I SA/Go 471/17
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-06-27
Skład orzekający: Damian Bronowicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej może zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że bieżące wydatki rodziny konsumują większość dochodów, a ponowny wydatek w wysokości 1000 zł mógłby spowodować uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego?Ratio decidendi
Sąd częściowo uwzględnił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że bieżące wydatki rodziny skarżącego konsumują większość dochodów, a ponowny wydatek w wysokości 1000 zł mógłby spowodować uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego. Jednocześnie sąd wskazał, że spłata kredytów nie może być podstawą do przyznania prawa pomocy, a okoliczności dotyczące postępowań egzekucyjnych wobec małżonki nie zostały wystarczająco skonkretyzowane.Stan faktyczny
Skarżący M.M. złożył skargę kasacyjną od wyroku oddalającego jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku VAT. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na swoją niewypłacalność, brak majątku i niskie dochody, przy jednoczesnym obciążeniu kredytem hipotecznym i licznych postępowaniach egzekucyjnych. Sąd analizował stan majątkowy i dochody skarżącego, uwzględniając wcześniejsze postanowienie w tej sprawie.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej w części przekraczającej 900 (dziewięćset) złotych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.M. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za luty 2015 r. postanawia: zwolnić skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej w części przekraczającej 900 (dziewięćset) złotych.
M.M. złożył skargę kasacyjną od wyroku oddalającego jego skargę na wymienioną w sentencji niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Następnie w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 1.091 zł wniósł, na urzędowym formularzu PPF o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie tej opłaty.
Uzasadniając swój wniosek wskazał m.in., że nie prowadzi już działalności gospodarczej, a z uwagi na decyzje organów skarbowych odmawiające jego spółce zwrotu podatku VAT stał się całkowicie niewypłacalny. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, wierzytelności, przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł ani innego majątku.
Zamieszkuje wraz z dwiema niepełnoletnimi córkami i żoną w stanowiącym jej własność domu jednorodzinnym o wartości 535.000 zł (obciążonym hipoteką w kwocie 310.000 zł). W stosunku do wnioskodawcy toczą się liczne postępowania egzekucyjne mające na celu wyegzekwowanie zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów bankowych.
Na dochody wspólnego gospodarstwa domowego składa się emerytura skarżącego w wysokości 707,92 zł netto, wynagrodzenie w wysokości 203,12 zł oraz wynagrodzenie jego małżonki w wysokości 4.084,29 zł. zł. Wszystkie wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego i kosztami kredytu hipotecznego ponosi żona skarżącego.
Skarżący ubiega się o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, ustalonego w niniejszej sprawie na kwotę 1.091 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym dla osoby fizycznej może zostać przyznane gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stan rodzinny, majątkowy i dochody skarżącego były już przedmiotem analizy w niniejszym postępowaniu. W uzasadnieniu postanowienia z 30 stycznia 2018 r. Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie wnioskowanym przez skarżącego (zwolnienie od wpisu od skargi). Większość uzyskanych dochodów pozostaje przeznaczonych na zobowiązania cywilnoprawne skarżącego. Wprawdzie obowiązek spłaty zobowiązań cywilnoprawnych ma oczywiście wpływ na sytuację majątkową strony, jednakże okoliczność ta nie przesądza o braku możliwości poniesienia kosztów postępowania. W judykaturze stwierdza się, że fakt spłaty kredytu nie może wpłynąć na przyznanie prawa pomocy, ponieważ kwestia spłacania zaciągniętych kredytów lub pożyczek jest indywidualną sprawą podatnika i nie może skutkować przeniesieniem na Skarb Państwa ciężaru ponoszenia kosztów powstałych z tytułu prowadzonego postępowania sądowego (por. wyrok NSA z 3 czerwca 2013 r., II FZ 281/13, LEX nr 1320634, wyrok NSA z 25 kwietnia 2013 r., II FZ 158/13, LEX nr 1310045). W ocenie Sądu powoływana przez skarżącego okoliczność o możliwości wszczęcia wobec jego małżonki postępowania egzekucyjnego przez jeden z banków, pozostaje bez wpływu na ocenę sytuacji finansowej skarżącego, bowiem prócz samego opisania okoliczności, skarżący w żaden sposób ich nie skonkretyzował. Wobec powyższego Sąd nie miał możliwości poddania ocenie i analizie powołanej w tym zakresie argumentacji skarżącego. Jednakże mając na uwadze, że bieżące wydatki w zdecydowanej części konsumują dochody rodziny oraz fakt, że skarżący równocześnie zainicjował przed tut. Sądem dwie sprawy, Sąd uznał, że jednorazowe poniesienie kosztów postępowania w obydwu sprawach mogłoby spowodować uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego skarżącego i jego rodziny. W tej sytuacji, przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z uiszczenia wpisu od skargi powyżej kwoty 1.000 zł.
Stwierdzić należy, że powyższe ustalenia i argumentacja zachowują aktualność. Jak wynika ze złożonego 18 czerwca 2018 r. formularza PPF stan rodzinny, majątkowy i dochody skarżącego nie uległy zasadniczej zmianie. Z kolei okres czasu jaki upłynął od uiszczenia wpisu od skargi w dniu 4 lutego 2018 r. pozwala przyjąć, że ponowny wydatek w wysokości 1000 zł nie przekracza możliwości finansowych skarżącego. Biorąc jednak pod uwagę okoliczność, że w kwietniu 2018 r. skarżący uiścił opłatę kancelaryjną w wysokości 100 zł za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, zasadnym jest zwolnienie skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 900 zł.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło