I SA/Go 331/10

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-06-17

Skład orzekający: Dariusz Skupień, Barbara Rennert, Joanna Wierchowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo zastosował art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, prostując w drodze postanowienia oczywistą omyłkę w decyzji, polegającą na wykreśleniu danych dotyczących jednej decyzji i wpisaniu danych dotyczących innej decyzji?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może prostować w drodze postanowienia oczywistej omyłki w decyzji, jeśli polega ona na wykreśleniu danych dotyczących jednej decyzji i wpisaniu danych dotyczących innej decyzji. Taka czynność nie jest "oczywistą omyłką" w rozumieniu art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, a służy jedynie "porządkowaniu kolejności" przedkładanych dokumentów, co wykracza poza zakres tej instytucji prawnej. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.
Stan faktyczny
Skarżący J.S. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji. Naczelnik Urzędu Skarbowego wykreślił w uzasadnieniu decyzji fragment dotyczący jednej decyzji i zastąpił go fragmentem dotyczącym innej decyzji. Skarżący zarzucił, że nie jest to oczywista omyłka, lecz próba sfałszowania protokołu z przesłuchania. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, uznając czynność za sprostowanie oczywistej omyłki.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Określono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Protokolant Sekretarz sądowy Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi J.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej pomyłki w treści decyzji I. Uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] r. nr [...]. II. Określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. III. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 100,00 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. J.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...]. W sprawie wystąpił następujący, ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego określił J.S. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. na kwotę 344,40 zł. Pismem z dnia [...] grudnia 2009 r. Pan J.S. na podstawie art. 215 §1 Ordynacji podatkowej zażądał sprostowania błędów rachunkowych, oczywistych omyłek oraz wyjaśnienia kwestii sfałszowania protokołu przesłuchania K.S. w charakterze strony z dnia [...] października 2009 r. zawartego w uzasadnieniu w/w decyzji. W odpowiedzi na pismo Pana S. Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] wezwał skarżącego do sprecyzowania o jakie konkretnie błędy rachunkowe i oczywiste omyłki chodzi oraz wskazania na czym polegało sfałszowanie protokołu z przesłuchania strony z dnia [...] października 2009r. Pismem z dnia [...] grudnia 2009 r. J.S. poinformował, iż błędy rachunkowe, oczywiste omyłki oraz opis sfałszowania protokołu z przesłuchania K.S. z dnia [...] października 2009 r. zostały opisane w odwołaniu od w/w decyzji. Od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. J.S. wniósł odwołanie, w którym zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną interpretację, błędy rachunkowe i oczywiste omyłki, a także fałszerstwo dokumentów w uzasadnieniu decyzji. W związku z powyższym, Pan S. wniósł o uchylenie w/w decyzji w całości i umorzenie postępowania. Skarżący podniósł m. in., iż w uzasadnieniu decyzji został sfałszowany protokół z przesłuchania Strony z dnia [...] października 2009 r., Pan S. stwierdził, iż małżonka nie przedłożyła decyzji z 2007r. na którą powołuje się organ. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego sprostował oczywistą omyłkę w decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...]: - wykreślając w uzasadnieniu decyzji na stronie 5 wierszu 1-7 treść: "decyzję nr [...] z dnia [...].01.2007 r. wydaną przez Starostę, który zmienił decyzję Starosty z dnia [...].11.2003 r. nr [...] w sprawie wydania pozwolenia na budowę inwestycji obejmującej "nadbudowę na domku jednorodzinnym z poddaszem nieużytkowym oraz zadaszenie nad istniejącym tarasem na działce nr [...]" wydaną K. i J.S., w zakresie projektu budowlanego dotyczącego zmiany funkcji poddasza na poddasze mieszkalne" i zastępując ją treścią "decyzję nr [...] z dnia [...].09.2003 r. wydana przez Prezydenta Miasta z wniosku Państwa K. i J.S.. zam ul. [...] na warunkach zabudowy polegającej na nadbudowie dachu stromego nad istniejącym budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, na działce ewid. [...]". W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, iż decyzję Starosty z dnia [...].01.2007 r. nr [...] Pani K.S. przedłożyła w związku z przeprowadzanymi czynnościami sprawdzającymi dotyczącymi zeznań PIT-37 za lata 2004-2005 do protokołu nr [...] i nr [...] spisanego w dniu [...] września 2009r. natomiast decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] września 2003 r. nr [...] K.S. przedłożyła do protokołu przesłuchania Strony z dnia [...] października 2009 r. dot. określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. Na wyżej wskazane postanowienie J.S. złożył zażalenie z dnia [...] stycznia 2010 r., podnosząc, że wykreślenie wierszy 1-7 na str. 5 nie jest oczywistą omyłką, tylko próbą sfałszowania protokołu z przesłuchania K.S. w charakterze strony z dnia [...] października 2009 r. W opinii skarżącego Urząd Skarbowy, na podstawie przedłożonych przez jego żonę dokumentów, tworzy nowe uzasadnienia nie mające znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, a jedynie komplikujące jej charakter, czego dowodem jest zastąpienie w treści decyzji nr [...] decyzji Starostwa z dnia [...].01.2007 r. nr [...] decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2003 r. nr [...], pomimo tego, że przedmiotem przesłuchania z dnia [...].10.2009 r. była decyzja Starostwa z dnia [...].11.2003 r. nr [...]. Ponadto stwierdził, że: - na wezwanie z dnia [...].08.2009 r. zgłosiła się podczas biegu siedmiodniowego terminu od momentu jego odebrania, a nie dopiero 15.09.2009 r.; - pismo z dnia [...].10.2003 r. nr [...] jest nieistotne w sprawie, ponieważ dot. przedłużenia terminu do załatwienia sprawy a w decyzji błędnie przytoczono jego datę; - organ I instancji nie ustosunkował się do zarzutu dot. błędów rachunkowych w uzasadnieniu decyzji nr [...] oraz wykonanej opinii techniczno-finansowej ogólnobudowlanej. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ II instancji wskazał, że pod pojęciem oczywistej omyłki należy rozumieć taki błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. Usunięcie wiersza 1-7 ze strony 5 i zastąpienie go w postanowieniu treścią "decyzję nr [...] z dnia [...].09.2003 r. wydaną przez Prezydenta Miasta ..." nie odnosiło się do przebiegu przesłuchania Pani S. z dnia [...].10.2010 r. i nie zmieniało jego opisu w uzasadnieniu decyzji, a miało jedynie charakter porządkujący kolejność w jakiej zostały przedłożone: - decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2003 r. nr [...], - decyzja Starosty z dnia [...].11.2003 r. nr [...] i zmieniająca ją decyzja Starosty z dnia [...].01.2007 r. nr [...]. Ponadto uznał, że organ I instancji nie dopuścił się sfałszowania protokołu z dnia [...] października 2009 r. z przesłuchania w charakterze strony żony skarżącego K.S.. Korzystając z prawa do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w postępowaniu z odwołania z dnia [...] grudnia 2009 r. na decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z [...] grudnia 2009 r., Pan S. w piśmie z dnia [...] lutego 2010 r. m. in. podtrzymał swoje stanowisko dot. sfałszowania protokołu z przesłuchania Pani S. w charakterze strony z dnia [...] października 2009 r., ponieważ uważa, iż urzędnik skarbowy powołując, się w uzasadnieniu decyzji na dokument, którego jego małżonka nie przedłożyła fałszuje jej zeznania składane pod przysięgą. Ponadto, w piśmie z dnia [...] lutego 2010 r. dot. wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w postępowaniu z odwołania z dnia [...] grudnia 2009 r. na decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z [...] grudnia 2009 r. Skarżący stwierdził m. in., iż nie powoływał się na decyzję Starosty z 2007 r., ponieważ nie jest ona związana ze sprawą dot. określenia zobowiązania skarżącemu w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. Pan S. poinformował również, iż w/w decyzja Starosty z 2007 r. najprawdopodobniej została pobrana z postępowania z wniosku Państwa S. o zwrot niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym z dnia [...] kwietnia 2009 r. Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] J.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2010 r. podniósł, że nie zgadza się z uzasadnieniem i podtrzymuje zarzuty zawarte w zażaleniu z dnia [...] stycznia 2010 r. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] prostujące oczywistą omyłkę w uzasadnieniu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w zakresie sfałszowania protokołu z przesłuchania K.S. z dnia [...] października 2009 r. W udzielonej odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał dotychczasową argumentację, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednocześnie związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Istota sporu odnosi się do kwestii czy organy podatkowe w sposób prawidłowy zastosowały regulację z art. 215 § 1Ordynacji podatkowej zgodnie z która, organ podatkowy może z urzędu lub wniosek strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji. Zatem art. 215 § 1 daje możliwość sprostowania błędów rachunkowych oraz oczywistych omyłek powstałych w wydanej decyzji. Nie określa jednak, podobnie jak inne przepisy Ordynacji podatkowej, pojęć "błąd rachunkowy": i "oczywista omyłka". Przyjmuje się, że błędem rachunkowym w rozumieniu art. 215 jest omyłka w działaniu matematycznym, którą wprowadzono do decyzji. Natomiast oczywistymi omyłkami o których mowa w art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, są w szczególności różnego rodzaju drobne błędy pisarskie, przeoczenia, zły dobór słów (tak. A.Kobat w Komentarzu do Ordynacji podatkowej, S.Babiarz, B.Dauter, B.Gruszczyński, R.Hauser, A.Kabat, M.Niezgódka-Medek, LexisNexis Warszawa 2010 str.858). Taki sposób rozumienia "oczywistej omyłki" przedstawił również organ odwoławczy, który w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdził "pod pojęciem oczywistej omyłki należy rozumieć taki błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. Do oczywistych omyłek zalicza się różnego rodzaju błędy pisarskie, komputerowe itp." Zatem nawet dla organu odwoławczego "oczywistą omyłką" jest błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. Z takim poglądem należy się zgodzić. Jednak wbrew temu w rozpoznawanej sprawie, dokonano sprostowania omyłki, która nie posiadała ustawowego wymogu "oczywistości". Do "oczywistej omyłki" nie można bowiem zaliczyć wykreślenia danych dotyczących określonej decyzji i wpisania w to miejsce danych dotyczących innej decyzji. Nawet gdyby uznać, że wystąpiła omyłka, to z pewnością nie była ona "oczywista". Organ odwoławczy ponadto uznał, że dokonane "przez organ I instancji sprostowanie, nie odniosło się do przebiegu przesłuchania z dnia [...].10.2010 r. i nie zmieniało jego opisu w uzasadnieniu decyzji, a miało jedynie charakter porządkujący kolejność w jakiej zostały przedłożone, decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2003 r. nr [...] oraz decyzja Starosty z dnia [...].02.2003 r. nr [...] i zmieniająca ją decyzja Starosty z dnia [...].01.2007 r. nr [...]". W związku z tym stwierdzić należy, że instytucja sprostowania z art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, nie służy do "porządkowania kolejności" przedkładanych w toku postępowania dokumentów. Organ odwoławczy prawidłowo dalej stwierdził, że "zarzuty zażalenia Podatnika dotyczące błędnego wskazania w decyzji organu I instancji daty przedłożenia dokumentów przez panią S. na wezwanie organu z dnia [...].08.2009 r. oraz nieprawidłowego wskazania daty pisma nr [...] wykraczają poza zakres niniejszego postępowania i zostaną rozpatrzone w postępowaniu odwoławczym". Taki sam pogląd organ odwoławczy winien zaprezentować odnosząc się do wniesionego w piśmie z dnia [...] grudnia 2009 r. żądania dotyczącego "wyjaśnienia sfałszowania protokołu z przesłuchania strony z dnia [...] października 2009 r., zawartego w uzasadnieniu decyzji". Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. należało uchylić zaskarżone postanowienie. Działając na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd uchylił także postanowienie organu I instancji, gdyż jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Ponownie rozpoznając wniosek skarżącego organu uwzględni wyżej przedstawiony pogląd. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. zasądzając od organu odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Sędzia WSA Barbra Rennert Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędzia WSA Joanna Wierchowicz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło