I SA/Go 360/18
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-10-02
Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na twierdzeniu o trudnych do odwrócenia skutkach w postaci sprzedaży majątku i utraty mieszkania, jest wystarczająco uzasadniony, jeśli skarżący posiada znaczący majątek obciążony hipotekami i zabezpieczeniami, a także inne postępowania egzekucyjne?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżący nie wykazał realnej możliwości zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA. Twierdzenia o trudnych do odwrócenia skutkach w postaci sprzedaży majątku i utraty mieszkania okazały się mało prawdopodobne w świetle posiadanych przez skarżącego nieruchomości obciążonych hipotekami i zabezpieczeniami, a także innych postępowań egzekucyjnych prowadzonych przez wierzycieli, takich jak bank. Sama wysokość zobowiązania podatkowego nie uzasadnia wstrzymania wykonania decyzji.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do lipca 2009 r., domagając się wstrzymania wykonania tej decyzji. Jako uzasadnienie podał, że wykonanie decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki w postaci sprzedaży majątku (samochodu i nieruchomości) w trybie egzekucji administracyjnej, co oznaczałoby utratę mieszkania. Skarżący wskazał, że nie posiada wystarczających środków na uregulowanie zobowiązania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym Przewodniczący Asesor WSA Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w dniu 2 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P.P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do lipca 2009 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
P.P., reprezentowany przez radcę prawnego P.M., wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] wydaną w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do lipca 2009 r.
W złożonej skardze Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) zw. dalej p.p.s.a., w tym ewentualnie przez organ II instancji w oparciu o art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja określa zobowiązanie w podatku od towarów i usług za kwiecień i maj 2009 r. w łącznej kwocie 45.801,00 zł. Ponieważ Skarżący nie posiada wystarczających środków na uregulowanie zobowiązania określonego zaskarżoną decyzją, w jego ocenie egzekucja nastąpi w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji. Skarżący wskazał, że wykonanie decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutek w postaci sprzedaży w trybie egzekucji administracyjnej m. in. samochodu osobowego, z którego korzysta Skarżący o jego rodzina oraz nieruchomości, w której Skarżący zamieszkuje, co jednocześnie oznaczałoby natychmiastową utratę mieszkania przez Skarżącego i jego najbliższych. W ocenie Skarżącego już samo określenie w decyzji wysokiej kwoty zobowiązania dodatkowo uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Jednocześnie Skarżący wskazał, że cały jego majątek został zabezpieczony przez organy podatkowe, zatem nie zachodzi obawa, że Skarżący przed wydaniem prawomocnego orzeczenia przez sąd administracyjny wyzbędzie się majątku, uniemożliwiając tym samym zaspokojenie roszczeń Skarbu Państwa.
Ze złożonego przez Skarżącego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że jest on posiadaczem dwóch nieruchomości o łącznej wartości 700.000,00 zł, położonych przy ul [...], na których zostały ustanowione hipoteki na zabezpieczenie zaciągniętego przez Skarżącego kredytu na łączną kwotę 894.000,00 zł. We wniosku o przyznanie prawa pomocy Skarżący zawarł również informację, że w związku z prowadzonym śledztwem przez Komendę Wojewódzką Policji, na lokalu pod adresem ul. [...], postanowieniem o zabezpieczeniu majątkowym z dnia [...] kwietnia 2012 r. sygn. akt [...] Prokuratura Okręgowa dokonała wpisu ograniczenia w rozporządzaniu nieruchomością oraz zakaz zbywania i obciążania nieruchomości. Nadto Naczelnik US prawomocna decyzją z [...] grudnia 2013 r. ustanowił zabezpieczenie na majątku Skarżącego do kwoty 1.156.216,00 zł, dokonując przy tym zabezpieczenia na należącym do Skarżącego samochodzie osobowym marki [...] rok produkcji 2001), zajęcia 5 rachunków bankowych oraz wierzytelności podatkowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy Skarżący wskazał również, że bank wypowiedział mu umowę kredytu i na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności prowadzi przeciw skarżącemu postępowanie egzekucyjne, w ramach którego dochodzona jest kwota 445.474,18 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu oraz kosztami egzekucyjnymi.
Postanowieniem z [...] lipca 2018 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuję:
Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Stosownie do brzmienia art. 61 § 5 p.p.s.a. postanowienie, o którym mowa w § 3, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym.
Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania
przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 p.p.s.a.) albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 p.p.s.a.).
Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a.
Sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - nie każdej, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków, i to wnioskodawca - strona postępowania obciążona została obowiązkiem ich przedstawienia.
Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę,
która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne
lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić
tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wniosek
o wstrzymanie wykonania decyzji powinien być wnikliwie oraz w odpowiedni sposób uzasadniony, a zawarta w nim argumentacja powinna być spójna, poparta faktami
i odnoszącymi się do nich dowodami uzasadniającymi jego uwzględnienie. I to strona powinna wskazać konkretny stan faktyczny oraz materiał dowodowy na jego poparcie (por. postanowienie WSA z dnia 5 września 2008 r. sygn. akt II SA/Gd 652/08, LEX nr 477258). Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. W szczególności nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego samo powołanie się na przesłankę ustawową niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków czyli powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Ocena czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Brak bowiem spełniającego powyższe warunki uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.
W rozpoznawanej sprawie Skarżący, uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazał, że jej realizacja spowoduje trudny do odwrócenia skutek, w wyniku potencjalnego postępowania egzekucyjnego polegającego na sprzedaży samochodu osobowego oraz nieruchomości należących również do osób najbliższych dla podatnika, co jednocześnie oznaczałoby natychmiastową utratę mieszkania.
Odnosząc powyższe twierdzenia do regulacji art. 61 § 3 p.p.s.a., w opinii Sądu, Skarżący nie wykazał, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Ze złożonego przez Skarżącego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że jest on posiadaczem dwóch nieruchomości położonych w [...], na których zostały ustanowione hipoteki na zabezpieczenie zaciągniętego przez Skarżącego kredytu o łącznej wartości 894.000,00 zł. Nadto w związku z prowadzonym śledztwem przez Komendę Wojewódzką Policji, w stosunku do jednego z lokali należących do Skarżącego, postanowieniem o zabezpieczeniu majątkowym z dnia [...] kwietnia 2012 r. sygn. akt [...] Prokuratura Okręgowa dokonała wpisu ograniczenia w rozporządzaniu nieruchomością oraz zakaz zbywania i obciążania nieruchomości.
Co więcej Skarżący wskazał, że bank wypowiedział mu umowę kredytu i na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności prowadzi przeciw niemu postępowanie egzekucyjne, a dochodzona tam kwota wynosi 445.474,18 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu oraz egzekucji.
Wobec powyższego twierdzenie Skarżącego, że wykonanie zaskarżonej decyzji miało spowodować trudny do odwrócenia skutek w postaci sprzedaży w trybie egzekucji administracyjnej m.in. samochodu oraz nieruchomości podatnika, co jednocześnie oznaczałoby natychmiastową utratę mieszkania przez skarżącego i jego najbliższych, jest mało prawdopodobne, bowiem przed organem podatkowym występują jeszcze inni wierzyciele (np. bank), których zaspokojenie w pierwszej kolejności może doprowadzić do egzekucji z majątku skarżącego, w tym sprzedaży samochodu, czy nieruchomości o nr [...] a odnośnie lokalu o nr [...] wpisano zakaz zbywania. Tym samym wskazywane przez Skarżącego argumenty mające przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji nie precyzją konkretnego niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wbrew twierdzeniom Skarżącego określenie w zaskarżonej decyzji zobowiązania podatkowego w bardzo wysokiej kwocie nie uzasadnia samo z siebie wstrzymania jej wykonania, bowiem każda decyzja administracyjna zobowiązująca
do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia.
Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11 opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń NSA na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło