I SA/Go 407/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Wierchowicz asesor WSA Alina Rzepecka Protokolant: Aleksandra Kosiecka po rozpoznaniu w dniu 03 listopada 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi R.T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego I. uchyla zaskarżoną decyzję II. określa, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę 3.044,00 (trzy tysiące czterdzieści cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania I SA / Go 407 / 05 UZASADNIENIE Skarżący R.T. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] sierpnia 2004r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego . W rozpoznawanej sprawie był następujący stan faktyczny. W dniu [...] listopada 2002r. niemiecki urząd celny przyjął zgłoszenie celne, w którym główny zobowiązany [...] wnosił o objęcie wspólną procedurą tranzytu samochodu osobowego marki [...], nr nadwozia [...], z silnikiem o pojemności skokowej 3776 ccm (k.2). Z załączników wynikało (k.3), że w pojeździe zamontowano silnik niskoprężny a samochód wyprodukowano w 1980r. Towar miał zostać dostarczony na Ukrainę, do odbiorcy R.T., przy czym przedstawienie towaru wraz z dokumentami miało nastąpić na przejściu granicznym, najpóźniej w dniu [...] listopada 2002r. (k2). W dniu [...] listopada 2002r. na przejściu granicznym przedstawiono świadectwo przekroczenia granicy (zwane TC – 10) jednakże towar nie został przedstawiony we wskazanym urzędzie celnym przeznaczenia, stąd wszczęto z urzędu postępowanie celne w sprawie niezakończenia procedury tranzytu (k. 6) Główny zobowiązany (dalej jako: agencja celna.) wyjaśnił (k. 16), iż pojazd znajduje się na terytorium ukraińskim, nadsyłając dokumenty (k. 18-24) potwierdzające zakończenie procedury tranzytu (k. 25), bowiem pojazd ten poddano złomowaniu na Ukrainie. Organ l instancji skierował pismo do ukraińskich władz celnych (k.38) z prośbą o potwierdzenie wprowadzenia takiego pojazdu na terytorium Ukrainy, jednakże z odpowiedzi (k. 49) wynikało jednoznacznie (k. 49a), iż wskazany samochód osobowy nie został wwieziony na terytorium celne Ukrainy. W toku prowadzonego postępowania celnego wpłynęło pismo (k. 64) wraz z tłumaczeniem (k. 63), w którym stwierdzano, że w świetle regulacji prawnych obowiązujących na Ukrainie za gotowy samochód liczy się nadwozie, na którym ustalono trzy lub więcej następujących części zamiennych: silnik, wisiorki przednia i tylna, zbiornik benzynowy, system zapalania, transmisja oraz system wypustowy (k 63). Decyzją z dnia [...].02.2004 (k. 69-70) Naczelnik Urzędu Celnego określił kwotę wynikającą z długu celnego poprzez wymiar cła oraz podatek akcyzowy i podatek od towarów i usług wraz z odsetkami, kierując orzeczenie tak do agencji celnej, jak i R.T.. Rozstrzygnięcie powyższe zaskarżył R.T. (k.81) przedkładając do wglądu oryginał dowodu rejestracyjnego samochodu osobowego marki [...], model [...]. rok produkcji 1982 o numerze nadwozia [...], wskazując adres pełnomocnika dla doręczeń (k. 90). Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004r. Dyrektor Izby Celnej (k. 99-101) utrzymał w mocy orzeczenie pierwszoinstancyjne podnosząc, iż pojazd, o którym mowa w ukraińskich dokumentach rejestracyjnych nie jest tożsamy z samochodem osobowym wprowadzonym na polski obszar celny w dniu [...] listopada 2002r. Wnosząc skargę na decyzję ostateczną wydano w administracyjnym toku instancji R.T. wniósł o uchylenie orzeczenia Dyrektora Izby Celnej wskazując, iż nie uwzględniono wszystkich dowodów w sprawie, natomiast ocena techniczna nr [...] z dnia [...] września 2004r. jednoznacznie potwierdza, że pojazd przedstawiony do badania jest fabrycznie oryginalny. Potwierdzeniem powyższego - zdaniem Skarżącego -jest to, że tym pojazdem przekraczał granicę dnia [...] sierpnia 2004r., wjeżdżając do Polski z terytorium Ukrainy. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej wyjaśnia, co następuje: zgodnie z art. 2 §2 ustawy z dnia 09 stycznia 1997r. - Kodeks celny (jedn. tekst: Dz.U. z 2001, nr 75, poz. 802, ze zm.) wprowadzenie towaru na polski obszar celny lub jego wyprowadzenie z polskiego obszaru celnego powoduje z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego, jeżeli ustawy międzynarodowe nie stanowią inaczej. Z powyższego wynika, że przepisy Kodeksu celnego mogą być wyłączone lub modyfikowane przez umowy międzynarodowe. W rozpatrywanej sprawie zastosowanie mają przepisy Konwencji o Wspólnej Procedurze Tranzytowej sporządzonej w Interlaken dnia 20 maja 1987r. (Dz.U. nr 46, poz. 290), zwanej dalej WPT, zmienionej decyzją nr 1/2000 z dnia 20 grudnia 2000r. Komisji Mieszanej zmieniającej załączniki I, II i III do Konwencji oraz decyzją z dnia 7 czerwca 2001r. Komisji Mieszanej zmieniającej załączniki I i III do tej umowy międzynarodowej. Po myśli art. 4 ust. 1 załącznika l do Konwencji główny zobowiązany ma obowiązek przedstawić towary i wymagane dokumenty w niezmienionym stanie w urzędzie celnym przeznaczenia w wyznaczonym terminie i z zachowaniem środków podjętych przez właściwe władze w celu zapewnienia tożsamości towaru. Nadto przestrzegać innych przepisów o wspólnej procedurze tranzytowej, jak też przedstawić właściwym władzom, odpowiedzialnym za przeprowadzenie kontroli, na ich żądanie i w wyznaczonym terminie, wszystkie wymagane dokumenty i dane, niezależnie od formy w jakiej zostały sporządzone oraz zapewnić wszelką niezbędna pomoc. Natomiast przewoźnik towaru lub jego odbiorca, który przejmuje towar i wie, że podlega on wspólnej procedurze tranzytowej, zobowiązany jest przedstawić je w niezmienionym stanie w urzędzie celnym przeznaczenia w wyznaczonym terminie i z zachowaniem środków podjętych przez właściwe władze w celu zapewnienia tożsamości towaru (art. 4 ust.2 zał. l). Zgodnie z treścią art. 32 ust.2 załącznika l do Konwencji WPT przewoźnik towaru w każdym urzędzie tranzytowym jest obowiązany przedstawić świadectwo przekroczenia granicy, wystawione na formularzu zgodnym z wzorem określonym w załączniku III. W rozpatrywanej sprawie urzędem celnym tranzytowym był urząd celny i tutaj przedstawiono dokument określany jako TC-10 (k.1). W urzędzie celnym przeznaczenia (- k.2, pole 53) główny zobowiązany, względnie przewoźnik lub odbiorca towaru obowiązany jest przedstawić karty 4 oraz 5 zgłoszenia tranzytowego ( art. 34 ust.1 zał. l ) natomiast urząd dokonuje ich rejestracji wpisując datę dostarczenia towaru, jak też wynik kontroli ( art. 34 ust.2). Wspólna procedura zostaje zakończona, a obowiązki głównego zobowiązanego wygasają, gdy towar objęty procedurą oraz towarzyszące mu dokumenty zostaną przedstawione w urzędzie celnym przeznaczenia, zgodnie z przepisami regulującymi procedurę ( art. 38 ust.1 ). W przepisie art. 38 ust.2 dopuszczono możliwość zwolnienia wspólnej procedury przez właściwe władze ( są to władze celne lub każde inne władze, którym powierzono stosowanie Konwencji - art. 3 pkt a zał. l), jeśli są w stanie stwierdzić, w wyniku porównania posiadanych informacji przez urząd celny wyjścia z informacjami, którymi dysponuje urząd przeznaczenia, że procedura została zakończona prawidłowo. Z materiału dowodowego wynika, iż ani towar, ani dokumenty nie zostały przedstawione w urzędzie celnym w Zosinie, natomiast ukraińskie władze celne stwierdziły urzędowo, że samochód osobowy wymieniony w dokumencie tranzytowym nie był wprowadzony na ukraiński obszar celny. W tym stanie rzeczy argumenty Skarżącego dotyczące wprowadzenia samochodu na ten obszar, a następnie jego złomowanie i odtworzenie pojazdu w taki sposób, iż jest on oryginalny fabrycznie, a na dodatek rok produkcji takiego oryginalnego pojazdu ulega zmianie z 1980 roku na 1982 uznać należy za co najmniej wątpliwe, nawet przy stanie dzisiejszej techniki. Co prawda przepisy Konwencji dopuszczają możliwość zakończenia procedury tranzytu na podstawie dokumentów alternatywnych (innych niż zgłoszenie celne przyjęte w urzędzie przeznaczenia), jednakże tożsamość towaru nie może budzić wątpliwości, dowody, jakie przedstawiła Strona w toku postępowania celnego dają podstawy do stanowczego twierdzenia, iż dokumenty odnoszą się do dwóch różnych samochodów marki [...]. Z uwagi na przedstawiona sytuacje faktyczną oraz regulacje prawna stwierdzić należy, że stanowisko zawarte w skardze nie powinno być uwzględnione, gdyż zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa. Mając na uwadze powyższe Dyrektor Izby Celnej wnosi jak na wstępie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zważył co następuje Skarga jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwana dalej P.p.s.a., sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Oznacza to, ze skarga, może zostać uwzględniona jedynie, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 – 150 ustawy). W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącego na rozprawie dnia [...] listopada 2005r. podniósł zarzut braku prawidłowego tłumaczenia na język polski pisma sporządzonego dnia [...] maja 2003r. Zarzut okazał się słuszny, chociaż należy zwrócić uwagę iż należy go odnieść nie tylko do tego dokumentu. Podstawowe reguły prowadzenia postępowania dowodowego wynikają z ogólnych zasad postępowania podatkowego a zwłaszcza z zasady sformułowanej w art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późn. zm.), zwanej dalej zasadą prawdy obiektywnej, zgodnie z którą, prowadząc postępowanie, organy podatkowe podejmują wszelkie czynności niezbędne w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Rozwinięcie tej zasady stanowi treść art. 187 § 1 tej ustawy, z którego wynika, że organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepisy te są wyrazem przyjętego modelu postępowania podatkowego, który ma charakter inkwizycyjny, co oznacza, że organ podatkowy samodzielnie typuje te elementy rzeczywistości, które – jako dowody powinny najlepiej służyć uzasadnieniu stanu faktycznego. Dalej, organ dowody przeprowadza, a następnie dokonuje ich oceny i wyciąga z nich stosowne wnioski dotyczące okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej. Organ jest zobowiązany do dokonania oceny, jakie dowody należy przeprowadzić, a jakie ewentualnie pominąć, wynika to z art. 187 § 2 Ordynacji podatkowej wyrażającej zasadę dysponowania zakresem postępowania dowodowego przez organ prowadzący postępowanie. Organ jest jednak ograniczony zasadą prawdy obiektywnej, z której wynika obowiązek podejmowania wszystkich działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego. Oznacza to, że dobór środków dowodowych nie może być dowolny, lecz musi być podporządkowany celowi postępowania dowodowego, jakim jest ustalenie w sposób obiektywny wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Ustalenie tego obiektywnego stanu faktycznego wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego, w świetle art. 180 Ordynacji podatkowej, jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W orzecznictwie został sformułowany pogląd, że dowodem sprzecznym z prawem jest również dowód z obcojęzycznego dokumentu, który nie został urzędowo przetłumaczony na język polski. W wyroku z dnia 09 lutego 2000r. Naczelny Sąd Administracyjny o sygn. akt III SA 2339 / 98 stwierdził. że posługiwanie się takim dowodem w postępowaniu prowadzonym przez organ administracji publicznej jest niezgodne z art. 4 pkt. 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 o języku polskim. Zdaniem sądu, nie tylko rozstrzygnięcie organów administracji publicznej, ale również cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie musi być sporządzony w języku polskim, co obliguje organy do posługiwania się urzędowymi tłumaczeniami obcojęzycznych dokumentów (publ. Przegląd Podatkowy 2001 / 11 / 63) pogląd ten został również zaprezentowany w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2004r. sygn. akt III SA 2719 / 02 (publ. M. Podatkowy 2004 / 10 / 45 ). Pogląd ten został również uznany za słuszny przez skład rozpoznający niniejszą sprawę. W rozpoznawanej sprawie istotnym dokumentem, na podstawie którego Dyrektor Izby Celnej wydał zaskarżoną decyzję była informacja udzielona przez Zachodni Regionalny Urząd Celny, nie została ona jednak przetłumaczona przez biegłego tłumacza a niewątpliwie przetłumaczenie dokumentu sporządzonego w języku obcym wymaga wiedzy specjalistycznej, zachodziły więc wymogi do zastosowania regulacji z art. 197 Ordynacji podatkowej, w postępowaniu posłużono się jedynie tzw. roboczym tłumaczeniem. Natomiast nie sporządzono żadnego tłumaczenia istotnego również dla sprawy dokumentu, nazwanego przez organ odwoławczy jako protokół zdawczo – odbiorczy nr 40 z dnia 25 lutego 2003r. (k. 19 – 20 akt administracyjnych), czym naruszono również wyżej wskazaną regulację art. 197 Ordynacji podatkowej. Mając więc powyższe na uwadze należało uznać iż w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia art. 12 § 1, art. 122, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, mających istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego też na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało zaskarżoną decyzję uchylić. O tym, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu orzeczono na podstawie art. 152 wyżej wskazanej ustawy. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 tejże ustawy oraz § 6 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. (Dz. U. 2002 nr 163, poz. 1348) Na koszty składają się: wpis 629,00 zł, opłata od pełnomocnictwa 15,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika 2.400,00 zł, łącznie 3.044,00 zł. Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Joanna Wierchowicz Dariusz Skupień Alina Rzepecka