I SA/Go 366/21

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2021-12-09

Skład orzekający: Dariusz Skupień, Jacek Niedzielski, Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności do krów i nałożenie sankcji administracyjnej było zasadne w sytuacji, gdy skarżąca dokonała zgłoszenia przemieszczenia zwierząt do systemu IRZ z opóźnieniem, pomimo wcześniejszego logowania i próby rejestracji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przyznania płatności do krów i nałożenie sankcji było zasadne. Skarżąca nie wykazała należytej staranności w procesie aplikowania o płatności, nie upewniła się, że zgłoszenia zostały prawidłowo zarejestrowane w systemie IRZ. Samo logowanie i próba rejestracji nie jest równoznaczne z dokonaniem zgłoszenia w terminie, a ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z niego wywodzi skutki prawne.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020, w tym płatności do krów. Kontrola wykazała, że skarżąca nie dokonała zgłoszeń przemieszczenia 7 sztuk bydła do systemu IRZ w wymaganym terminie. Zwierzęta zostały zgłoszone z ponad 4-miesięcznym opóźnieniem. Organ I instancji odmówił przyznania płatności do krów i nałożył sankcję. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę, argumentując, że brak rejestracji mógł być spowodowany awarią systemu lub błędem, a ona sama dokonywała logowań i prób rejestracji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi E.H. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020 oddala skargę w całości. E.H. (zwana dalej jako: skarżąca, strona) reprezentowana przez pełnomocnika wniosła skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...] z dnia [...] lipca 2021r. utrzymującą w mocy decyzję kierownika Biura Powiatowego ARiMR nr [...] z dnia [...] marca 2021r., wydanej w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020r. W sprawie wystąpił ustalony przez organy następujący stan faktyczny. Skarżąca 15 maja 2020r. złożyła wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020. W złożonym wniosku wskazała, iż ubiega się o: - przyznanie jednolitej płatności obszarowej, zwanej dalej płatnością JPO, - przyznanie płatności za zazielenienie, zwanej dalej płatnością PZZ, - przyznanie płatności dodatkowej (redystrybucyjnej), zwanej dalej płatnością RDST, - przyznanie płatności do powierzchni upraw roślin pastewnych, zwanej dalej płatnością PAS, - przyznanie płatności dla młodych rolników, zwanej dalej płatnością MR - przyznanie płatności do bydła, - przyznanie płatności do krów. Łączna powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych w w/w wniosku do płatności JPO, płatności PZZ, płatności RDST oraz płatności MR wyniosła 41,44 ha. W ramach ubiegania się o płatność PAS zadeklarowała powierzchnię 10,75 ha. Liczba sztuk zwierząt zadeklarowanych w ramach płatności do bydła wyniosła 3 szt. W ramach ubiegania się o płatność do krów strona zadeklarowała 20 szt. zwierząt następnie cofnęła wniosek o jedno zwierzę (o nr [...]). Przeprowadzono kontrolę wniosku ustalając, że do dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności na rok 2020, w przypadku 7 zgłoszonych do płatności zwierząt, skarżąca nie dokonała stosownych zgłoszeń (przemieszczenie bydła z siedziby/do siedziby stada) do systemu identyfikacji i rejestracji zwierząt IRZ. Kupno, zostało zgłoszone do systemu identyfikacji i rejestracji zwierząt (zwanego dalej systemem IRZ) 24 września 2020 r. tj. po dniu złożenia wniosku o przyznanie płatności. Organ I instancji podkreślił, że w prawie krajowym wymóg w zakresie identyfikacji i rejestracji zwierząt został dookreślony w § 12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu (Dz. U. z 2015 r., poz. 351 ze zm. - zwanego dalej : rozporządzeniem w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich) - w myśl którego płatności związane do bydła, płatności związane do krów oraz płatności związane do kóz przysługują do zwierząt, w odniesieniu do których: 1) do dnia złożenia wniosku o przyznanie tych płatności dokonano zgłoszeń wymaganych na podstawie przepisów o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, 2) najpóźniej od dnia złożenia wniosku o przyznanie tych płatności są spełnione wymagania w zakresie identyfikacji określone w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. Zdaniem organu I instancji skarżąca nie spełniła w/w wymogu w zakresie 7 sztuk zwierząt, tj. nie dokonała do dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności OB na rok 2020 (15 maja 2020 r.) zgłoszeń zwierząt zgodnie z przepisami o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. Zdarzenie dotyczące przemieszczenia w/w zwierząt ze stada do stada, zostało zgłoszone do systemu IRZ w odpowiednim terminie jedynie przez sprzedającego, podczas gdy obowiązek ten spoczywa na obu stronach transakcji. Wskazał, że skarżąca nie wywiązała się z obowiązku dokonania zgłoszeń zakupionych zwierząt w terminie wynikającym z przepisów ustawy IRZ, tj. w ciągu 7 dni od dnia zdarzenia (nabycie/przemieszczenia ze stada do stada). Zwierzęta nabyte w dniu [...] maja 2020 r. zostały zgłoszone przez skarżącą do systemu IRZ dopiero w dniu 24 września 2020 r. (tj. z ponad 4-miesięcznym opóźnieniem na wykonanie tego obowiązku). Mając na uwadze powyższe fakty Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał wobec skarżącej decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020 – w, której przyznano skarżącej - płatność JPO w wysokości 17.832,87 zł, płatność PZZ w wysokości 12.435,21 zł, płatność PAS w wysokości 4.911,07 zł,- płatność do bydła w wysokości 956,81 zł, odmówiono natomiast skarżącej - przyznania płatności do krów na rok 2020 oraz nałożono sankcję w wysokości 2.884,77 zł. Skarżąca wniosła odwołanie, w którym zakwestionowała rozstrzygnięcie w zakresie dotyczącym płatności do krów. Wyjaśniła, że wszelkie wymogi w związku z ubieganiem się o płatność do krów, a dotyczące obowiązku zgłoszenia przemieszczenia zwierząt do sytemu IRZ, zostały dochowane. Ponadto wysunęła przypuszczenie, iż brak śladu rejestracji zwierząt w systemie IRZ, mógł być spowodowany przeciążeniem systemu lub wynikiem chwilowej awarii. Organ odwoławczy w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego zwrócił się do administratorów Portalu IRZpIus w celu potwierdzenia aktywności skarżącej (dokonywania operacji biznesowych) w systemie w dniach od 14 maja 2020r. do 21 maja 2020 r., w wyniku czego uzyskał informację, iż w bazie danych tego systemu nie zarejestrowano żadnych operacji dokonywanych przez skarżącą, jak również potwierdzono, że system działał w tym okresie poprawnie (vide: email z dnia [...] czerwca 2021 r.). Organ odwoławczy decyzją z [...] lipca 2021r., nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzję organu I instancji. We wniesionej do Sądu skardze pełnomocnik skarżącej zarzucił wydanej decyzji: 1. Naruszenie przepisu art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 77 kpa oraz w związku z art. 21 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1371 z późn. zm.) poprzez brak wnikliwego przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie okoliczności istotnych dla sprawy oraz wybiórczą ocenę materiału dowodowego, wadliwe ustalenia stanu faktycznego i oparcie na nim subsumcji. 2. Błędne zastosowanie przepisu art. 30 ust. 4 lit. d rozporządzenia nr 640/2014 w związku z art. 53 ust. 4 rozporządzenia delegowanego UE nr 639/2014 oraz przepisów art. 16 ust. 3 i 4 ustawy o płatności związane do bydła oraz krów w związku z § 12 ust. 1 w związku z § 3 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015r. nr 351) - poprzez nieuwzględnienie dowodów wskazujących na logowanie i próbę rejestracji oraz okoliczność uzyskania przez Beneficjenta informacji o braku rejestracji zdarzenia przemieszczenia zwierząt w okresie późniejszym, w sposób niezawiniony przez stronę. 3. Niezastosowanie przepisu art. 77 ust. 2 Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z uwagi na okoliczność, iż niezgodność jest wynikiem błędu właściwego organu lub innego organu, w przypadku gdy błąd nie mógł być w rozsądny sposób odkryty przez osobę, której dotyczy kara administracyjna. Wobec powyższego skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...] z dnia [...] lipca 2021r. oraz decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] marca 2021r. (decyzja nr [...]) i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania od organu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podnosząc, że w toku postępowania skarżąca tłumaczyła, iż działający w jej imieniu i na jej zlecenie M.H. dokonywał fizycznie zgłoszenia przemieszczenia spornych zwierząt przez system IRZPlus, ze swojego komputera w jej obecności . Pomimo tego organ stwierdził, że w okresie od 14 czerwca 2020 do 21 czerwca 2020r. administrator Portralu IRZplus nie potwierdził dokonywania przez skarżącą operacji biznesowych. Jak wynika choćby z ustaleń organu - zbycie i zawiadomienie zbywcy miało miejsce w dniu 14 maja 2020r. Skarżąca deklaruje, że zawiadomienia przez Portal dokonywała w dniu 14 i 15 maja 2020r. W jej ocenie zawiadomienie było skuteczne, więc nie widziała potrzeby weryfikowania tego następnego dnia na portalu. We wrześniu 2020r. okazało się, iż zawiadomienie skarżącej ostatecznie nie zostało ujawnione w portalu. W związku z tym ponownie w dniu 24 września 2020r. złożyła wniosek przez portal IRZ Plus. Po otrzymaniu odmownej decyzji od Kierownika Biura Powiatowego. skarżąca wystąpiła do ARiMR - tzw. Help Desk - o przekazanie jej informacji w zakresie jej logowania i podejmowanych przez nią czynności w IRZplus, również za sporny okres. Z otrzymanego maila wynika, iż logowała się i wykonywała operacje na portalu w dniach 14 i 15 maja 2020r. Zatem nieracjonalnym byłby argument, że zaniechała wykonania obowiązku w terminie, lub też go nie wykonała świadomie. Tylko bowiem świadomemu działaniu można przypisać winę. Stosownie bowiem do dyspozycji art. 77 k.p.a. nie nakłada się kar administracyjnych w przypadku gdy: - niezgodność jest wynikiem błędu właściwego organu lub innego organu, w przypadku gdy błąd nie mógł być w rozsądny sposób odkryty przez osobę, której dotyczy kara administracyjna - dana osoba może dowieść w sposób zadowalający właściwemu organowi, że nie jest winna niewypełnienia obowiązków, o których mowa w ust. 1, lub właściwy organ w inny sposób przekona się, że nie nastąpiło to z winy danej osoby. Poprzez przekazanie i wskazanie przez administratora, że skarżąca wykonywała czynności na portalu IRZplus, starała się dowieść, że ostateczne niedopełnienie obowiązków nie powstało z jej winy - a zatem jest jedną z przesłanek wyłączających stosownie kar. Organ odwoławczy w udzielonej odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a.". Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei stosownie do art.134 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Spór pomiędzy skarżącą a organami dotyczył nie tylko braku kwalifikowalności płatności do krów w odniesieniu do 7 zadeklarowanych sztuk ale również oraz tego czy w rozpoznawanej sprawie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia przez organ kary administracyjnej. Zakreślając ramy prawne sprawy wskazać należy, że obowiązek dokonywania zgłoszeń przemieszczenia bydła wynika z przepisów art. 7 ust. 1 tiret drugi Rozporządzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady oraz art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U 2020, poz. 2001 j.t. zwanej dalej ustawą IRZ). Z treści art. 7 ust. 1 tiret drugie Rozporządzenia nr 1760/2000 wynika, że wszyscy posiadacze zwierząt zobowiązani są do: - prowadzenia aktualnego rejestru, - zgłaszania właściwym władzom wszystkich przemieszczeń do i z gospodarstwa oraz wszystkich przypadków urodzenia i śmierci zwierząt w gospodarstwie wraz z datami tych zdarzeń w maksymalnym terminie określonym przez dane państwo członkowskie, ten maksymalny termin wynosi co najmniej trzy dni i nie przekracza siedmiu dni od dnia jednego z tych zdarzeń (...). Zgodnie natomiast z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy IRZ posiadacz zwierzęcia gospodarskiego zgłasza kierownikowi biura informacje określone w art. 7 ust. 1 tiret drugie Rozporządzenia nr 1760/2000 (tj. przemieszczenia, w tym kupno) w terminie 7 dni - w przypadku bydła. Z tej regulacji wynika ponadto obowiązek dokonywania przez posiadaczy zwierząt zgłoszeń w przypadku przemieszczenia ze stada do stada - zarówno sprzedającego, jak również kupującego (każda ze stron transakcji składa oddzielne zgłoszenia do systemu IRZ). Z przeprowadzonej przez organy kontroli danych zawartych w systemie rejestracji zwierząt IRZ wynika, że skarżąca dokonała zgłoszeń kupna zwierząt dopiero w dniu 24 września 2020r. chociaż zwierzęta zostały fizycznie przemieszone [...] maja 2020r., a zgłoszenia należało dokonać w systemie IRZ do dnia 21 maja 2020r. Natomiast w przypadku ubiegania się o płatności dotyczące tych zwierząt obowiązek ten powinien być wykonany najpóźniej do dnia złożenia wniosku o przyznanie tej płatności. Organy ustaliły, że sprzedający N.H., dokonał wymaganych zgłoszeń w dniu przekazania tych zwierząt do stada skarżącej tj. w dniu [...] maja 2021 r. Z akt administracyjnych wynika, że organ odwoławczy zwrócił się do administratorów Portalu IRZpIus o informację dotyczącą aktywności skarżącej w systemie w dniach od 14 maja 2020 r. do 21 maja 2020 r., uzyskał informację, iż w bazie danych w/w systemu nie zarejestrowano żadnych operacji skarżącej ponadto system działał w tym okresie poprawnie ( email z dnia [...] czerwca 2021r. w aktach adm.). W rozpoznawanej sprawie mając na uwadze, że odsetek zwierząt niezatwierdzonych w zakresie płatności do krów, obliczony zgodnie z art. 31 ust. 3 Rozporządzenia nr 640/2014 wyniósł 58,33% (7 szt. /19 szt. X 100 % = 58,33%) zastosowanie ma art. 31 ust. 2 akapit trzeci Rozporządzenia nr 640/2014, zgodnie z którym jeżeli odsetek ustalony zgodnie z ust. 3 przekracza 50 %, za dany rok składania wniosków nie przyznaje się pomocy lub wsparcia, do których beneficjent byłby uprawniony zgodnie z art. 30 ust. 3 w ramach systemu pomocy lub środka wsparcia lub rodzaju operacji w ramach danego środka wsparcia w danym roku składania wniosków. Ponadto beneficjent podlega dodatkowej karze w kwocie odpowiadającej różnicy między liczbą zwierząt zgłoszonych a liczbą zwierząt zatwierdzonych zgodnie z art. 30 ust. 3. Jeśli kwota nie może być w całości odliczona w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia, zgodnie z art. 28 Rozporządzenia Wykonawczego (UE) nr 908/2014 anuluje się saldo pozostałe do spłaty. Strona podniosła, że brak zgłoszenia w terminie zwierząt wynikał z nieprawidłowego działania systemu IRZ, w którym, pomimo przez nią dokonania odpowiednich zgłoszeń zwierząt, nie odnotowano rejestracji. Jak wynika z treści skargi strona zadecydowała się o dokonaniu zgłoszeń zwierzęcych do systemu IRZ drogą elektroniczną, tj. przy pomocy aplikacji Portal IRZplus. Sposób dokonywania zgłoszeń zwierzęcych za pomocą tej aplikacji jest szczegółowo przedstawiony w instrukcji użytkownika zamieszonej na witrynie internetowej arimr.gov.pl. W skardze strona skarżąca podniosła, że dokonywała " logowania i próby rejestracji", zatem sama przyznała, że nie dokonała rejestracji nabycia zwierząt. Z załączonej do skargi historii zdarzeń, dotyczących 14 - 15 maja 2020r., wynika, że dotyczą przede wszystkim wyszukiwania wniosków o płatności, wyszukania zwierząt, wyszukiwania roboczych wniosków o płatności. W dwóch przypadkach jest informacja o utworzeniu spersonalizowanego wniosku o płatności, nie ma natomiast informacji czego dotyczyły i czy zostały wysłane, a sama skarżąca podniosła, że jedynie dokonała próby rejestracji, a nie rejestracji i wysłania wniosku. Słusznie organ odwoławczy przywołując regulację z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1341) wskazał, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że skarżąca nie wykazała należytej staranności w procesie aplikowania o płatności związane do zwierząt. W szczególności nie upewniła się, że zgłoszenia, które zgodnie z jej oświadczeniem zostały wprowadzone do systemu IRZ za pomocą Portalu IRZplus, otrzymały odpowiedni status, umożliwiający dalsze procedowanie tych zgłoszeń przez organ administracyjny. Ponadto organ odwoławczy ustalił u administratora Portalu IRZplus że w okresie od dnia 14 czerwca 2020 r. do dnia 21czerwca 2020 r. w aplikacji nie zarejestrowano żadnych operacji biznesowych skarżącej, a system w tych dniach działał sprawnie. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 77 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 podkreślić należy, że nie ma on w rozpoznawanej sprawie zastosowania albowiem nie zaistniały żadne przesłanki określone w tym przepisie które uzasadniałyby odstąpienie od nałożenia kar administracyjnych. Brak zarejestrowania zakupionych zwierząt w terminie nie wynikał ani z działania siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, ani też z błędu właściwego organu lub innego organu albo z nieprawidłowego działania aplikacji za pomocą której dokonuje się zgłoszeń zwierząt. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że aplikacja służąca do dokonywania zgłoszeń zwierząt działała prawidłowo, a brak dokonania zgłoszenia przez skarżącą zwierząt w ustawowym terminie wynika ze zbyt późnego dokonania zgłoszenia w systemie IRZ. Natomiast samo wcześniejsze "logowanie i próba rejestracji", nie jest spełnieniem wymogu obowiązku zgłoszenia w terminie nabycia zwierząt, jak również nie ponoszeniem winy za niewykonanie tego obowiązku. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia przez organy naruszenia przepisów postępowania gdyż w przypadku płatności OB przepisy kpa nie mają bezpośredniego zastosowania, wynika to z art. 3 ust. 1 ustawy OB. Zgodnie z tym przepisem z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach o których mowa w art. 1 pkt. 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych stosuje się przepisy kpa, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Przepis art. 3 ust. 2 ustawy OB stanowi, że w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organu, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, przepisu art. 81 kpa nie stosuje się. Ponadto zgodnie z art. 3 ust. 3 ww. ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Podkreślić należy, że postępowanie dotyczyło pomocy finansowej udzielanej w związku z prowadzoną działalnością rolniczą, a podmiotem mającym przejawiać aktywność w tym postępowaniu, polegającą na wykazaniu spełnienia pozytywnych przesłanek do uzyskania pomocy, jak również wykazania braku wystąpienia negatywnych przesłanek skutkujących odmową udzielenia tej pomocy jest podmiot, który z takiej pomocy chce skorzystać. Oznacza to, że jego aktywność nie może sprowadzać się głównie do negowania dokonanych przez organ prowadzący postępowanie ustaleń. Wskazane przepisy ustawy OB w sposób istotny modyfikują obowiązki organu i pozycję stron postępowania administracyjnego w stosunku do reguł określonych w kpa. Ustawodawca ograniczył obowiązek organów jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego, wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania (wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 17 października 2019 r., sygn. akt I SA/Go 573/19). Stosownie bowiem do art. 3 ust. 3 ustawy OB ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wskazane wyżej odstępstwa wynikają z charakteru przyznawanych środków, które są przyznawane bezzwrotnie, jeżeli beneficjent zrealizuje warunki pomocy (por. wyrok NSA z dnia 31.05.2019 r., sygn. akt I GSK 397/19). Z tych względów za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 77 kpa. Podkreślić należy, że organy ARiMR dokonały w niniejszej sprawie prawidłowej wykładni zastosowanych przepisów prawa materialnego, poczyniły niezbędne ustalenia faktyczne i dokonały prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiał dowodowy, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia warunki określone w art. 107 § 3 kpa. Mając na uwadze powyższe skargę jako niezasadną na podstawie art.151 P.p.s.a. należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło