I SA/Go 373/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (spr.) Sędzia WSA Jacek Niedzielski Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Baczuń po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi K.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności oddala skargę. Skarżąca – K.S. – złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Zaskarżone postanowienie wydano w następującym stanie faktycznym: W dniu [...] grudnia 2009 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję określająca K.S. wysokość zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003r. Decyzja ta doręczona została stronie 10 grudnia 2010 r. W dniu [...] grudnia 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności wymienionej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego K.S.. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że okres upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące, co ma mocy przepisu art. 239 b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej stanowi przesłankę do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności. Ponadto od dnia doręczenia decyzji określającej K.S. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003r. do 18 grudnia 2009 r. skarżąca nie uiściła kwoty zaległości podatkowej wraz z należnymi odsetkami. W ocenie organu uzasadnia to przypuszczenie, że zobowiązanie podatkowe określone w decyzji z [...] grudnia 2009 r. decyzją naczelnika Urzędu Skarbowego, nie zostanie wykonane przez skarżącą do upływu terminu jego przedawnienia tj. w terminie do [...] grudnia 2009 r. Skarżąca wniosła zażalenie na wskazane postanowienie. W zażaleniu wskazała, iż nie zgadza się z uzasadnieniem postanowienia. W ocenie skarżącej nie ma ona żadnych zaległości w podatku. Cała sytuacja związana z określeniem zobowiązania za 2003r. nie była wynikiem działania przez nią zawinionego. Ponadto wskazała, że w dniu [...] grudnia 2009 r. wniosła odwołanie od decyzji. W dniu [...] grudnia 2009 r. K.S. uiściła kwotę 919,20 zł tytułem zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. W dniu [...] marca 2010r. Dyrektor Izby Skarbowej wydał zaskarżone postanowienie, utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu organ wskazał, że uzasadnione było zastosowanie przez organ I instancji instytucji nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Podstawą wydania postanowienia było stwierdzenie, iż okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003r. jest krótszy niż 3 miesiące. Brak dobrowolnej zapłaty do dnia 18 grudnia 2009 r. uprawdopodobniał niewykonanie przedmiotowego zobowiązania, a zatem zasadne było skierowane decyzji do natychmiastowego wykonania. W odniesieniu do zarzutów dotyczących zasadności określenia K.S. wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003r. organ wskazał, że będą one podlegać ocenie w postępowaniu wszczętym odwołaniem od decyzji, a ponadto nie dotyczą one przesłanek zastosowania instytucji rygoru natychmiastowej wykonalności. Na przedmiotowe postanowienie skarżąca wniosła skargę. W uzasadnieniu wskazała, że posiada majątek w postaci domku jednorodzinnego, który obciążony jest jedynie kredytem w wysokości 25.000 zł., wobec skarżącej jak i jej męża nie toczy się żadne postępowanie egzekucyjne, nie ma ona długów wobec ZUS i innych urzędów, nie wyzbywa się żadnego majątku, nie ma zajętych kont osobistych. W ocenie skarżącej nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności tuż przed samymi świętami wiązało się z dużym stresem i kłopotami z tym związanymi. Musiała zaciągnąć debet i na święta została z długiem. Ponadto wskazała, że postępowanie od samego początku prowadzone było z naruszeniem podstawowych zasad Ordynacji podatkowej. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Powstały pomiędzy stroną skarżącą a organami spór dotyczy prawidłowości zastosowania przez organy podatkowe instytucji rygoru natychmiastowej wykonalności, z art. 239 b Ordynacji podatkowej. W ocenie skarżącej nie miała ona zaległości w podatku dochodowym. Ponadto dysponuje majątkiem znacznie przekraczającym wysokość określonego zobowiązania. Ustosunkowując się do zarzutów wcześniej należy przypomnieć treść regulacji prawnych, które w tej sprawie miały zastosowanie. Zgodnie z treścią art. 239b § 1 Ordynacji podatkowej decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy: 1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub 2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub 3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub 4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Zgodnie z § 2 przywołanego przepisu, przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Wobec brzmienia przywołanych przepisów dla nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności konieczne jest spełnienia dwóch przesłanek. Pierwszą przesłanką jest zaistnienie jednej z czterech okoliczności wskazanych w § 1 art. 239b. Stwierdzenie w stanie faktycznym sprawy podatnika już jednej z tych okoliczności daje organowi podatkowemu możliwość zastosowania wspomnianego rygoru. Drugą przesłanką wskazaną w przywołanym uregulowaniu jest uprawdopodobnienie, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. W kontekście tej przesłanki wskazać należy, że uprawdopodobnienie wystąpienia danej okoliczności oznacza wykazanie, iż zachodzi duże prawdopodobieństwo - zmaterializowania się jej. Przyjęcie w treści § 2 art. 239b Ordynacji podatkowej pojęcia "uprawdopodobnienie" znajduje również przełożenie na zasady dowodzenia ziszczenia się wskazanej w tym przepisie przesłanki, tj. możliwości niewykonania zobowiązania wynikającego z decyzji. W związku z przyjętym przez ustawodawcę sformułowaniem "uprawdopodobni" należało uznać, że ustawodawca nie wymaga od organu podatkowego wykazania okoliczności za pomocą przewidzianych przepisami procedury dowodów, a rygory uznania jego twierdzeń są złagodzone i odformalizowane. Oceniając zaskarżone postanowienia na tle wyżej określonego unormowania, Sąd doszedł do przekonania, że w sprawie zaistniały przesłanki będące podstawą do zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności. Zarzuty dotyczące prawidłowości czy też zasadności określenia przez organ wysokości zobowiązania podatkowego nie mogą być uwzględnione w zakresie oceny zasadności zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności. Zarzuty te będą oceniane na etapie postępowania odwoławczego dotyczącego decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Niewątpliwie decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009 r. określająca skarżącej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003r. nie miała w dacie [...] grudnia 2009 r. przymiotu ostateczności. Skarżąca wniosła od niej odwołanie, do czego oczywiście miała niekwestionowane prawo. W przedmiotowej sprawie organ przy nadaniu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego rygoru natychmiastowej wykonalności powołał się na przesłankę określoną w pkt 4 przywołanego powyżej § 1 art. 239b – okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego krótszy niż 3 miesiące. Powyższa przesłanka nie była przez stronę kwestionowana i nie budziła ona wątpliwości. Rygor natychmiastowej wykonalności został nadany dla decyzji z dnia [...] grudnia 2009r., dotyczącej zobowiązania podatkowego w podatku od osób fizycznych za 2003r. Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego upływał z dniem [...] grudnia 2009 r. Jednoznacznie należy stwierdzić, że przesłanka określona w przepisie art. 239 b § pkt 4 Ordynacji podatkowej wystąpiła. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zaistniała również druga przesłanka istnienie której jest niezbędne dla nadania rygoru natychmiastowej wykonalności tj. uprawdopodobnienie przez organ podatkowy, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239 b §2 Ordynacji podatkowej). Organ słusznie wskazał, że możliwość niewykonania zobowiązania podatkowego za 2003r. wynika z faktu, że stronie przysługuje prawo złożenia odwołania od przedmiotowej decyzji. Skorzystanie przez stronę z tego prawa oraz czas konieczny na dokonanie czynności międzyinstancyjnych wraz z okresem koniecznym do rozpoznania odwołania uprawdopodabnia, że wydana decyzja organu I instancji do końca 2009 r. nie uzyska atrybutu ostateczności. Tym samym organ bez rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nie mógłby podjęć czynności zmierzających do wyegzekwowania należności, jak też nie miałby prawnej możliwości przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania. Ponadto strona pomimo doręczenia decyzji [...] grudnia 2009 r. do dnia nadania rygoru [...] grudnia 2009 r. dobrowolnie jej nie wykonała. Jak już wcześniej wskazano organ nie musi udowodnić, iż zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, wystarczy jedynie taką okoliczność uprawdopodobnić, czyli wskazać na możliwość, która w rzeczywistości z dużym prawdopodobieństwem może wystąpić. Taka możliwość zdaniem Sądu została przez organ uprawdopodobniona. Okoliczność dysponowania przez skarżącą nieruchomością - domem jednorodzinnym – nie miała wpływu na ocenę zasadności zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności. Tak jak nie miało w niniejszej sprawie znaczenia, że wobec skarżącej nie toczą się postępowania egzekucyjne czy też nie wyprzedaje ona majątku. Podstawą zastosowania przez organ instytucji polegającej na możliwości egzekwowania należności z decyzji nie mającej przymiotu ostateczności był krótki okres pozostający do przedawnienia zobowiązania. Organ bez nadania rygoru nie miał możliwości do podjęcia kroków aby zabezpieczyć skutecznie wykonanie zobowiązania podatkowego za 2003 r. na majątku skarżącej. Ponadto dopiero nałożenie rygoru natychmiastowej wykonalności na decyzję skierowaną do skarżącej spowodowało, że skarżąca uiściła zobowiązanie określone w decyzji podatkowej za 2003r. W ocenie Sądu organy przy podejmowaniu rozstrzygnięcia nie naruszyły zasad postępowania. Strona skarżąca nie wskazała, które zasady w jej ocenie zostały naruszone jak i na czym to naruszenie miało polegać. Z uwagi, na to że zarzuty skargi nie są zasadne, jak również Sąd nie stwierdził by w toku postępowania organy naruszyły przepisy prawa materialnego jak i procesowego - skargę należało na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalić.