I SA/Go 562/08

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-10-06

Skład orzekający: Alina Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację majątkową i brak stałego źródła dochodu, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych, mimo wcześniejszego prowadzenia działalności gospodarczej i poniesienia straty podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, który wykazał aktualną trudną sytuację majątkową jako osoba nieprowadząca działalności gospodarczej i pozostająca bez stałego źródła utrzymania, z obowiązkami alimentacyjnymi wobec córki, nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wzięto pod uwagę wysoką kwotę wpisu sądowego oraz fakt zawisłości innych spraw skarżącego, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący W.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie podatku VAT. Wniosek został odrzucony przez referendarza sądowego, który powziął wątpliwości co do sytuacji majątkowej skarżącego, opierając się na zeznaniu podatkowym za 2007 r. wskazującym na prowadzenie działalności gospodarczej i stratę. Pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw, przedstawiając dowody na aktualne nieprowadzenie działalności gospodarczej i trudną sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Go 562/08 P O S T A N O W I E N I E Dnia 6 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym : asesor WSA Alina Rzepecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 października 2008 r. na skutek wniesienia sprzeciwu wniosku W.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2003 r. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi. W związku z wezwaniem przez Sąd do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2.942 zł skarżący W.B. złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od kosztów sądowych, obejmującego zwolnienie od wpisu. W uzasadnieniu tego wniosku skarżący podał , iż nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jego zarobki uzyskiwane z prac dorywczych i sezonowych wynoszą około 850 zł miesięcznie , na utrzymaniu ma studiującą córkę, na rzecz której uiszcza orzeczone sądownie świadczenie alimentacyjne w wysokości 500zł . Podał ponadto , że zamieszkuje wraz z matką w należącym do niej lokalu i matka ponosi większość kosztów utrzymania mieszkania (prąd, woda, gaz). Skarżący oświadczył też , że nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomości , a ze względu na prowadzone wobec niego administracyjne postępowania egzekucyjne nie ma możliwości uzyskania żadnej pożyczki lub kredytu na pokrycie opłat sądowych. Na dodatkowe wezwanie Sądu skarżący przedłożył odpis rocznego zeznania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r. (PIT-36L), z którego wynika, że w tym roku podatkowym z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej poniósł stratę wynoszącą 17.434,07 zł. Przedstawił również opinię Banku ([...]) z dnia [...] lipca 2008 r., że na rachunku założonym w tym banku od sześciu miesięcy nie ma żadnych obrotów , ponadto dokonano jego zajęcia w ramach egzekucji administracyjnej oraz sądowej. Skarżący złożył też oświadczenie o miesięcznych kosztach utrzymania, z wyszczególnieniem kwot przeznaczonych na poszczególne cele, gdzie wskazał swoje stałe wydatki łącznie w kwocie 780 zł miesięcznie , z czego 500 zł stanowią alimenty na rzecz córki, 150 zł to wydatki na wyżywienie oraz 100 zł to kwota przekazywana matce jako udział w opłatach mieszkaniowych (z tytułu zużycia prądu , wody i gazu). Na kolejne wezwanie Sądu, pełnomocnik skarżącego adw. K.K. oświadczył, że według jego wiedzy ( nie miał możliwości skontaktowania się z mandatem w wyznaczonym przez Sąd terminie) skarżący aktualnie nie prowadzi działalności gospodarczej. Po rozpoznaniu wniosku referendarz sądowy wydał w dniu 11 sierpnia 2008 r. postanowienie , w którym odmówił przyznania prawa pomocy (k.54). W uzasadnieniu zostało m.in. podniesione , iż udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach , w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Według oceny referendarza sądowego wniosek złożony przez skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie , bowiem budzi wątpliwości oświadczenie o źródłach dochodów skarżącego. Z przedłożonego odpisu zeznania podatkowego wynika, że w 2007 r. skarżący prowadził działalność gospodarczą i to w znacznych rozmiarach , wziąwszy pod uwagę wartość przychodu i kosztów jego uzyskania (odpowiednio 1.253.108,72zł oraz 1.270.542,79zł). Za niemiarodajne i przez to niewystarczające dla sformułowania kategorycznych ustaleń referendarz uznał przy tym oświadczenie pełnomocnika skarżącego dotyczące aktualnej jego wiedzy o nieprowadzeniu przez skarżącego działalności gospodarczej. Powyższe wątpliwości uniemożliwiały ocenę sytuacji majątkowej skarżącego przez co uznano , że skarżący nie wykazał , iż jego położenie majątkowe uzasadniało przyznanie prawa pomocy. Pełnomocnik skarżącego w ustawowym terminie siedmiu dni od doręczenia powyższego postanowienia referendarza sądowego , zgodnie z art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a. ) skutecznie wniósł sprzeciw od tego postanowienia. Nie godząc się z odmownym rozstrzygnięciem w przedmiocie prawa pomocy pełnomocnik skarżącego podkreślał , iż skarżący wypełnił wszystkie wezwania Sądu o złożenie dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową i wynikało z nich, że skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej, przy czym wezwania te nie dotyczyły określenia terminu zakończenia działalności. W uzupełnieniu, na wezwanie sądu został załączony odpis decyzji – wtórnika Prezydenta Miasta z dnia [...] września 2008 r. ( nr [...]) o wykreśleniu z dniem [...] lutego 2008r. z ewidencji gospodarczej działalności prowadzonej przez W.B. (sprzedaż detaliczna paliw, import-eksport, sprzedaż części i akcesoriów do pojazdów samochodowych, transport drogowy towarów pojazdami uniwersalnymi). Sąd zważył: W myśl art.260 P.p.s.a. wniesienie sprzeciwu ma ten skutek,że postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Po przeanalizowaniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i uwzględnieniu , że skarżący wykazał , że jego aktualna sytuacja majątkowa jako osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej i pozostającej bez stałego źródła utrzymania , na której ciążą obowiązki alimentacyjne wobec córki, nie umożliwia mu uiszczenia należnego wpisu - Sąd uznał , że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd wziął także pod uwagę wysokość opłaty z tytułu wpisu w niniejszej sprawie ( 2.942 zł) , jak również fakt , że w tut. Sądzie równocześnie zawisły jeszcze trzy inne sprawy , w których łączna wysokość należnego wpisu od skarg wynosi prawie 12.000 zł W tej sytuacji , na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z § 3 P.p.s.a. , Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło