I SA/Go 591/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do marca 2015 roku postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. A.G. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z [...] czerwca 2019 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do marca 2015 roku. W skardze wniósł m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., gdyż ze względu na znaczną kwotę zobowiązania podatkowego, zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody skarżącemu, która bez wątpienia odbije się na życiu jego rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 235; powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po myśli § 3 tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Zaznaczyć również należy, że zgodnie z treścią art. 61 § 6 pkt 1 i 2 P.p.s.a. wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy od stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Skarżąca wniosek o wstrzymanie wykonania aktu motywuje niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, ze względu na znaczą kwotę zobowiązania podatkowego. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Uzasadnienie wniosku powinno się odnosić do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Tezy do art. 61. Wyd. V. Lex). Skarżący tymczasem jedynie lakonicznie stwierdził, że wysoka kwota zobowiązania wyrządzi znaczną szkodę jego osobie. Tak uzasadniony wniosek nie może zdaniem Sądu odnieść zamierzonego skutku. Oczywiście Sąd ma na uwadze, że w sprawie przyznano skarżącemu prawo pomocy w postaci zwolnienia od wpisu od skargi oraz ustanowienia adwokata. Trzeba jednak zauważyć, że trudna sytuacja finansowa strony uzasadniająca przyznanie prawa pomocy, nie może sama w sobie świadczyć o spełnieniu przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W doktrynie i w judykaturze przyjmuje się jednak zasadę, zgodnie z którą przesłanek do przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 P.p.s.a., nie można utożsamiać z przesłankami, na podstawie, których sąd może orzec o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Postępowanie w zakresie przyznania prawa pomocy a postępowanie w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji to dwa odrębne postępowania, w których sąd rozstrzyga na podstawie innych przesłanek (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2010 r., II FZ 605/10, LEX nr 742664 i z dnia 16 października 2009 r., II FSK 1783/08, LEX nr 573464). Zatem trudna sytuacja materialna, czy też fakt, że wartość egzekwowanego świadczenia jest znaczenie wyższa od wartości posiadanego majątku, czy też zasobów finansowych, nie dowodzi, że egzekucja może spowodować nieodwracalne (trudne do odwrócenia) skutki, czy też wyrządzić stronie skarżącej znaczną szkodę (por. postanowienie NSA z 12.09.2019 r., I FZ 167/19) Poza tym, argumentacja skarżącego nie może odnieść skutku także z tego powodu, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11 opublikowane na stronie: cbois.nsa.gov.pl). Tak więc instytucja wstrzymania nie służy zabezpieczeniu przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu by nie naprawiło. Tymczasem z akt sprawy nie wynika, by takie właśnie skutki groziły skarżącemu, skoro – jak wynika z jego oświadczeń złożonych na etapie postępowania w przedmiocie prawa pomocy - obecnie jest on osobą bezrobotną, nie posiadającą osobiście żadnego majątku i dochodów. Tym samym trudno stwierdzić, w jaki sposób odmowa przyznania ochrony tymczasowej, miałaby pogorszyć jego sytuację. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.