I SA/Go 443/17

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2019-03-18

Skład orzekający: Alina Rzepecka, Michał Ruszyński, Krzysztof Dziedzic

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od orzekania w sprawie ze względu na potencjalne wątpliwości co do ich bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego musi być poparty konkretnymi okolicznościami wskazującymi na brak bezstronności, a nie jedynie na niekorzystne dla strony rozstrzygnięcie lub pogląd prawny sędziego. Samo stwierdzenie, że istnieją wątpliwości co do bezstronności, bez ich uprawdopodobnienia, nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku. Sędziowie są wyłączeni z mocy ustawy w ściśle określonych przypadkach, a pozostałe przesłanki wyłączenia (względne) wymagają wykazania przez stronę konkretnych faktów.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, złożyła wnioski o wyłączenie kilku sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, w tym sędziów, którzy brali udział w wydaniu postanowień oddalających wcześniejsze wnioski o wyłączenie. Jako podstawę wniosków wskazywano ogólne wątpliwości co do bezstronności sędziów. Sąd rozpoznał te wnioski.
Rozstrzygnięcie
1. Odrzucono wnioski o wyłączenie Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim Jacka Niedzielskiego i Anny Juszczyk-Wiśniewskiej. 2. Oddalono wnioski o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim Dariusza Skupienia oraz Asesora Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim Zbigniewa Kruszewskiego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 marca 2019 r. wniosków strony skarżącej, zawartych w zażaleniach na postanowienia tut. Sądu z dnia 19 lipca 2018 r., 17 lipca 2019 r. i na zarządzenie z dnia 18 września 2018 r., o wyłączenie Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim: Jacka Niedzielskiego, Anny Juszczyk-Wiśniewskiej, Dariusza Skupienia oraz Asesora Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim Zbigniewa Kruszewskiego w sprawie ze skargi Z Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: 1. Na postawie art. 22 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) odrzucić wnioski o wyłączenie Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim Jacka Niedzielskiego i Anny Juszczyk-Wiśniewskiej. 2. Oddalić wnioski o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim Dariusza Skupienia oraz Asesora Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim Zbigniewa Kruszewskiego. Na wstępie wyjaśnić należy, że z uwagi na to, że pkt 1 postanowienia nie podlega zaskarżeniu niniejsze uzasadnienie dotyczy jedynie jego pkt 2. Postanowieniem z dnia 19 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie Sędzia WSA Dariusz Skupień, Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska, Asesor WSA Zbigniew Kruszewski oddalił wnioski strony skarżącej o wyłączenie sędziego WSA Jacka Niedzielskiego. W zażaleniu na ww. postanowienie strona skarżąca wniosła o "wyłączenie autora zaskarżonego orzeczenia, gdyż są wątpliwości co do jego bezstronności". Sędzia WSA Dariusz Skupień oraz Asesor WSA Zbigniew Kruszewski złożyli pisemne oświadczenia, że nie istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w niniejszej sprawie. Z uwagi na to, że na wcześniejszym etapie niniejszego postępowania strona skarżąca domagała się już wyłączenia Sędziego WSA Anny Juszczyk-Wiśniewskiej, powołując się na te same okoliczności, a postanowieniem z dnia 31 stycznia 2018 r. tutejszy Sąd oddalił wniosek strony w tym zakresie, uwzględniając treść art. 22 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.) – powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", Sędzia ta nie składała już ponownych wyjaśnień w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W postępowaniu sądowoadministracyjnym kwestię wyłączenia sędziego regulują przepisy art. 18 - 24 P.p.s.a. Stosownie do treści art. 18 § 1 P.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (pkt 7). Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 2). Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3). Z kolei przepis art. 19 P.p.s.a. zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia wskazując, że niezależnie od wymienionych w art. 18 P.p.s.a. przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie z art. 20 § 1 P.p.s.a., wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. Powyższe oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego. Postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, stosownie do treści art. 22 § 2 P.p.s.a., poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Celem przyjętych regulacji jest przede wszystkim zapewnienie bezstronności sędziego i eliminacja wpływu, jaki może wywierać występowanie pewnej kategorii powiązań (osobistych, ekonomicznych, służbowych itp.) na orzekanie w postępowaniu sądowym. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się więc do eliminowania wszelkich przyczyn mogących skutkować w otoczeniu jakimikolwiek wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznawaniu danej sprawy (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 3220/18, wszystkie cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie internetowej orzeczena.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie brak jest podstaw uzasadniających wyłączenie sędziów w oparciu o przesłanki, o których mowa w art. 18 i 19 P.p.s.a. Z oświadczeń złożonych w niniejszej sprawie przez Sędziego WSA Dariusza Skupienia i Asesora WSA Zbigniewa Kruszewskiego wynika, iż nie istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w niniejszej sprawie a prawdziwość tych oświadczeń nie budzi żadnych wątpliwości. Z kolei strona skarżąca nie wykazała żadnych okoliczności przemawiających za wyłączeniem Sędziego WSA Dariusza Skupienia i Asesora WSA Zbigniewa Kruszewskiego od orzekania w niniejszej sprawie. We wniosku podniosła jedynie, że żąda wyłączenia "autora zaskarżonego orzeczenia, gdyż są wątpliwości co do jego bezstronności". Zauważyć należy, że przedmiotowy wniosek nie jest jedynym wnioskiem strony skarżącej o wyłączenie sędziego. Lektura akt niniejszej pozwala stwierdzić, że strona skarżącą wielokrotnie, bowiem w prawie każdym zażaleniu na wydawane w sprawie rozstrzygnięcia, domaga się "wyłączenia autora zaskarżonego orzeczenia, gdyż są wątpliwości co do jego bezstronności". Podobna sytuacja, dotyczy także innych spraw zainicjowanych przez stronę skarżącą przed tutejszym Sądem. Przy czym strona skarżąca nie powołuje żadnej argumentacji, która pozwalałaby stwierdzić, że w sprawie istnieje uzasadniona wątpliwość co do bezstronności sędziów, których wyłączenia się domaga. Wyjaśnić trzeba, że okoliczność, iż sędzia reprezentuje pogląd prawny, w ocenie skarżącego, dla niego niekorzystny, oraz że wydaje odmienne od jego oczekiwań rozstrzygnięcia, nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego. Taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Zarzuty dotyczące wydanego w sprawie orzeczenia bądź opierające się na naruszeniu przepisów procesowych w toku postępowania mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 3220/18 oraz postanowienie NSA z dnia 6 sierpnia 2009 r. sygn. akt II OZ 648/09). W świetle powyższych okoliczności wniosek strony skarżącej o wyłączenie Sędziego WSA Dariusza Skupienia oraz Asesora WSA Zbigniewa Kruszewskiego należało uznać za niezasadny i pozbawiony podstaw, w związku z czym, na podstawie art. 19 oraz art. 22 § 2 P.p.s.a., orzeczono jak pkt 2 sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło