I SA/Go 428/17
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-11-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Jacek Niedzielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podatku od towarów i usług powinno zostać udzielone, gdy strona skarżąca powołuje się na ryzyko znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, ale nie przedstawia wystarczających dowodów na poparcie tych twierdzeń?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Samo powołanie się na te przesłanki, bez przedstawienia konkretnych dowodów i spójnej argumentacji, nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.Stan faktyczny
Spółka V złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za okres październik-grudzień 2013 r. Wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie naraziłoby ją na znaczne szkody finansowe, w tym konieczność zaciągnięcia kredytu, utratę płynności finansowej, a nawet upadłość. Spółka wskazała również na istniejące zabezpieczenia hipoteczne i blokadę rachunków bankowych. Sąd rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 listopada 2017 r. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi V spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2013 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim V spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2013 r. Wskazała, że wykonanie decyzji naraziłoby ją na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przystąpienie do egzekucji kwoty w wysokości 3.099.571 zł, albo nawet dobrowolna wpłata byłyby dla podatnika wysoce dotkliwa i narażała go na konieczność skorzystania z zewnętrznych źródeł finansowania, co przy uzyskaniu pozytywnego podatnika rozstrzygnięcia stanowiłoby wymierną szkodę majątkową w postaci konieczności zapłaty odsetek od zaciągniętego kredytu, czy pożyczki. Nadto wobec licznych problemów w zakresie płynności finansowej wątpliwym jest w ogóle uzyskanie przez spółkę takiej możliwości. Zapłata całości zobowiązania podatkowego pozbawiłoby spółkę środków niezbędnych do funkcjonowania w obrocie, czego konsekwencją mogłaby być jej upadłość.
W celu zabezpieczenia należności wynikających z decyzji wymiarowych dokonano zabezpieczenia na majątku, poprzez wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości. Tym samym istnieje prawdopodobieństwo zaspokojenia Skarbu Państwa z majątku spółki w razie wszczęcia egzekucji z nieruchomości. Tym bardziej, że suma hipotek wpisanych na rzecz T S.A. oraz hipoteki przymusowej wpisanej na rzecz organu, nie przekracza wartości nieruchomości wycenionej na 6.000.000 zł.
W piśmie zatytułowanym "prośba o natychmiastową interwencję", Spółka dodała, że w dniu [...] października 2017r. Urząd Skarbowy wystawił tytuły wykonawcze, a [...] listopada 2017 r. dokonał blokady rachunków bankowych spółki. Spółka zwróciła uwagę, że poinformowała urzędników o braku możliwości przedstawienia dodatkowego zabezpieczenia z art. 33 Ordynacji podatkowej,
ze względu na już istniejące zabezpieczenie. Hipoteka przymusowa na stacji paliw
w [...] uniemożliwia spółce od kilku lat uruchomienia kredytu inwestycyjnego na budowę parkingu. Wyjęcie środków z obrotu bieżącego będzie oznaczać zachwianie płynności finansowej i problemy z płatnościami dla dostawców takich jak T i B. Spowoduje to nieuchronnie rozpoczęcie procedur windykacyjnych ze strony tych podmiotów.
Dalej Spółka stwierdziła, że radzi sobie z zablokowaniem rachunku
w ten sposób, że należności za zakupione przez V w B paliwo nie są wysyłane do B z konta V, tylko z konta klienta V - spółki P. Korzysta w ten sposób z uregulowanej w kodeksie cywilnym instytucji przekazu oraz kompensaty. Jednak urząd może dokonać zajęć w spółce P, co spowoduje paraliż działalności obu spółek, a dostawcy (T i B) będą musieli rozpocząć dochodzenie swoich należności z nieruchomości – dwóch stacji paliw na których są ustanowione zabezpieczenia pod kredyty kupieckie udzielone przez koncerny. Spowoduje to nieodwracalne szkody dla obu naszych spółek, a w konsekwencji również i dla Skarbu Państwa ze względu na późniejsze roszczenia odszkodowawcze.
Spółka przedstawiła zestawienie należności dochodzonych przez Skarb Państwa z wartością majątku spółki oraz będącymi w obrocie środkami bieżącymi.
Końcowo podniosła, że w razie niemożności rozliczania się dostawcami, straci dwie nieruchomości o łącznej minimalnej wartości 7.300.000 zł; majątek ruchomy, który jest w leasingu (3 autocysterny o łącznej wartości ok. 1.500.000 zł). Zatem kwota ewentualnych roszczeń odszkodowawczych według wstępnych wyliczeń wyniesie kilkanaście milionów zł, do czego trzeba będzie doliczyć straty wynikające z utraty możliwości zarobkowych, pozycji na rynku, 19 miejsc pracy.
Do pisma załączono: stan płatności z podziałem na dostawców; postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] października 2017 r. o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku spółki o wstrzymanie wykonania decyzji; zawiadomienie o zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego na kwotę 4.354.694,29 zł; tytuły wykonawcze oraz opinię o wartości nieruchomości zabudowanej obiektami stacji paliw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej powoływana jako "P.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu
lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania
w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a.) albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 P.p.s.a.).
Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a.
sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - nie każdej, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków, i to wnioskodawca - strona postępowania obciążona została obowiązkiem ich przedstawienia.
Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wniosek
o wstrzymanie wykonania decyzji powinien być wnikliwie oraz w odpowiedni sposób uzasadniony, a zawarta w nim argumentacja powinna być spójna, poparta faktami
i odnoszącymi się do nich dowodami uzasadniającymi jego rozpoznanie. I to strona powinna wskazać konkretny stan faktyczny oraz materiał dowodowy na jego poparcie (por. postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z dnia 5 września 2008r. sygn. akt II SA/Gd 652/08, LEX nr 477258). Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym,
że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu
lub czynności jest uzasadnione. W szczególności nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego samo powołanie się na przesłankę ustawową niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków
czyli powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Ocena czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone
w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy
od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Brak bowiem spełniającego powyższe warunki uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.
Odnosząc powołaną przez skarżącą argumentację do regulacji wynikającej z art. 61 § 3 P.p.s.a. należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, z czego miałoby wynikać niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Wprawdzie Spółka wyraziła obawę, że dalsza egzekucja należności podatkowych spowoduje niemożność kontynuowania prowadzenia działalności gospodarczej, jednakże samo wskazanie hipotetycznych skutków nie spełnia przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazać należy, że argumentację przemawiającą za zasadnością wniosku skarżąca oparła na wybiórczo przytoczonych faktach – wysokości zobowiązań podatkowych, fakcie ustanowienia zabezpieczenia tych zobowiązań na hipotekach nieruchomości Spółki oraz fakcie konieczności regulowania należności na rzecz swoich kontrahentów. W ocenie Sądu powyższe okoliczności, wbrew stanowisku skarżącej, nie przemawiają
za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż sama skarżąca w piśmie
z [...] listopada 2017 r. wskazała, że kontynuuje działalność korzystając z instytucji przekazu i kompensaty poprzez konta bankowe spółki P, a tytuły wykonawcze zostały wystawione przez organ skarbowy, gdyż zabezpieczenie hipoteczne należności podatkowych nie korzysta z pierwszeństwa zaspokojenia.
W ocenie Sądu, na tym etapie postępowania, uwzględniając przedstawione przez Spółkę okoliczności nie zachodzi ryzyko zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków czy wyrządzenia znacznej szkody. Dodać należy, że za takowe nie można uznać samej konieczności zapłaty zobowiązań podatkowych, gdyż każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga
za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa
w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia
18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11 opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń NSA na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl).
Podkreślić należy, że sama Spółki wskazała, iż pomimo zabezpieczenia zobowiązań podatkowych hipoteką i zajęciu kont bankowych, kontynuuje działalność. Jednocześnie Spółka nie zaoferował żadnych dokumentów, które wskazywałyby na zaistnienie realnego ryzyka związanego z zaistnieniem przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł
jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło