I SA/Go 554/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski, Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.), Asesor WSA Alina Rzepecka, Protokolant Damian Bronowicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2006r. sprawy ze skargi D.S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę. Skarżący reprezentowany przez adwokata M.Ł. skargą z dnia 20 listopada 2005 r. zaskarżył decyzję nr [...] wydaną przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji i Restrukturyzacji Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2005r. utrzymującą decyzję wydaną przez Kierownika Powiatowego ARiMR o odmowie przyznania płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej o niekorzystnych warunkach zagospodarowania. Z przeprowadzonego w sprawie postępowania wynika, iż w roku 2004 sporne grunty były użytkowane przez Pana C.P.. Użytkowanie polegało m. in. na obsianiu pola, pracach pielęgnacyjnych, zbiorze plonów. Skarżący w toku prowadzonych postępowań administracyjnych nie kwestionował faktu prowadzenia działalności rolniczej przez Pana C.P. na spornych działkach. Prowadzące postępowanie organy uznały, iż jednym z warunków umożliwiających otrzymanie płatności z tytułu prowadzenia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania do gruntów rolnych jest posiadanie gruntów rolnych, które należy rozumieć jako faktyczne użytkowanie działek gruntu rolnego. Organ administracji działając na podstawie § 2, § 4 i § 6 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 73, poz. 657, z późn. zm.) ma na celu ustalenie podmiotu spełniającego w/w przesłanki. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż wszelkie decyzje i czynności dot. rodzaju upraw, prac pielęgnacyjnych były podejmowane przez Pana C.P., co zostało ustalone na podstawie zeznań świadków przesłuchanych w niniejszej sprawie, tj. Pana E.N., Pana D.N., Pana R.W., oraz zeznań stron. Mając na uwadze powołane powyżej przepisy Rozporządzenia Rady ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. oraz ustalony stan faktyczny organ uznał, iż Skarżący nie spełnił warunku użytkowania rolniczego spornych działek. W konsekwencji organ zgodnie z art. 70 i art. 71 rozporządzenia komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR), oraz na podstawie art. 32 Rozporządzenia komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania o kontroli dla niektórych schematów pomocowych wspólnoty ustanowionych na mocy Rozporządzenia rady (EWG) nr 3508/92, odmówił Skarżącemu przyznania płatności. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 107 § 1 kpa poprzez nie wyjaśnienie podstaw faktycznych decyzji, błędną wykładnię art. 336 k.c. przez przyjęcie, że osoba bezprawnie korzystająca z cudzej nieruchomości uznana została za posiadacza zależnego. Ponadto zarzucono naruszenie art. 5 k.c. art. 345 k.c. oraz błędną wykładnię art. 2 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wsparcie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich przez przyjęcie, że grunty, których właścicielem jest skarżący, znajdowały się w posiadaniu C.P., co pozostaje w związku z wykładnią art. 345 k.c. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Istota powstałego pomiędzy skarżącym a Dyrektorem Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa sporu sprowadza się do ustalenia, kto w sposób faktyczny i na jakiej podstawie w 2004r. prowadził działalność rolniczą na działkach rolnych o nr [...],[...],[...],[...]. Strona skarżąca w uzasadnieniu wniesionej skargi podniosła, że chociaż Pan P. posiadał w złej wierze działki, to jednak skarżący zebrał większość plonów. Natomiast Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR po przeprowadzonym postępowaniu dowodowym uznał, iż faktycznym użytkownikiem wymienianych powyżej działek w 2004 r. był Pan C.P.. Sąd rozpoznający sprawę stwierdził, iż postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób dokładny i ocena zebranego materiału dowodowego była prawidłowa. Z zeznań świadków E.N. , D.N., R.W. wynika, iż grunt użytkowany rolniczo w 2004 r. był przez C.P. a nie skarżącego. Sam skarżący przesłuchany w charakterze strony [...] lutego 2005 r. stwierdził, iż "Nie obsiałem ich wiosną 2004 r., ponieważ one były już obsiane: uzgodniłem z P.P., że zasiewy zostają, a ja nie będę wykonywać tam żadnych prac, żeby nie niszczyć tam tego co Pan P. obsiał. Uzgodniłem to na prośbę P.P. w ramach tych ustaleń P.P. miał mi wykonywać prace polowe typu orka i siew. Prace te P. miał wykonywać dla mnie w Pławie. Prac tych P.P. nie wykonywał dla mnie." Z cytowanego fragmentu zeznań skarżącego jednoznacznie wynika, że to Pan P. wykonywał prace polowe na spornych działkach, czyli prowadził na nich działalność rolniczą. Pomiędzy skarżącym a Panem P. doszło do porozumienia, które jak twierdzi skarżący nie zostało przez Pana P. wykonane. Skarżącemu w takim przypadku przysługuje dochodzenie spełnienia przez Pana P. świadczenia, jednak ta kwestia dotycząca wzajemnych rozliczeń nie ma żadnego znaczenia dla ustalenia, czy skarżący spełnia warunki do uzyskania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarze o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Skarżący wystąpił o przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarze o niekorzystnych warunkach gospodarowania regulowanej Rozporządzeniem Rady ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczególnych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73 poz. 657 z późniejszymi zmianami). W § 1 ust. 1 tego rozporządzenia jednoznacznie stwierdzono, iż dotyczy ono "pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (OWW)". Oznacza to, iż udzielenie pomocy uzależnione jest tylko od prowadzenia na określonym gruncie działalności rolniczej, gdyż to ta faktycznie prowadzona działalność ma uzyskać pomoc. Organ udzielający pomocy nie jest natomiast uprawnionych do rozstrzygania kwestii własnościowych i wynikających z nich roszczeń cywilnoprawnych. W § 7 ust. 1 wyżej wskazanego rozporządzenia odwołano się wprost do pojęcia posiadania. Pojęcie to nie jest regulowane przepisami tego rozporządzenia lub innego aktu prawa administracyjnego mającego zastosowanie w tej sprawy. Należy więc użyte pojęcie "posiadania" interpretować zgodnie z regulacją art. 336 i następnych kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 336 kodeksu cywilnego, posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak i właściciel (posiadacz samoistny) jak i ten, kto nią włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad rzeczą (posiadacz zależny). Z przeprowadzonego postępowania wynika, iż skarżący nie władał faktycznie na gruntach rolnych oznaczonych działkami o numerach [...],[...],[...],[...]. Nie zasadnie podniesiono również zarzut z art. 345 kodeksu cywilnego, albowiem odnosi się on do przywrócenia posiadania, czyli przed jego utratą należało posiadanie wykonywać. W rozpoznawanej sprawie skarżący dopiero dochodził prawa do korzystania z rzeczy, której poprzednio nie posiadał, nie można więc twierdzić, iż doszło do przywrócenia posiadania, gdyż wcześniej go nie było. Nie zasadnie również wskazano na regulacje art. 5 kodeksu cywilnego, która zdaniem strony skarżącej winna mieć zastosowanie albowiem regulacja ta ma zastosowanie do stosunków cywilnoprawnych a nie stosunków publicznoprawnych. Ponadto art. 5 kodeksu cywilnego służy do ograniczenia prawa podmiotowego nie może natomiast być podstawą uzasadniającą dochodzenie roszczenia. Biorąc powyższe pod uwagę należało uznać, iż Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo uznał, iż skarżącemu nie przysługuje płatność do działek o nr [...],[...],[...],[...] w roku produkcyjnym 2004r. Skarżący zadeklarował we wniosku o przyznanie płatności z tytułu prowadzenia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (OWW) powierzchnię 219, 41 ha, ustalono jednak, że na skutek braku posiadania na wyżej wymienionych działkach o powierzchni 38,8 ha nie prowadził działalności rolniczej. Stanowiło to 21, 48 % zadeklarowanego obszaru. Prawidłowo więc na podstawie art. 70 i art. 71 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Gwarancji Rolnej (EF OGR) oraz art. 32 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych wspólnoty ustanowionych na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) w 3508/92 odmówiono przyznania płatności . Na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę należało oddalić. W odpowiedzi na skargę oprócz wniosku o jej oddalenie złożono również wniosek o obciążenie skarżącego kosztami postępowania sądowego, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisowych. Koszty sądowe zostały pokryte przez skarżącego, nie ma więc podstaw do ponownego obciążenia tymi kosztami skarżącego. Natomiast koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym przysługują jedynie stronie skarżącej – art. 200, 205 § 2 P.p.s.a. nie przysługują natomiast organowi reprezentowanemu przez radcę prawnego, co wynika z ogólnej zasady wskazanej w art. 199 P.p.s.a. Sędzia WSA Sędzia WSA Asesor WSA Jacek Niedzielski Dariusz Skupień Alina Rzepecka