I SA/Go 326/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 lipca 2014 r. wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w sprawie ze skargi D.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. od dochodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia odmówić wstrzymania wykonania decyzji. Skarżący – D.K., wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. od dochodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, jednocześnie złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] listopada 2013 r. Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2014 r. Sąd postanowił odmówić wstrzymania ww. decyzji. W dniu 3 lipca 2014 r. skarżący złożył ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że abstrahując od zasadności naliczonego podatku, którą wciąż stanowczo kwestionuje, kwota 43.157 zł znacznie przekracza jego możliwości finansowe. Podniósł, że jej zapłata wiązałaby się z zaciągnięciem długotrwałych zobowiązań finansowych i sprzedażą posiadanych dóbr, a w sytuacji uchylenia zaskarżonej decyzji - koniecznością spłaty pożyczek oraz brakiem możliwości odzyskania sprzedanych rzeczy. Tym samym, wszczęcie egzekucji na podstawie zaskarżonej decyzji narażałoby skarżącego na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazał przy tym na ważny interes podatnika. W tym zakresie podniósł, że nowootwarta działalność gospodarcza nie przynosi dochodów, jest bez majątku i środków do życia. Nie jest w stanie płacić całości zasądzonych na rzecz dzieci alimentów, płaci jedynie 900 z 1200 zł. Mieszka w wynajmowanym mieszkaniu co też potęguje koszty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuję: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zw. dalej "P.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji (art. 61 § 6 P.p.s.a.). Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków, i to wnioskodawca - strona postępowania obciążona została obowiązkiem ich przedstawienia. Przesłanka odnosząca się do wyrządzenia znacznej szkody oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w uzasadnieniu złożonego wniosku. Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania zastosowania instytucji ochrony tymczasowej. To bowiem na wnioskodawcy spoczywa w pierwszej kolejności obowiązek uzasadnienia wniosku. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku lub uzasadnienie go w sposób lakoniczny, uniemożliwia sądowi ocenę, czy przesłanki te w sprawie zachodzą. Obowiązkiem sądu jest wprawdzie wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. Jednakże w sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, lub robi to lakonicznie lub niezwykle ogólnikowo, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd. Rozpoznając wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, stwierdzić trzeba, iż nie wykazano w nim żadnych okoliczności faktycznych, które uzasadniałyby wystąpienie niebezpieczeństw, o jakich mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Argumentacja rozpoznawanego wniosku sprowadzała się bowiem do ogólnikowego przedstawienia ciężkiej sytuacji majątkowej skarżącego, która nie pozwala mu uiścić zobowiązania ustalonego zaskarżoną decyzją, a także do stwierdzenia, że wszczęcie egzekucji narażałoby go na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu, powołane argumenty są bardzo ogólne i czysto teoretyczne. Skarżący nie przedłożył żadnych dokumentów pozwalających zobrazować podnoszoną przez niego sytuację finansową (np. aktualnych dochodów, ich źródła czy stanu majątkowego). Trudno zatem przyjąć, że przedstawione przez skarżącego argumenty wskazują na realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Również ogólne spostrzeżenie skarżącego, że egzekucja może prowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków nie spełnia warunku wykazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy bowiem zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Za spełnienie przesłanek uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej przez Sąd nie mogą zostać uznane także ogólne stwierdzenia strony dotyczące konsekwencji finansowych wykonania decyzji. Podkreślić bowiem przy tym należy, że każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. post. NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11). Wprawdzie nie można wykluczyć, że w konkretnych sytuacjach na skutek egzekucji mogą wystąpić okoliczności, które będą groziły powstaniem szkody znacznych rozmiarów lub innych skutków, które trudno odwrócić, jednak takich okoliczności - jak już wspomniano wyżej - we wniosku nie wykazano. Kończąc Sąd pragnie podkreślić, że również przekonanie strony o zasadności podniesionych w skardze zarzutów - bez względu na ich mnogość, nie jest wystarczającym argumentem aby uznać, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z poglądem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 9 września 2004 r. (FZ 358/04), który Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, przeświadczenie strony o tym, że decyzja jest merytorycznie niesłuszna i narusza prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji na podstawie art. 61 P.p.s.a. Uwzględniając wskazany charakter prawny instytucji wstrzymania wykonania aktu oraz nie wykazanie przez stronę przesłanek uzasadniających wstrzymanie Sąd, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.