I SA/Go 394/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopol-skim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Przedsiębiorstwa Budowlanego "J" Sp. z o.o. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I kwartał 2004 roku postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Przedsiębiorstwo Budowlane "J" Sp. z o.o. (skarżąca) złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Żądanie to uzasadniono brakiem pieniędzy i ogólnie trudną sytuacją gospodarczą spółki. Z oświadczeń i dokumentów złożonych przez spółkę wynika, że nie osiąga ona dochodu z prowadzonej działalności gospodarczej, a saldo na rachunku bankowym jest ujemne. Spółka zatrudnia dwóch pracowników. Jej wydatki w ostatnich trzech miesiącach ograniczały się do wynagrodzeń za pracę, składek na ubezpieczenie społeczne oraz kosztów dzierżawy lokalu biurowego. Wydatki te w całości sfinansowano z przychodów z, jak stwierdzono, "drobnych usług". Spółka posiada środki trwałe o wartości bilansowej 43.862,00 zł. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) stronie będącej osobą prawną prawo pomocy w zakresie częściowym można przyznać w razie wykazania przez nią, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Skarżąca na podstawie złożonych dokumentów i oświadczeń nie wykazała istnienia przesłanek uzasadniających uwzględnienie jej wniosku. Wskazać należy, że z zasady strony obowiązane są do ponoszenia kosztów sądowych. Odstępstwo od tej zasady dopuszczalne jest wyjątkowo - w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Z cyt. art. 246 § 2 pkt p.p.s.a. wynika, iż w razie, gdy o przyznanie prawa pomocy ubiega się osoba prawna badaniu podlegają jej możliwości płatnicze. Zwolnienie takiej osoby od kosztów jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy strona nie posiada ani wystarczających aktywów ani możliwości pozyskania środków koniecznych na pokrycie należnych od niej kosztów. Ocena istnienia przesłanek zwolnienia od kosztów sądowych wymaga zatem zestawienia wartości należnych od strony kosztów z ustaloną sytuacją majątkową. Z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. wynika jednak, że to na stronie spoczywa ciężar wykazania, że wysokość należnych kosztów wykracza poza jej możliwości płatnicze. Jedyną opłatą podlegającą uiszczeniu na obecnym etapie postępowania w niniejszej sprawie jest wpis od skargi wynoszący - zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 6 sierpnia 2008 r. - jedynie 500 zł. W świetle oświadczeń spółki nie można uznać, by poniesienie takiej kwoty przekraczało jej możliwości majątkowe. Spółka podała bowiem, że prowadzi w niewielkim zakresie działalność gospodarczą, uzyskując środki wystarczające na sfinansowanie bieżących kosztów, których miesięczna wysokość przewyższa wartość należnego wpisu od skargi. Uprawnia to wniosek, że uzyskiwane środki pozwalają również na pokrycie tej opłaty sądowej. Oceny tej nie zmienia wykazane ujemne saldo na rachunku bankowym, gdyż sama taka okoliczność nie przesądza jeszcze o zasadności żądania zwolnienia od kosztów sądowych (por. post. SN z 18.12.1990r. II CZ 217/90 LEX 142577). Jak bowiem wspomniano, badaniu podlega ogólna sytuacja majątkowa i zdolności płatnicze spółki. Te natomiast w analizowanym przypadku należy uznać za wystarczające do pokrycia przez spółkę należnych od niej kosztów sądowych. Uwzględniając powyższe, postanowiono jak na wstępie.