I SA/Go 537/14

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2014-11-14

Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, wobec której prowadzona jest egzekucja komornicza, ale która posiada stałe dochody z emerytur, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku posiadania stałych dochodów, strona powinna poczynić oszczędności w wydatkach do granic zabezpieczenia podstawowego utrzymania, aby w maksymalnym możliwym zakresie partycypować w kosztach postępowania. Samo posiadanie długów i prowadzenie egzekucji komorniczej nie jest wystarczającą przesłanką do całkowitego zwolnienia, jeśli dochody pozwalają na częściowe pokrycie kosztów.
Stan faktyczny
Skarżący W.S. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Skarżący jest żonaty, utrzymuje się z żoną z emerytur, których łączna kwota netto wynosi 3.876,45 zł miesięcznie. Przeciwko skarżącemu prowadzona jest egzekucja komornicza na kwotę ponad 5.340.000 zł. Deklarowane miesięczne koszty utrzymania wynoszą ok. 1.000 zł, nie uwzględniając żywności. Sąd częściowo uwzględnił wniosek, zwalniając skarżącego od wpisu od skargi w części przekraczającej 500 zł.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi w części przekraczającej 500 (pięćset) złotych; 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 rok postanowił: 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi w części przekraczającej 500 (pięćset) złotych; 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. 1. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi określonego na 1138 zł skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczeń i dokumentów złożonych przez skarżącego wynika co następuje. Skarżący jest żonaty i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Oboje nie mają majątku, w tym: oszczędności. Przeciwko skarżącemu prowadzona jest egzekucja na podstawie licznych tytułów wykonawczych a dochodzone w niej są zobowiązania zarówno prywatno- jak i publicznoprawne. Sam skarżący deklaruje, że łączna kwota egzekwowanych należności wynosi ponad 5.340.000 zł. Skarżący i jego żona utrzymują się z emerytur, których suma netto (po dokonaniu potrąceń egzekucyjnych) wynosi 3.876,45 zł miesięcznie. Miesięczne koszty utrzymania małżonków skarżący oszacował na 996 zł przy czym kwota ta nie uwzględnia wydatków na żywność. W tym stanie rzeczy wniosek skarżącego należało uwzględnić w części. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej: "p.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej. Następuje ono, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy jednak podkreślić, że zasadą jednak jest ponoszenie przez strony całości kosztów związanych z ich udziałem w postępowaniu sądowym, zaś odstępstwo od tej zasady poprzez zwolnienie z kosztów sądowych może mieć miejsce w sytuacjach szczególnych - uzasadnionych sytuacją majątkową strony - przy uwzględnieniu oczywiście wysokości kosztów postępowania. Koszty sądowe jako należności Skarbu Państwa winny mieć prymat wśród tych wydatków stron, które nie służą koniecznemu utrzymaniu. W konsekwencji, strona posiadająca stałe źródło dochodów winna poczynić oszczędności w swoich wydatkach do granic zabezpieczenia podstawowego utrzymania, tak by w maksymalnym możliwym zakresie partycypować w kosztach postępowania. Z oświadczeń skarżącego oraz przedstawionych przez niego dokumentów nie wynika by nie był w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych. Wprawdzie wykazał, że ma długi, niemniej mimo prowadzenia przeciwko niemu egzekucji przez komornika sądowego, otrzymuje z żoną stałe dochody z emerytur w wysokości ponad 3.800 zł netto miesięcznie. Przy deklarowanych stałych wydatkach wynoszących ok. 1.000 zł należało uznać, że skarżący jest w stanie częściowo sfinansować wpis od skargi stanowiący jedyną opłatę podlegającą uiszczeniu na obecnym etapie postępowania. Zważywszy, że podana kwota stałych miesięcznych wydatków nie obejmowała wszystkich kosztów utrzymania, należało uznać, że poniesienie 500 zł tytułem wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej nie narazi skarżącego i jego żony na uszczerbek utrzymania koniecznego. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło