I SA/Go 332/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Sędzia WSA Joanna Wierchowicz (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi J.S. i K.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej pomyłki w treści decyzji I. Uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] r. nr [...]. II. Określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. III. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących kwotę 100,00 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Go 332/10 Uzasadnienie J.S. i K.S. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2010r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...]. W sprawie wystąpił następujący, ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego określił małżonkom J. i K.S. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. na kwotę 2613,50 zł. Pismem z dnia [...] grudnia 2009r. małżonkowie J. i K.S., na podstawie art. 215 §1 Ordynacji podatkowej, zażądali sprostowania błędów rachunkowych, oczywistych omyłek oraz wyjaśnienia kwestii sfałszowania protokołu przesłuchania K.S. w charakterze strony z dnia [...] października 2009 r. zawartego w uzasadnieniu w/w decyzji. W odpowiedzi na pismo małżonków Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] grudnia 2009 wezwał skarżących do sprecyzowania o jakie konkretnie błędy rachunkowe i oczywiste omyłki chodzi oraz wskazania na czym polegało sfałszowanie protokołu z przesłuchania strony z dnia [...] października 2009r. Pismem z [...] grudnia 2009r. podatnicy poinformowali, iż błędy rachunkowe, oczywiste omyłki oraz opis sfałszowania protokołu z przesłuchania K.S. z dnia [...] października 2009 r. zostały opisane w odwołaniu od decyzji. Od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. J. i K. małż. S. wnieśli odwołanie, w którym zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną interpretację, błędy rachunkowe i oczywiste omyłki, a także fałszerstwo dokumentów w uzasadnieniu decyzji i wnieśli o uchylenie w/w decyzji w całości i umorzenie postępowania. Skarżący podnieśli m.in., iż w uzasadnieniu decyzji został sfałszowany protokół z przesłuchania strony z [...] października 2009r. bowiem K.S. nie przedłożyła decyzji z 2007r. którą powołał organ. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego sprostował oczywistą omyłkę w decyzji z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...]: - wykreślając w uzasadnieniu decyzji na stronie 5 wierszu 1-7 treść: "decyzję nr [...] z dnia [...].01.2007r. wydaną przez Starostę, który zmienił decyzję Starosty z dnia [...].11.2003 r. nr [...] w sprawie wydania pozwolenia na budowę inwestycji obejmującej "nadbudowę na domku jednorodzinnym z poddaszem nieużytkowym oraz zadaszenie nad istniejącym tarasem na działce nr [...]" wydaną K. i J.S., w zakresie projektu budowlanego dotyczącego zmiany funkcji poddasza na poddasze mieszkalne" i zastępując ją treścią "decyzję nr [...] z dnia [...].09.2003 r. wydana przez Prezydenta Miasta z wniosku Państwa K. i J.S. zam ul. [...] na warunkach zabudowy polegającej na nadbudowie dachu stromego nad istniejącym budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, na działce ewid. [...]". W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, iż decyzję Starosty z dnia [...].01.2007r. nr [...] K.S. przedłożyła w związku z przeprowadzanymi czynnościami sprawdzającymi dotyczącymi zeznań PIT-37 za lata 2004-2005 do protokołu nr [...] i nr [...] spisanego w dniu [...] września 2009r. natomiast decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] września 2003r. nr [...] K.S. przedłożyła do protokołu przesłuchania strony z dnia [...] października 2009r. dotyczącego określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. Na wyżej wskazane postanowienie J. i K.S. złożyli zażalenie z dnia [...] stycznia 2010r., podnosząc, że wykreślenie wierszy 1-7 na str. 5 nie jest oczywistą omyłką, tylko próbą sfałszowania protokołu z przesłuchania K.S. w charakterze strony z dnia [...] października 2009 r. W opinii skarżących Urząd Skarbowy, na podstawie przedłożonych przez K.S. dokumentów, stworzył nowe uzasadnienia nie mające znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, a jedynie komplikujące jej charakter, czego dowodem jest zastąpienie w treści decyzji nr [...] decyzji Starostwa z dnia [...].01.2007 r. nr [...] decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2003 r. nr [...], pomimo tego, że przedmiotem przesłuchania z dnia [...].10.2009 r. była decyzja Starostwa z dnia [...].11.2003 r. nr [...]. Ponadto stwierdzili, że w uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy nie ustosunkował się do : - zarzutu, na wezwanie z dnia [...].08.2009r. K.S. zgłosiła się podczas biegu siedmiodniowego terminu od momentu jego odebrania, a nie dopiero [...].09.2009r.; - pismo z dnia [...].10.2003 r. nr [...] jest nieistotne w sprawie, ponieważ dotyczyło przedłużenia terminu do załatwienia sprawy a w decyzji błędnie przytoczono jego datę; - organ I instancji nie ustosunkował się do zarzutu dotyczącego błędów rachunkowych w uzasadnieniu decyzji nr [...] oraz wykonanej opinii techniczno-finansowej ogólnobudowlanej. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ II instancji wskazał, że pod pojęciem oczywistej omyłki należy rozumieć taki błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. Usunięcie wiersza 1-7 ze strony 5 i zastąpienie go w postanowieniu treścią "decyzję nr [...] z dnia [...].09.2003 r. wydaną przez Prezydenta Miasta ..." nie odnosiło się do przebiegu przesłuchania K.S. z dnia [...].10.2010r. i nie zmieniało jego opisu w uzasadnieniu decyzji, a miało jedynie charakter porządkujący kolejność w jakiej zostały przedłożone: - decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2003 r. nr [...], - decyzja Starosty z dnia [...].11.2003 r. nr [...] i zmieniająca ją decyzja Starosty z dnia [...].01.2007 r. nr [...]. Ponadto uznał, że organ I instancji nie dopuścił się sfałszowania protokołu z dnia [...] października 2009 r. z przesłuchania w charakterze strony K.S.. Korzystając z prawa do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w postępowaniu z odwołania z dnia [...] grudnia 2009r. na decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z [...] grudnia 2009r., małżonkowie S. w piśmie z [...] lutego 2010r. m. in. podtrzymali swoje stanowisko dotyczące sfałszowania protokołu z przesłuchania K.S. w charakterze strony z dnia [...] października 2009r., ponieważ uważali, iż urzędnik skarbowy powołując, się w uzasadnieniu decyzji na dokument, którego K.S. nie przedłożyła fałszuje jej zeznania składane pod przysięgą. Ponadto, w piśmie z dnia [...] lutego 2010r. dotyczącym wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w postępowaniu z odwołania z dnia [...] grudnia 2009r. na decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z [...] grudnia 2009 r. Skarżący stwierdzili m. in., iż nie powoływali się na decyzję Starosty z 2007r., ponieważ nie była ona związana ze sprawą dotącą określenia zobowiązania skarżącemym w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004r. Poinformowali również, iż decyzja Starosty z 2007r. najprawdopodobniej została pobrana z postępowania z wniosku małżonków S. o zwrot niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym z dnia [...] kwietnia 2009r. Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] małżonkowie S. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2010 r. podnieśli, że nie zgadzają się z uzasadnieniem i podtrzymali zarzuty zawarte w zażaleniu z dnia [...] stycznia 2010r. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] prostujące oczywistą omyłkę w uzasadnieniu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w zakresie sfałszowania protokołu z przesłuchania K.S. z dnia [...] października 2009 r. W udzielonej odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał dotychczasową argumentację, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednocześnie związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Istota sporu odnosi się do kwestii czy organy podatkowe w sposób prawidłowy zastosowały regulację z art. 215 § 1Ordynacji podatkowej zgodnie z którą, organ podatkowy może z urzędu lub wniosek strony prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji. Zatem art. 215 § 1 daje możliwość sprostowania błędów rachunkowych oraz oczywistych omyłek powstałych w wydanej decyzji. Nie określa jednak, podobnie jak inne przepisy Ordynacji podatkowej, pojęć "błąd rachunkowy" i "oczywista omyłka". Przyjmuje się, że błędem rachunkowym w rozumieniu art. 215 jest omyłka w działaniu matematycznym, którą wprowadzono do decyzji. Natomiast oczywistymi omyłkami o których mowa w art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, są w szczególności różnego rodzaju drobne błędy pisarskie, przeoczenia, zły dobór słów (tak. A.Kobat w Komentarzu do Ordynacji podatkowej, S.Babiarz, B.Dauter, B.Gruszczyński, R.Hauser, A.Kabat, M.Niezgódka-Medek, LexisNexis Warszawa 2010 str.858). Taki sposób rozumienia "oczywistej omyłki" przedstawił również organ odwoławczy, który w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdził: "pod pojęciem oczywistej omyłki należy rozumieć taki błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. Do oczywistych omyłek zalicza się różnego rodzaju błędy pisarskie, komputerowe itp." Zatem nawet dla organu odwoławczego "oczywistą omyłką" jest błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. Z takim poglądem należy się zgodzić. Jednak wbrew temu w rozpoznawanej sprawie, dokonano sprostowania omyłki, która zdaniem Sądu nie spełnia ustawowego wymogu "oczywistości". Do "oczywistej omyłki" nie można bowiem zaliczyć wykreślenia danych dotyczących określonej decyzji i wpisania w to miejsce danych dotyczących innej decyzji. Nawet gdyby uznać, że wystąpiła omyłka, to z pewnością nie była ona "oczywista". Organ odwoławczy ponadto uznał, że dokonane "przez organ I instancji sprostowanie, nie odniosło się do przebiegu przesłuchania z dnia [...].10.2010r. i nie zmieniało jego opisu w uzasadnieniu decyzji, a miało jedynie charakter porządkujący kolejność w jakiej zostały przedłożone, decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...].09.2003 r. nr [...] oraz decyzja Starosty z dnia [...].02.2003 r. nr [...] i zmieniająca ją decyzja Starosty z dnia [...].01.2007 r. nr [...]". W związku z tym stwierdzić należy, że instytucja sprostowania z art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, nie służy do "porządkowania kolejności" przedkładanych w toku postępowania dokumentów. Organ odwoławczy prawidłowo dalej stwierdził, że "zarzuty zażalenia Podatnika dotyczące błędnego wskazania w decyzji organu I instancji daty przedłożenia dokumentów przez panią S. na wezwanie organu z dnia [...].08.2009 r. oraz nieprawidłowego wskazania daty pisma nr [...] wykraczają poza zakres niniejszego postępowania i zostaną rozpatrzone w postępowaniu odwoławczym". Taki sam pogląd organ odwoławczy winien zaprezentować odnosząc się do wniesionego w piśmie z dnia [...] grudnia 2009r. żądania dotyczącego "wyjaśnienia sfałszowania protokołu z przesłuchania strony z dnia [...] października 2009 r., zawartego w uzasadnieniu decyzji". Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. należało uchylić zaskarżone postanowienie. Działając na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd uchylił także postanowienie organu I instancji, gdyż jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Ponownie rozpoznając wniosek skarżącego organu uwzględni wyżej przedstawiony pogląd. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. zasądzając od organu odwoławczego na rzecz skarżących kwotę uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 100 zł. /-/ B. Rennert /-/ D. Skupień /-/ J. Wierchowicz