I SA/Go 386/08

I SA/GO 386/08 POSTANOWIENIE Dnia 21 lipca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: asesor WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2008 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne postanawia odrzucić skargę. Do Sądu wpłynęła skarga Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Zaskarżone postanowienie uchyliło postanowienie Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2008r. w przedmiocie oddalenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] oraz przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu skargi, skarżący wskazał, iż jako organ egzekucyjny nie zgadza się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Skarbowej, że przepis art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma zastosowanie do skarżącego. Skarżący wskazał, że w sytuacji gdy organ egzekucyjny jest równocześnie wierzycielem nie zachodzą podstawy prawne do oddzielnego wypowiadania się przez ten podmiot o zasadności zgłoszonego zarzutu - najpierw jako wierzyciel i oddzielnie - jako organ egzekucyjny. Przedmiotowe postępowanie egzekucyjne prowadzone było przez skarżącego na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat. Tytuł wykonawczy wystawiony został na zobowiązanego - Lasy Państwowe Nadleśnictwo. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - dalej zwana p.p.s.a.- sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe tzn. określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i dopuszczalność skargi w zakresie podmiotowym tzn. określenie jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Warunkami formalnymi skutecznego złożenia skargi są więc: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu określonej w art. 3 § 2 i 3 i art. 5 p.p.s.a.; wniesienie skargi po wyczerpaniu środków zaskarżenia jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu zgodnie z art. 50 § 1 lub 2 przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie . Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia prowadzi do uznania niedopuszczalności skargi, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym (art. 50 § 1 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że interes prawny przejawia się w tym, że określony podmiot ma roszczenie o przyznanie mu uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku (por. wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r., sygn. akt II SA 74/96, opubl. w: ONSA 1997 Nr 2, poz. 89). Aby stwierdzić, że dany podmiot (skarżący) ma legitymację skargową, musi on mieć interes prawny w przeprowadzeniu sądowej kontroli zgodności z prawem aktu lub czynności, oparty na normach prawa administracyjnego materialnego lub procesowego. W doktrynie prawa administracyjnego przyjmuje się, że pojęcie interesu prawnego ma charakter obiektywny. Istnieje on wówczas, gdy można wskazać przepis prawa materialnego, z którego można wywieść dla danego podmiotu określone prawa lub obowiązki (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 88). Zupełnie inną kwestią jest natomiast legitymacja skargowa podmiotów wymienionych w art. 50 § 1 in fine p.p.s.a., tj. prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich i organizacji społecznej, które to podmioty składają skargi w sprawach dotyczących interesów innych osób. Kryterium interesu prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym wymaga wykazania, iż zaskarżony akt stanowi rozstrzygniecie o indywidualnych prawach i obowiązkach wnoszącego skargę. Interes prawny jako legitymacja do wniesienia skargi, pozostaje przez to w ścisłym związku z pojęciem strony postępowania, w ramach którego zaskarżony akt został wydany. W niniejszej sprawie wskazać należy, że skargę złożył podmiot któremu na podstawie przyznanych ustawowo kompetencji, przysługują środki prawne właściwe organom administracji państwowej. Skarżący w postępowaniu egzekucyjnym był organem I instancji jednocześnie będąc wierzycielem. Podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie może być organ, który orzekał w sprawie w I instancji. Organ w tym przypadku nie ma interesu prawnego w rozumieniu przepisu art. 50 § 1 i § 2 p.p.s.a., a dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie nadawałoby temu organowi uprawnienia z jednej strony władcze, a z drugiej uprawnienia strony, która takie rozstrzygnięcie kwestionuje. Organ działał w niniejszej sprawie na mocy przyznanych mu ustawowo kompetencji, a nie jako podmiot, którego interesu prawnego dotyczy postępowanie. Na gruncie niniejszej sprawy stwierdzić więc należy, że organ który wydał postanowienie w pierwszej instancji nie jest uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Przedmiot sprawy rozstrzyganej postanowieniem nie dotyczy interesu prawnego tego organu, gdyż nie działa on jako nosiciel tegoż w rozumieniu art. 28 k.p.a. i art. 50 § 1 p.p.s.a., lecz jako podmiot wykonujący przyznane mu kompetencje. Organ administracji publicznej, rozstrzygający sprawę administracyjną indywidualnego podmiotu, nie ma statusu strony postępowania administracyjnego prowadzonego w tej sprawie przez organ drugiej instancji. Dodatkowo podnieść należy, iż nadrzędnym celem, tak administracyjnego postępowania przed organem wyższego stopnia, jak i postępowania sądowoadministracyjnego jest ochrona obywatela przed niezgodnym z prawem działaniem władz publicznych. Natomiast sądy administracyjne nie rozpatrują odwołań organów niższego stopnia od decyzji organów wyższego stopnia, którymi np. uchylono rozstrzygnięcie pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze, skarżący nie posiadał legitymacji do wniesienia skargi, a tym samym należało uznać, że skarga jest niedopuszczalna. Z tego też względu na mocy art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 16 § 2 i art. 58 §3 p.ps.s.a należało orzec jak na wstępie.