I SA/Go 592/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Asesor WSA Alina Rzepecka Protokolant Ilona Szyszkowska-Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2008 r. sprawy ze skargi "QS" Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 4. zwraca skarżącej Spółce kwotę 210 (słownie: dwieście dziesięć) złotych, tytułem nadpłaconego wpisu Pismem z dnia 5 kwietnia 2007 r. "QS" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...]. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lutego 2006 r. uznającą dokonane przez skarżącą zgłoszenie celne z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanej stawki celnej, kwoty należności celnych przywozowych, kwoty podatku od towarów i usług oraz dokonał ponownego ich naliczenia wraz z naliczeniem odsetek wyrównawczych. W maju 2006 r. skarżąca wniosła o wznowienie postępowania zakończonego w/w decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej . Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Dyrektor Izby Celnej odmówił uchylenia decyzji objętej wnioskiem o wznowienie postępowania. Decyzję tę doręczono skarżącej w dniu [...] listopada 2006 r. Od decyzji tej skarżąca złożyła – drogą pocztową - odwołanie, które dotarło do Izby Celnej w dniu 4 stycznia 2007 r. Na odwołaniu widnieje data jego sporządzenia - 10 grudnia 2006 r. W aktach administracyjnych znajduje się kserokopia strony koperty, w której odwołanie została nadesłane. Na stronie, na której wpisano adresata znaczek ostemplowano dwukrotnie: jeden stempel jest nieczytelny, a z drugiego wynika, że przesyłkę nadano w placówce w grudniu 2006r. lecz dzień nadania jest mało czytelny. Na drugiej stronie koperty, której kserokopię doręczono w trakcie postępowania sądowego, znajduje się także stempel z wpisem [...] i zapisem daty "02010721". Postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. nr nr [...] Dyrektor Izby Celnej stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...]. W uzasadnieniu wskazał, iż decyzja Dyrektora Izby Celnej Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2006 r.. została doręczona w dniu 28 listopada 2006 r., a odwołanie Spółki zostało nadane listem zwykłym w dniu 2 stycznia 2007 r. (jedyne czytelny stempel placówki pocztowej na odwrocie koperty), którego wpływ do Izby Celnej nastąpił 4 stycznia 2007 r. Początkiem terminu do wniesienia odwołania był [...] listopada 2006 r., a przysługujący termin 14 dni upłynął 12 grudnia 2006 r. i to właśnie w tym dniu strona powinna, aby termin do wniesienia odwołania był zachowany, nadać je w polskiej placówce operatora publicznego. Natomiast skarżąca nadała odwołanie w urzędzie pocztowym w dniu 2 stycznia 2007 r., co powoduje, że odwołanie zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Organ celny stwierdził, iż ta szczególna przesłanka negatywna stanowi podstawę do wydania postanowienia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia na mocy art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Powyższe postanowienie doręczono skarżącej w dniu 16 marca 2007 r., która pismem z dnia 5 kwietnia 2007 r. złożyła na nie skargę, wnosząc o jego uchylenie i nakazanie organowi merytoryczne rozpoznanie wniesionego przez skarżącą odwołania oraz zasądzenie od strony przeciwnej na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, iż stempel pocztowy umieszczony na przodzie koperty wskazuje datę 12.12.2006 r., a data nadanie każdego pisma wynika ze stempla pocztowego, który każdorazowo umieszczany jest tylko i wyłącznie na przodzie koperty i tylko ten stempel winien być wiążący dla organu podatkowego. Skarżąca podkreśliła, iż nie jest jej wiadome dlaczego na odwrocie koperty został umieszczony drugi stempel, ale to nie upoważnia organu do ustalenia daty nadania pisma tylko i wyłącznie na podstawie stempla, który jest wyraźniejszy. Skarżąca zauważyła, iż nie może ponosić ewentualnych negatywnych konsekwencji, które są wynikiem ewidentnego niedbalstwa publicznego operatora pocztowego. Błędem skarżącej było nadanie odwołania listem zwykłym, ale żaden przepis obowiązującego prawa nie nakłada na strony obowiązku nadawania pism listem poleconym. Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i wskazał, iż czytelna data stempla pocztowego umieszczona na rewersie koperty wskazuje na datę nadania 02.01.2007 r., a po ponownym dokonaniu oględzin koperty brak jest możliwości przyjęcia, że datą nadania jest data 12.12.2006r. Zgodnie ze standardami określonymi w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004 r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych (Dz. U. Nr 5, poz. 34 ze zm.) termin doręczenia wynosi 3 dni od dnia nadania bądź też 5 dni. Odwołanie zostało doręczone 4 stycznia 2007 r., więc gdyby przyjąć za dzień nadania 12 grudnia 2006r., wtedy doręczenia nastąpiłoby z rażącym naruszeniem standardów. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej fakt ten w sposób samoistny nie przesądza o dacie nadania przesyłki, jednakże w sposób znaczący wzmacnia jego pogląd. Sąd zważył: Skarga okazała się zasadna. W myśl przepisu art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 z późn. zm.) w zw. z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 z późn. zm.) do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz przepisy działu IV ustawy – Ordynacja podatkowa. W myśl przepisu art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż decyzja została doręczona skarżącej w dniu 28 listopada 2006 r. Czynności wstępne organu odwoławczego obejmują m. in. badanie czy odwołanie zostało wniesione w terminie, a stwierdzenie iż termin do jego wniesienia nie został zachowany obliguje organ do wydania, w oparciu o przepis art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Jednakże, zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organ celny dokonał wadliwej oceny terminowości wniesienia odwołania, naruszając tym samym powołane wyżej przepisy. Odwołanie zostało nadane drogą pocztową – listem zwykłym. Wprawdzie Sąd nie dysponował oryginałem koperty (organ celny nie dołączył go do akt administracyjnych przesłanych Sądowi), ale ze znajdującej się w aktach administracyjnych kserokopii tej koperty, oprócz tej przedłożonej w trakcie postępowania sądowego, wynika, iż umieszczono na niej dwa stemple – jeden z czytelną datą 2 stycznia 2007 r., a drugi z datą grudniową 2006 r. W przypadku gdy na oryginale koperty także nie można odczytać dnia z tego drugiego stempla, to organ celny był zobligowany wyjaśnić w urzędzie pocztowym, którego stemple widnieją na kopercie, jaka jest dokładna data i dlaczego przesyłkę ostemplowano w dwóch różnych datach. Dopiero wyjaśnienie tej podstawowej, dla badania zachowania terminu do wniesienia odwołania, okoliczności umożliwi organowi celnemu stwierdzenie czy termin ten został zachowany. Należy zatem zgodzić się ze skarżącą, iż organ celny nie może dowolnie wybierać między zamieszczonymi na jednej przesyłce dwoma stemplami zawierającymi różne daty. Dokonanie w niniejszej sprawie tak dowolnego wyboru skutkuje naruszeniem przez Dyrektora Izby Celnej przepisu art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, zobowiązującego organ celny do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Nie mają natomiast żadnego znaczenia dla zaskarżonego rozstrzygnięcia standardy doręczania przesyłek wynikające z powołanego w odpowiedzi na skargę rozporządzenia. Już choćby samo doświadczenie życiowe uczy, iż często (szczególnie w grudniowym, świątecznym okresie) standardy te nie są przez operatora pocztowego zachowywane. Zważywszy powyższe, Sąd uznając, iż w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia powołanych wyżej przepisów, a naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz.1349 z późn. zm.), określając jednocześnie, iż zaskarżone postanowienie nie może być wykonane, do czego obligował go przepis art. 152 p.p.s.a. Nadto, w myśl przepisu art. 225 p.p.s.a. zwraca się stronie z urzędu różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi. Skoro zatem w niniejszej sprawie wpis wynosi 100 zł, a skarżąca uiściła go w kwocie 310 zł, różnica ta wynosi 210 zł i taką kwotę należało skarżącej zwrócić. Od zwracanej kwoty będą potrącone koszty jej przekazania, chyba że skarżąca odbierze ją w gotówce w kasie Sądu. ( - ) Dariusz Skupień ( - )Stefan Kowalczyk ( - )Alina Rzepecka