I SA/Go 522/09

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-12-18

Skład orzekający: asesor WSA Alina Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej niskie dochody z renty i inne postępowania sądowe?
Ratio decidendi
Skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego, ponieważ wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Sąd wziął pod uwagę niską kwotę renty jako jedyne źródło dochodu oraz fakt, że skarżąca prowadzi inne postępowania sądowe, co łącznie uzasadnia częściowe zwolnienie od kosztów.
Stan faktyczny
Skarżąca M.R. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od wpisu w kwocie 100 zł, uzasadniając to niską rentą miesięczną w wysokości ok. 500 zł i koniecznością ponoszenia kosztów w innych, równoległych postępowaniach. Do wniosku dołączyła decyzję ZUS potwierdzającą wysokość renty. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Alina Rzepecka po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. p o s t a n a w i a przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego. W dniu 22 września 2008r. (data wpływu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego) M.R. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2009r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a po wezwaniu jej do uiszczenia wpisu w kwocie 100zł wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych – obowiązku uiszczenia w/w wpisu. W uzasadnieniu piosma wskazała, iż sytuacja finansowa nie pozwala jej na uiszczenie powyższej kwoty, ponieważ utrzymuje się jedynie z renty miesięcznej w wysokości 465,56. Ta kwota jest niewystarczająca, aby zaspokoić jej podstawowe elementarne potrzeby. Dlatego tez korzysta z pomocy syna, który ją wspiera finansowo w utrzymaniu Podkreśliła też, że zapłacenie tej kwoty w tej sprawie oraz w pozostałych czterech na łączną kwotę 500zł. jest w jej sytuacji finansowej niemożliwe do zrealizowania. Do wniosku załączyła decyzję ZUS z [...] marca 2009r., z której wynika, że renta po waloryzacji od 1 marca 2009r. wynosi 499,00zł. Dnia 17 grudnia 2009r. strona przesłała wniosek nym terminie swój wniosek, poprzez złożenie go na odpowiednim przewidzianym przepisami prawa formularzu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Prawo pomocy obejmuje na podstawie art.244 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) – zwanej dalej - p.p.s.a. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, co stanowi jego zakres całkowity w myśl art.245 §2 p.p.s.a. Zgodnie z art.245 §3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata. Zgodnie z §4 cytowanego artykułu częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przepis art.246 §1 p.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (a taką osobą jest skarżąca). W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Z treści cytowanego wyżej przepisu wynika, iż ciężar wykazania występowania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na osobie składającej wniosek w zakresie przyznania tego prawa. Okoliczności wskazane w tym wniosku należy uzasadnić i uprawdopodobnić, a uznanie czy to nastąpiło należy do oceny sądu. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. W szczególności Sąd wziął pod uwagę, iż jak wynika z oświadczenia skarżącej jedynym źródłem utrzymania jest otrzymywana co miesiąc renta. Z decyzji ZUS z [...] marca 2009r. wynika, iż jest to kwota nie przekraczająca 500zł. Nadto, nie posiada żadnych nieruchomości, ruchomości, oszczędności i przedmiotów wartościowych. Wprawdzie wpis w niniejszej sprawie nie jest wysoki (100zł.), ale nie można pominąć również faktu, iż postępowanie w tej sprawie nie jest jedynym wszczętym wskutek złożonych przez M.R. skarg na postanowienia wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W tej sytuacji należy przyjąć, iż uiszczenie wpisu nie mogłoby nastąpić bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącej i jej rodziny. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie powołanych wyżej przepisów orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło