I SA/Go 365/05
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-10-13
Skład orzekający: Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Joanna Wierchowicz, Alina Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doradca podatkowy może być pełnomocnikiem strony w postępowaniu celnym dotyczącym określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług, a także czy błędna klasyfikacja taryfowa towaru może być podstawą do uchylenia decyzji organu celnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że doradca podatkowy nie może być pełnomocnikiem strony w postępowaniu celnym dotyczącym określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług, ponieważ nie jest to sprawa dotycząca obowiązku podatkowego w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Ponadto, sąd stwierdził, że organy celne błędnie zakwalifikowały towar, nie wyjaśniając należycie stanu faktycznego i nie dopuszczając dowodu z opinii biegłego, co stanowiło naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego.Stan faktyczny
Spółka M sp. z o.o. importowała zupy błyskawiczne z makaronem, deklarując dla nich kod taryfy celnej 2104. Naczelnik Urzędu Celnego uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe i zakwalifikował towar do kodu 1902 (makarony). Decyzję tę utrzymał w mocy Dyrektor Izby Celnej. Spółka wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym błędną kwalifikację towaru, niewyjaśnienie okoliczności faktycznych oraz nieuzasadnione oddalenie wniosków dowodowych. Skarżąca podniosła również, że była nieprawidłowo reprezentowana przez doradcę podatkowego.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej i orzekł, że nie może być ona wykonana. Zasądził od Dyrektora Izby Celnej zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wierchowicz (spr.), Asesor WSA Alina Rzepecka,, Protokolant Krzysztof Garbacz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005 r. sprawy ze skargi M sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, ze zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej kwotę 776,00 zł (siedemset siedemdziesiąt sześć) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
I SA/Go 365/05
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2004r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lutego 2004r.o numerze [...].
W uzasadnieniu stwierdził, że utrzymaną w mocy decyzją Naczelnik Urzędu Celnego , po przeprowadzeniu postępowania celnego wszczętego w dniu [...].01.2004r., uznał za nieprawidłowe zgłoszenie celne nr [...] z dn. [...].02.2001 r. w określonym w tejże decyzji zakresie. Spółka "M" z o.o. w zakresie zastosowania procedury dopuszczenia do obrotu na polski obszar celny towarów klasyfikowanych do pozycji 210410900 Taryfy celnej w okresie od [...].01.2001r. do [...].06.2003r. deklarowała w zgłoszeniach celnych niewłaściwy kod taryfy celnej dla towaru określonego w zgłoszeniach celnych jako zupy błyskawiczne z makaronem "Choice".
Od decyzji organu I instancji odwołanie złożył doradca podatkowy J.C. będący pełnomocnikiem Spółki. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów art. 121 §1 , 122, 124,187,191,197 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa oraz art. 65 § 4 pkt 2b i art. 85 § l ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks Celny.
Od orzeczenia organu Izby Celnej M Spółka z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, domagając się uchylenia zaskarżonych decyzji oraz wstrzymania ich wykonania.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła niezgodność z prawem wobec naruszenia przepisów prawa procesowego i błędną interpretację zasad kwalifikowania towarów, niewyjaśnianie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz nieuzasadnione oddalenie złożonych przez nią wniosków dowodowych.
W uzasadnieniu uściśliła, że wydana decyzja powołuje się na nieistniejącą w aktach opinię Komisji Europejskiej, nieoficjalne stanowisko dyrektora departamentu.
Odnośnie błędnej kwalifikacji towaru skarżąca wywodzi w skardze, że organ orzekający błędnie przyjął w ustaleniach faktycznych i prawnych będących podstawą rozstrzygnięcia, że podstawowym składnikiem zgłoszonego do odprawy celnej towaru jest makaron a saszetka umieszczona w opakowaniu stanowi tylko przyprawy, podczas gdy zdaniem importera, była to zupa z dodatkiem w postaci makaronu instant. Zarzucił też, że zgodnie z ogólnymi regułami kwalifikacji, niezależnie od tego czy stosuje się punkt 3a czy 3b Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, należy oceniać materiały wchodzące w skład towaru nie według ich objętości, lecz według komponentów decydujących o zasadniczym charakterze wyrobu.
Podniesiono też w skardze ograniczenie postępowania dowodowego poprzez zaniechanie podjęcia stosownych czynności procesowych , dowolną a nie swobodną ocenę dowodów, odmowę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w celu ustalenia znaczenia poszczególnych składników towaru w produkcie finalnym tj. zupie. Nadto zarzucono oparcie rozstrzygnięcia na domniemanych okolicznościach faktycznych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie wywodząc, że z treści reguły 3 Ogólnych Reguł Interpretacji Systemu Zharmonizowanego wynikają trzy metody klasyfikacji, które muszą być stosowane w kolejności, która zależy od specyficznego opisu (reguła 3a), zasadniczego charakteru ( reguła 3b) oraz pozycji, która jako ostatnia pojawia się w kolejności numerycznej ( reguła 3c). Metoda klasyfikacji wg reguły 3a) opiera się na preferowaniu pozycji, która opisuje dany towar najbardziej specyficznie, stąd ma pierwszeństwo przed tą pozycja, która towar opisuje ogólnie, przy czym nie ustanawia się w tym zakresie nienaruszalnych reguł dotyczących ustalania " szczegółowości " opisu towaru. Metoda 3b) stosowana jest m.in. do mieszanin, ale tylko wtedy, gdy zawiedzie metoda 3a), dlatego też przy zastosowaniu tej reguły kryterium jest materiał lub komponent nadający towarowi zasadniczy charakter. Organ celny uznał, ze przy zastosowaniu importowanego produktu jako środka spożywczego, podstawową role odgrywa makaron, co nie jest sprzeczne z wykładnią taryfy celnej.
Odnośnie zarzutu niedopuszczenia wnioskowanego dowodu z opinii biegłego, organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że stosownie do art.197 § l ordynacji podatkowej, opinia biegłego w toku postępowania dowodowego ma charakter subsydiarny i nieobligatoryjny, nawet wówczas, gdy zaistnieje przesłanka zawarta w treści powołanego przepisu tj. gdy w sprawie są wymagane wiadomości specjalne. Od uznania organu zależy czy zechce skorzystać z takiego środka dowodowego czy też nie. Takie sformułowanie treści art. 197 ordynacji podatkowej powoduje, że organ ma możliwość rozważenia, czy w danym przypadku konieczne jest zwrócenie się do biegłego, czy też znajomość danej materii przez organ jest wystarczająca do oceny zgromadzonego materiału dowodowego. W rozpatrywanej sprawie nie było wątpliwości co do tego z jakim towarem mamy do czynienia w postępowaniu celnym, oraz jego przeznaczenia, jak też składu chemicznego i wykorzystania przez Stronę w swojej działalności gospodarczej. Istota sporu dotyczy tylko i wyłącznie taryfikacji, a w tym zakresie opinia biegłego nie byłaby przydatna, stąd też powoływanie biegłego nie znajdowało uzasadnienia merytorycznego, w kontekście brzmienia art. 197 ordynacji podatkowej w zw. z art. 122 tej ustawy.
Odpierając zarzut naruszenia art. 121 Ordynacji podatkowej podniesiono, że organy celne prowadziły postępowanie celne w sposób pogłębiający zaufanie do organów Państwa a niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu niezgodnego z jej oczekiwaniami, nie może być uznane za naruszenie powołanej zasady.
Odrzucono też zarzut naruszenia pozostałych przepisów postępowania tj. dowolności w ocenie materiału dowodowego oraz niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych.
Odrzucono także argumentację skarżącej, jakoby decyzje organów celnych oparto na opinii Komisji Europejskiej w sprawie klasyfikacji zupy z makaronem, którą to opinię wykorzystano w sprawie jako jeden z dowodów w postępowaniu, na podstawie których organ celny skorygował podany w zgłoszeniu celnym kod taryfy celnej. Uprawnienie takie dla organu wynika, zdaniem organu odwoławczego, z art. 65 § 4 Kodeksu celnego.
Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo powołał się na art. 83 oraz art. 85 Kodeksu celnego. Zgodnie z art. 83 §1 K.c. organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego, przy czym mając na uwadze § 3 organ celny podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, jeżeli z kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty. Przepis ten upoważnia organ celny do kontroli i weryfikacji zgłoszenia celnego w pełnym zakresie merytorycznym i jest to kontrola odmienna od tej określonej w art. 64 K.c. (czysto formalnej), na którą powoływała się w skardze Strona w odniesieniu do art. 83 § 3 K.c. Nie można zatem odmawiać organom celnym prawa do zmiany zgłoszeń celnych w zakresie mającym wpływ na takie elementy jak wartość celna, wysokość długu celnego, a tym samym wysokość należności celno-podatkowych.
W oparciu o powyższe wywody Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia skarga jest zasadna z kilku powodów.
Na początku należy zwrócić uwagę na fakt nieprawidłowej reprezentacji strony przed
organem drugiej instancji. Pełnomocnikiem strony był doradca podatkowy, który w imieniu skarżącej spółki wniósł odwołanie do Dyrektora Izby Celnej. Z treści udzielonego mu w dniu [...] marca 2004r. pełnomocnictwa wynika, że udziela się go "doradcy podatkowemu". Stosownie do art. 41 ust. 1. ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (Dz. U. z 2002r, nr 9, póz. 86) "w postępowaniu przed organami administracji publicznej w sprawach obowiązków podatkowych pełnomocnikiem podatnika, płatnika, inkasenta oraz osób, o których mowa w art. 2 ust. la, może być również doradca podatkowy". Wymaga to zatem uściślenia pojęcia "obowiązku podatkowego". Wyjaśnienie daje art. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa zgodnie z którym, obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach. Według art. 2 § l pkt l ordynacji podatkowej przepisy ustawy stosuje się do podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego, do których ustalenia lub określenia uprawnione są organy podatkowe. Organy te wymieniono w art. 13 ordynacji podatkowej. Natomiast w myśl art. 2 § 2 ordynacji podatkowej -jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy działu III stosuje się również do opłat oraz innych niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne niż wymienione w § l pkt l organy.
Na podstawie powołanego art. 2 § 2 nie stosuje się ordynacji podatkowej do należności budżetu państwa. Zostały one odrębnie uregulowane w ustawie z 9 stycznia 1997r. - kodeks celny. Przepisy kodeksu celnego ustanawiają prawa i obowiązki osób przywożących i wywożących towary z terytorium państwa oraz uprawnienia i obowiązki organów celnych. Do podstawowych obowiązków tych osób należy uiszczanie cła, a decyzje administracyjne w tym zakresie wydają organy celne.
Z powyższego wynika, że decyzje administracyjne wydawane w sprawach uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe ( art. 65 § 4, 4a i 5 kodeksu celnego), nie są decyzjami w sprawach dotyczących obowiązków podatkowych.
Oznacza to, że doradca podatkowy nie mógł być pełnomocnikiem strony w sprawie dotyczącej uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, gdyż byłoby to rozszerzeniem jego ustawowych uprawnień określonych w powołanym już wyżej art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996r. o doradztwie podatkowym (Dz. U. z 2002r, nr 9, póz. 86).
Nie można też uznać, że jakkolwiek doradca podatkowy nie jest uprawniony w myśl swojej ustawy korporacyjnej do reprezentowania interesów skarżącej spółki w postępowaniu celnym, to jednak na podstawie art. 262 kodeksu celnego w związku z art. 137§ 1 ordynacji podatkowej może być uznany za pełnomocnika strony jako osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawych. Decydujące bowiem znaczenie ma treść udzielonego pełnomocnictwa w sprawie, z której jednoznacznie wynika, że zostało ono udzielone osobie posiadającej nie tylko pełną zdolność do czynności prawnych, a więc osobie fizycznej, ale posiadającej także profesjonalną wiedzę z dziedziny prawa podatkowego. Wynika z tego, że zamiarem strony było umocowanie jako pełnomocnika osoby fizycznej będącej specjalistą w określonej dziedzinie wiedzy. Organ II instancji winien był zwrócić na to uwagę stronie by dać jej możliwość skorzystania, zgodnie z jej intencjami, z pomocy profesjonalnego pełnomocnika uprawnionego do jej reprezentowania przed organami celnymi. Brak stosownego pouczenia skarżącej przez organ odwoławczy spowodował, że spółka bez swej winy, była nieprawidłowo reprezentowana w postępowaniu odwoławczym, co zgodnie z art. 240 § 1 pkt 4 ordynacji podatkowej, stanowi podstawę wznowienia postępowania, a co Sąd rozpoznając niniejszą sprawę winien wziąć pod uwagę z urzędu.
Odnosząc się do prawidłowości zastosowania przez organy celne kodu taryfy celnej 1902 w miejsce dotychczas stosowanego 2104, należy stwierdzić, iż podstawą do wydania decyzji nie mogą być ani pismo Ministerstwa Finansów Departamentu Ceł z dnia [...] maja 2004r. [...], ani notatka służbowa z obrad Komitetu Kodeksu Celnego-Sekcji Nomenklatury Taryfowej i Statystycznej w Brukseli 25-26 marca 2004r. ani pismo Dyrekcji Generalnej Komisji Europejskiej w Brukseli, Unia Ceł i Taryf, Polityka Celna albowiem nie mają one charakteru normatywnego pomijając już okoliczność, że posługują się sugestiami, które nie zostały w sposób logiczny wytłumaczone, a z przestawionej notatki służbowej wynika, iż uchwała została podjęta na skutek niejednomyślnego głosowania. Obowiązek celny czy podatkowy powstaje zawsze na podstawie obowiązujących ustaw lub wydanych na podstawie ich delegacji, rozporządzeń, a nie głosowania organów nie posiadających uprawnień do wydawania przepisów w sytuacji obowiązywania odmiennej interpretacji tych samych regulacji. Art. 87 Konstytucji RP wskazuje jako źródła praw i obowiązków konstytucję, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe, rozporządzenia oraz akty prawa miejscowego. Uszczegółowienie stanowi art. 120 ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. W żadnej z wyżej wskazanych kategorii nie mieszczą się pisma powoływane w uzasadnieniach orzeczeń organów celnych w niniejszej sprawie.
Według Taryfy celnej , stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 158, póz. 1036) do pozycji 2104 zaliczane są zupy i buliony i przetwory z nich; złożone przetwory spożywcze homogenizowane, natomiast pozycją 1902 objęte są makarony, również gotowane lub nadziewane (mięsem lub innymi substancjami ) lub przygotowane inaczej, takie jak spaghetti, rurki, nitki, lasagne, gnocchi, ravioli, cannelloni; kuskus, przygotowany lub nie. Zgodnie z Regułą 3b Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej — do mieszanin towarów złożonych, składających się z różnych materiałów lub wykonanych z różnych komponentów oraz do towarów stanowiących komplety sprzedaży detalicznej, których klasyfikacja w myśl reguły 3a nie może być przeprowadzona, należy zastosować pozycję obejmującą materiał lub komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu, jeżeli takie kryterium jest możliwe do zastosowania.
Pomiędzy organami i skarżącą spółką nie było sporu, iż należy zastosować regułę 3b. Spór natomiast dotyczył tego co jest komponentem o decydującym znaczeniu. Zdaniem organu orzekającego jest to makaron, zaś strony przeciwnej - zupa w proszku, do której makaron stanowi tylko dodatek. Z uwagi na to, że taryfa celna jak i wyjaśnienia do niej nie ustalaj ą innych dodatkowych kryteriów, a te ustalone nie pozwalają jednoznacznie stwierdzić charakteru przedstawionego do odprawy wyrobu, a ściślej - głównego komponentu tego wyrobu, należało dążąc do wszechstronnego wyjaśnienia wszelkich wątpliwości, dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co mogło się przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie było sprzeczne z prawem (art. 180 ordynacji podatkowej). Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy i wszechstronna analiza materiału dowodowego jest bowiem zawsze niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawnej.
Skarżący w toku postępowania wnosił o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia przeznaczenia wyrobu i jego charakteru oraz ustalenia, który ze składników jest komponentem głównym, a co zatem idzie, chodziło o ustalenie okoliczności mającej zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy tj. klasyfikacji wyrobu do odpowiedniego kodu Taryfy celnej.
Organ odwoławczy uzasadniając odmowę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, stwierdził, że przepis art. 197 § l ordynacji podatkowej ma charakter subsydiarny i nieobligatoryjny, nawet wówczas, gdy zaistnieje przesłanka zawarta w treści powołanego przepisu. Od uznania organu zależy czy zechce skorzystać z takiego środka dowodowego, czy też nie. Dalej wywodził, że takie sformułowanie treści art. 197 ordynacji podatkowej powoduje, że organ ma możliwość rozważenia czy w danym przypadku niezbędnym jest zwrócenie się do biegłego czy też znajomość danej materii przez organ jest wystarczająca do oceny zgromadzonego materiału.
Z takim stanowiskiem organu orzekającego nie sposób się zgodzić, gdyż dotyczyć ono może tylko okoliczności nieistotnych dla rozstrzygnięcia sprawy bądź udowodnionych innymi środkami dowodowymi, bądź też kwestii oczywistych nie wymagających wiadomości specjalnych. W niniejszej sprawie wniosek dowodowy dotyczył kwestii najbardziej podstawowej dla rozstrzygnięcia : co jest mianowicie istotą towaru pozwalającą go przypisać do konkretnego kodu taryfy celnej. W tym zakresie organ nie posiadał wiadomości specjalnych. Opinia biegłego jest jednym z dowodów i organ podatkowy nie byłby jej treścią związany bezkrytycznie. Mógłby dokonać jej oceny , wiarygodności i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy, tak jak każdego innego dowodu. Zgodzić się można z Dyrektorem Izby Celnej tylko co do tego, że zakresem opinii biegłego nie mogłaby być objęta sama kwalifikacja taryfowa przedmiotu sporu, gdyż ta sfera dotyczyłaby w istocie rozstrzygnięcia. Tak więc regulacja ustawowa pozostawia wprawdzie organowi swobodę w korzystaniu z tego środka dowodowego, jednak granice tej swobody są wyznaczane przez zasadę prawdy obiektywnej, bo z niej wypływa obowiązek organu podjęcia wszelkich niezbędnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy (art. 122 ordynacji podatkowej). Tak też NSA w Warszawie w wyroku z dnia 25 stycznia 2001r., sygn. akt: V SA/1085/01). Z tego też powodu, jeżeli cechy sprowadzanego towaru wzbudziły wątpliwości a treść taryfy celnej (objaśnień towarzyszących jej stosowaniu) nie pozwalały na jednoznaczne przypisanie towarów do określonego kodu taryfy celnej, postępowanie administracyjne powinno wykorzystać wszelkie środki dowodowe, aby ustalić i wyodrębnić klasy towarów, których cechy różnią je między sobą jakościowo na tyle, aby mogło to być uznane za kryterium decydujące o odrębnej kwalifikacji. Fakt nie pobrania przez organ celny próbek towaru także świadczy o wadliwości postępowania dowodowego i wskazuje na to, że okoliczność ta miała wypływ na odmowę dopuszczenia dowodu z opinii biegłego z uwagi na brak przedmiotu , który miałby mu być przedstawiony do oceny.
Organy celne nie odniosły się do zarzutu skarżącego, iż przez wiele lat zajmował się importem tego samego towaru ( inni importerzy od kilkunastu lat, bo od roku 1989), który zawsze klasyfikowany był zgodnie z kodem 2104 taryfy celnej, co w konsekwencji powodowało zastosowanie 25% stawki cła oraz 7% stawki podatku od towarów i usług w imporcie. Zmiana ustalonej klasyfikacji pociągająca za sobą niemal dwukrotny wzrost stawki cła i ponad trzykrotny wzrost stawki podatku, stawiająca jednocześnie pod znakiem zapytania ekonomiczny sens działalności importowej podatnika, w sytuacji braku jakichkolwiek zmian stanu prawnego w omawianym zakresie i czasie, winna być starannie i wszechstronnie uzasadniona i wyjaśniona stronie w toku postępowania, tak by zachowane zostały główne zasady postępowania wynikające z ordynacji podatkowej - tj. postępowanie było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów orzekających, ocena dowodów dokonana została swobodnie, a nie dowolnie, przeprowadzono w sposób wyczerpujący wszystkie dowody i wyjaśniono wszelkie wątpliwości, a nadto nadawało się do kontroli legalności działania organów celnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym (art. 121, 122, 124 180, ordynacji podatkowej). Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 grudnia 2002r.- sygn. akt: V SA 585/02 : " Każdorazowa zmiana ustalonej praktyki kwalifikacji celnej, dotychczas stosowanej wobec adresata decyzji celnej, wymaga sprecyzowania przesłanek, które powodują, że utrzymanie dotychczasowej praktyki jest nie do przyjęcia. Wyjaśnienie to podlega kontroli sądu. To, że przedmiotem kontroli ze strony NSA są pojedyncze decyzje wydane w sprawie konkretnej partii towaru, nie oznacza dopuszczalności stosowania różnych kryteriów ocennych w stosunku do identycznego towaru w innych sprawach wobec tego samego importera lub innych importerów".
W toku kontroli instancyjnej organ II instancji nie odniósł się również do zarzutów skarżącej spółki, że w latach 1996,1997, 1998 i roku 2000 przeprowadzane były kontrole postimportowe i w ich wyniku nigdy nie zakwestionowano stosowanej przez spółkę klasyfikacji taryfowej tego samego produktu.
Wreszcie należy zauważyć, że na piśmie Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2003r. adresowanym do Urzędu Celnego (k. 34 akt administracyjnych) jako wskazówkę dla osób prowadzących postępowanie w I instancji zamieszczono uwagę by w toku postępowania uwzględnić spodziewane wpływy do budżetu.
Okoliczność ta, jako nie mieszcząca się w kryteriach uwzględnianych przepisami prawa w zakresie kwalifikacji towaru, zdaje się potwierdzać zarzut strony, iż nagła zmiana kwalifikacji towaru nastąpiła na podstawie pozaprawnych ( pozataryfowych ) przesłanek co oznacza naruszenie prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy.
W zaskarżonej decyzji brak jest również odniesienia się organu odwoławczego do podnoszonych przez skarżącą zarzutów nie rozważenia w toku rozpatrywania sprawy przeznaczenia produktu, sposobu jego pakowania, charakteru produktu finalnego. Wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, wątpliwości budzi także twierdzenie, że przy ocenie importowanego towaru, kierowano się kryterium funkcjonalnym. Z uzasadnienia decyzji wynika, że o tym co jest zasadniczym komponentem przesądzającym o przyjętej klasyfikacji taryfowej zadecydowała objętość makaronu jako składniku ilościowo dominującym. Jest to uproszczenie o tyle nie do przyjęcia, że praktycznie eliminowałoby z taryfy celnej zupy błyskawiczne z dodatkami czy innymi wypełniaczami, ponieważ kwalifikacja do kodu PCN następowałaby zawsze na podstawie składnika objętościowo przeważającego. Zdaniem Sądu "komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu" to ta cecha, która decyduje o finalnym przeznaczeniu wyrobu, wyborze właśnie tego towaru przez klienta - w tym wypadku zupy. Trudno bowiem wyobrazić sobie, by klienci poszukiwali makaronu w sklepie w torebeczkach z napisem "Błyskawiczny rosół z makaronem" lub "zupa pomidorowa z makaronem". Nie można też przyjąć, że poważny importer w ten sposób, z nadzieją na sukces handlowy, promowałby swój towar.
Stwierdzone naruszenia przepisów prawa procesowego- art. 240 § 1 pkt 4 oraz art. 120, 122,187,191,197 ordynacji podatkowej - skutkowały wadliwym ustaleniem stanu faktycznego co spowodowało naruszenie prawa materialnego poprzez błędną klasyfikację celną towaru do kodu 1902 zamiast 2104.
Z tych wszystkich względów należało, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.(Dz. U. z dnia 20 września 2002 r.), zaskarżoną decyzję uchylić. W związku z uchyleniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 p.p.s.a orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło