I SA/Go 48/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Grzęda (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko sędzia WSA Jacek Niedzielski Protokolant: Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 05 lipca 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług oddala skargę Po rozpatrzeniu 5 lipca 2005r. sprawy o sygn. akt I SA/Go 48/05 ze skargi [...] na decyzję Izby Skarbowej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim skargę oddalił. Skarżący [...] 28 lipca 2003r. złożył za pośrednictwem swojego pełnomocnika wniosek do Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzenie zaległości podatkowej w podatku VAT. Żądanie to zostało następnie sprecyzowane kolejnym pismem z 21 sierpnia 2003r. jako wniosek o umorzenie w całości należności głównej w kwocie 420.267,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 400.573,60 zł naliczonymi na dzień złożenia wniosku tj. 28 lipca 2003r. Urząd Skarbowy 30 września 2003r. w oparciu o art. 67§ l ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa wydał decyzję odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług. Organ podatkowy w uzasadnieniu swojej decyzji uznał, że nie ma przesłanek uzasadniających umorzenie. Zaległość podatkowa powstała na skutek nieskładania przez podatnika w okresie od lutego 1998r. do maja 2003r. deklaracji VAT-7 i niepłacenia podatku od towarów i usług. Powołane przez podatnika okoliczności mające w jego ocenie uzasadniać niewywiązanie się z obowiązku podatkowego zostały w ocenie organu uznane za niezasługujące na uwzględnienie. W szczególności bez znaczenia rozstrzygnięcia był rozwód skarżącego orzeczony przez Sąd Okręgowy w 1996r., choroba alkoholowa i stan posiadania / mieszkanie o pow. 71,5 m2 i samochód [...] rok produkcji 1991./ Zdaniem organu podatkowego zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje na to, że trudna sytuacja życiowa podatnika zaistniała wyłącznie z jego winy. Wobec tego wniosek o umorzenie jest w istocie prośbą przerzucenia ryzyka prowadzenia działalności gospodarczej na skarb państwa. W odwołaniu od decyzji nr [...] Naczelnika Urzędu Skarbowego z 30 września 2003r. skarżący ponownie wniósł o umorzenie mu w całości zaległości z tytułu niezapłaconego podatku od towarów i usług VAT za okres od lutego 1998r. do maja 2003r. w kwocie należności głównej 420.267,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 400.573,50 zł Skarżący powołał także art.22 §2 ust. l ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa jako podstawę zwolnienia go z obowiązku uiszczenia podatku. Odwołujący się za przyczynę niewypełnienia obowiązku składania deklaracji podatkowych i braku realizacji zobowiązania podatkowego podaje rozwód z żoną oraz chorobę alkoholową i psychiczną. Podjęcie próby leczenia odwykowego uzależnia od umorzenia w/w zaległości podatkowych. Jednocześnie podatnik przyznaje, że ponosi wyłączną odpowiedzialność i winę za powstanie zadłużenia względem Skarbu Państwa. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją [...] z [...] grudnia 2003r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że skarżący przez okres 5 lat nie składał deklaracji podatkowej VAT-7 i przez ten sam okres nie płacił podatku VAT. Zdaniem organu w ten sposób skarżący wykazał lekceważące podejście do ciążącego na nim obowiązku podatkowego. Organ odwoławczy powołując się na deklaracje PIT-36 skarżącego z lat 1998- 2003 wykazał, że posiadał środki finansowe w okresie gdy nie dokonywał wpłat z tytułu VAT. Zaległość podatkową uznano za powstałą z przyczyn tylko i wyłącznie zależnych od samego skarżącego. Ponadto w ocenie Izby Skarbowej miesięczne wydatki skarżącego związane z utrzymaniem rodziny i opłacaniem alimentów oraz wynikające z prowadzonej działalności /razem 1.239,06 zł/ znacznie przewyższają miesięczne osiągane i zadeklarowane dochody -630,83 zł. Organ odwoławczy - podobnie jak organ pierwszej instancji - raz jeszcze zwTÓcił uwagę na wyjątkowy charakter normy art.67§l Ordynacji Podatkowej, która jest odstępstwem od reguł jaką jest obowiązek płacenia podatków. W skardze wniesionej l lipca 2005r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skarżący [...] wnosi o umorzenie przedmiotowych zaległości podatkowych. Jako uzasadnienie podaje brak środków finansowych spowodowany wysokimi kosztami leczenia, chorobę swoją oraz swojej małżonki. Zarzuca również niewłaściwe określenie wysokości uzyskiwanych dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przez pominięcie kosztów jakie skarżący ponosił w okresie jej prowadzenia. Skarżący zarzucił także, że organy podatkowe nie wzięły pod uwagę faktu uiszczenia podatku VAT przez producentów i hurtowników towarów, które sprzedawał. Podaje także, że oprócz mieszkania nie posiada innego majątku. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wnosi o oddalenie skargi i podtrzymuje wyliczenia dotyczące zaległego podatku. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że uwzględniono wszelkie okoliczności dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego opierając się na składanych przez niego rocznych zeznaniach podatkowych / PIT 36/ i oświadczeniach jakie złożył w trakcie postępowania. Koszty, o których mowa w skardze zostały przez podatnika uwzględnione i odliczone jako koszty uzyskania przychodu. Skarżący nie składał deklaracji VAT-7 od lutego 1998r. do maja 2003r. Pierwszą deklarację złożył 28 lipca 2003r. zatem utracił prawo do dokonania odliczenia podatku naliczonego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie nieuzasadniona. Sąd nie jest władny rozstrzygnąć o umorzeniu zaległości podatkowej zgodnie z art. 145 Ustawy z 30 sierpnia 2002r. Postępowanie przed sądami administracyjnymi. Sąd uwzględniając skargę decyzję uchyla, stwierdza jej nieważność albo wydanie z naruszeniem przepisów prawa. W niniejszej sprawie Sąd nie uwzględniając skargi oddalił j ą zgodnie z art. 151 Ustawy z 30 sierpnia 2002r. Postępowanie przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie organu odwoławczego jest zasadne i zgodne z prawem. Wydane zostało zgodnie z art.67 § l ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa tj. w warunkach tzw. Uznania administracyjnego; które to charakteryzuje się tym, że pozostawia organowi znaczną swobodę w podejmowaniu rozstrzygnięć. Zgodnie z brzmieniem wspomnianego przepisu organ " w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną ". Co oznacza, że nawet gdyby w rozpatrywanej sprawie zaszły przesłanki wyszczególnione w hipotezie art. 67 §1 tj. - ważny interes podatnika lub interes publiczny, organ może a nie musi umorzyć zaległość podatkową. W orzecznictwie NSA utrwalony jest także pogląd, " ustalenie przez organy podatkowe, że istnieje ważny interes podatnika lub interes publiczny uzasadniający zastosowanie ulgi stanowi jedynie konieczną przesłankę do rozważenia takiej możliwości ale samo przez się nie zobowiązuje organu podatkowego do wydania pozytywnej dla podatnika decyzji" l wyrok NSA w Szczecinie 23.09.1999 SA/Sz 1116/98/. Skarżący powołuje się na bezzasadne obciążenie go podatkiem od towarów i usług. Jest to zarzut oczywiści bezpodstawny i świadczący o niezrozumieniu istoty podatku VAT. Podatek od towarów i usług ma charakter pośredni ciężar podatku przerzucany jest na inny podmiot- będący konsumentem wytwarzanych przez podatnika towarów lub świadczonych przezeń usług. VAT jest podatkiem od obrotu- to znaczy, że podstawą opodatkowania jest wartość dostarczanych towarów czy też świadczonych przez podatnika usług. Obciąża on każdą sprzedaż / dostawę, usługę/ niezależnie od tego, czy ma ona miejsce w fazie finalnej /sprzedaż do ostatecznego konsumenta/ , czy też odbywa się w fazie pośredniej. Podkreślenia wymaga okoliczność, że skarżący nie składał deklaracji i nie płacił podatku przez 5 lat, czego nie sposób usprawiedliwić rozwodem, który miał miejsce w roku 1996 ani trudną sytuacją życiową. Przez cały ten okres tj. od lutego 1998 do 2003r. prowadzono działalność gospodarczą, która przynosiła zysk- co udokumentowane jest w zeznaniach podatkowych PIT-36. Ponadto skarżący będący jednocześnie przedsiębiorcą od 1991r. miał pełną świadomość obowiązku składania deklaracji i odprowadzania podatku. Zaniechanie tej powinności nie może być usprawiedliwione wątpliwościami co do istoty podatku. W tym przypadku jest to lekkomyślność. W odwołaniu do organu II instancji skarżący powołuje art. 22§2 ust. l ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa, przepis ten daje organowi podatkowemu możliwość zwolnienia na wniosek podatnika z obowiązku pobrania podatku jeżeli pobranie podatku zagraża ważnym interesom podatnika, a w szczególności jego egzystencji. Interes publiczny- oznacza dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych całego społeczeństwa, są to, sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania, korekta błędnych decyzji. Umorzenie zaległości i odsetek od nich uzasadnione jest jedynie w sytuacjach, gdy powstały one w wyniku działania czynników na które podatnik nie miał wpływu. W niniejszej sprawie podatnik wykazał lekceważenie przepisów podatkowych. Przez wiele lat nie składał deklaracji. Brak jest podstaw do uznania, że była to nieświadomość lub błąd. Zdaniem Sądu w oparciu o zebrany materiał dowodowy organy podatkowe rozstrzygnęły w granicach prawa. Zaskarżona decyzja wydana została po wszechstronnym rozważeniu okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w sprawie. Trudna sytuacja skarżącego nie stanowi przesłanki ustawowej jaką jest ważny interes podatnika; tym bardziej, że jak sam stwierdza, ponosi on winę za istniejący stan rzeczy. Decyzja wydana została zgodnie z prawem, na podstawie zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym i przedłożonego Sądowi materiału dowodowego. Zatem, zgodnie z przepisem art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.