
lub czynności jest uzasadnione. W szczególności nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego samo powołanie się na przesłankę ustawową niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków
czyli powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Ocena czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone
w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy
od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Brak bowiem spełniającego powyższe warunki uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w petitum skargi. Uzasadniając go stwierdziła,
że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Wskazała, że ma już informacje o wystawieniu przeciwko niej tytułów wykonawczych na podstawie zaskarżonej decyzji i wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Natomiast egzekucja należności doprowadzi do następstw trudnych do odwrócenia. Kontynuując stwierdziła, że jej bardzo skromny majątek w postaci ruchomości może zostać zlicytowany, a na jego przywrócenie nie ma środków finansowych. Wyraziła przekonanie, że egzekwowanie należności, z uwagi na ich wysokość, doprowadzi do braku środków do podstawowej egzystencji.
Odnosząc powyższe do regulacji art. 61 § 3 P.p.s.a. podnieść należy,
że skarżąca nie wskazała, z czego miałoby wynikać niebezpieczeństwo trudnych
do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.
W uzasadnieniu złożonego wniosku wysnuła jedynie hipotetyczne przypuszczenie
o możliwości powstania trudnych do odwrócenia skutków. Natomiast z oświadczenia złożonego przez skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu wynika, że jedynym dochodem gospodarstwa domowego skarżącej jest dochód uzyskiwany przez nią z tytułu realizacji umowy zlecenia. We wniosku skarżąca oświadczyła, że jej małżonek nie uzyskuje żadnego dochodu i jest bezrobotnym bez prawa do zasiłku. Wskazała jednak, że małżonek posiada nieruchomość rolną wraz z budynkiem.
Jednakże z dokumentów dosłanych przez skarżącą w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, rozpoznającego wniesiony przez nią wniosek o przyznanie prawa pomocy, wynika, że wbrew wcześniejszym oświadczeniom skarżącej na rachunek bankowy małżonka skarżącego wpływają regularnie kwoty różnej wysokości z tytułu wpłat własnych oraz przychodów uzyskiwanych z najmu nieruchomości (mieszkanie i garaż). Mimo, że saldo na rachunkach skarżącej i jej małżonka na początku i końcu każdego z badanych miesięcy (lipiec, sierpień, wrzesień i początek października) nie jest wysokie, to jednak należało zauważyć, że na rachunek małżonka skarżącej, prowadzącego z nią wspólne gospodarstwo domowe, wpływały w wskazanym okresie kwoty znacznej wysokości, w wyniku których wpływu suma uznań wahała się od 2.260,45 zł (za okres [...] października) do 8.820,00 zł (wrzesień 2016r.). W tych samych okresach na rachunkach bankowych skarżącej nie odnotowano żadnych operacji inicjowanych przez zewnętrzne wpłaty, a jedynie naliczenie prowizji za prowadzenie rachunku na rzecz banku. Analiza sytuacji finansowej skarżącej wykazała zatem, że mimo wszczętej egzekucji jej egzystencja nie jest zagrożona, zatem jej twierdzenia w tym zakresie należało uznać za nieuzasadnione.
Podkreślić należy, że skarżąca wskazując na hipotetyczne wyrządzenie jej szkody poprzez konieczność zapłaty zobowiązania, nie wykazała, na czym ta szkoda miałaby polegać oraz czy nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie lub też czy nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Również z akt administracyjnych dołączonych do sprawy jak i akt sądowych nie wynika, aby zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a.
Dodać przy tym należy, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca
do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11 opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń NSA na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło