I SA/Go 616/08

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-10-06

Skład orzekający: Sędzia WSA Krystyna Skowrońska – Pastuszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wykazał przesłanki do przyznania tego prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał swoją trudną sytuację majątkową, obciążoną obowiązkiem alimentacyjnym i brakiem stałego źródła dochodu, co uniemożliwia mu uiszczenie wysokiego wpisu sądowego. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z § 3 P.p.s.a., Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. Wniosek został odrzucony przez referendarza sądowego z powodu wątpliwości co do jego sytuacji dochodowej i majątkowej. Pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw od tego postanowienia, dołączając dowód wykreślenia skarżącego z ewidencji działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym : Sędzia WSA Krystyna Skowrońska – Pastuszko po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 października 2008 r. na skutek wniesienia sprzeciwu wniosku W.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi. W związku z wezwaniem przez Sąd do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 3.734 zł skarżący W.B. złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od kosztów sądowych, obejmującego zwolnienie od wpisu . W uzasadnieniu tego wniosku skarżący podał , iż nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – jego zarobki uzyskiwane z prac dorywczych i sezonowych wynoszą około 850 zł miesięcznie , na utrzymaniu ma studiującą córkę , na rzecz której uiszcza orzeczone sądownie świadczenie alimentacyjne w wysokości 500 zł . Podał ponadto , że zamieszkuje wraz z matką w należącym do niej lokalu i matka ponosi większość kosztów utrzymania mieszkania (prąd, woda, gaz). Skarżący oświadczył też , że nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomości , a ze względu na prowadzone wobec niego administracyjne postępowania egzekucyjne nie ma możliwości uzyskania żadnej pożyczki lub kredytu na pokrycie opłat sądowych. Na dodatkowe wezwanie Sądu skarżący przedłożył odpis rocznego zeznania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. (PIT-36L), z którego wynika , że w tym roku podatkowym z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej poniósł stratę wynoszącą 17.434,07 zł. Przedstawił również opinię Banku z dnia [...] lipca 2008 r. , że na rachunku założonym w tym banku od sześciu miesięcy nie ma żadnych obrotów , ponadto dokonano jego zajęcia w ramach egzekucji administracyjnej oraz sądowej. Kolejne wezwanie Sądu, dotyczące dodatkowego oświadczenia skarżącego , czy nadal prowadzi on działalność gospodarczą – pozostało bez odpowiedzi. Po rozpoznaniu wniosku referendarz sądowy wydał w dniu 11 września 2008 r. postanowienie , w którym odmówił przyznania prawa pomocy (k.53). W uzasadnieniu zostało m.in. podniesione , iż udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach , w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Według oceny referendarza sądowego wniosek złożony przez skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie , bowiem budzi wątpliwości oświadczenie o źródłach dochodów skarżącego. Z przedłożonego odpisu zeznania podatkowego wynika , że w 2007 r. skarżący prowadził działalność gospodarczą i to w znacznych rozmiarach , wziąwszy pod uwagę wartość przychodu i kosztów jego uzyskania (odpowiednio 1.253.108,72 zł oraz 1.270.542,79 zł). Wobec niezłożenia oświadczenia co do uzyskiwania przez skarżącego również przychodów z działalności gospodarczej według referendarza sadowego niemożliwe było dokonanie kategorycznych niewątpliwych ustaleń dotyczących aktualnej sytuacji majątkowej skarżącego. Przyjęto w tej sytuacji , iż nie jest możliwe ustalenie źródeł oraz wysokości dochodów skarżącego a w związku z powyższym uznano , że skarżący nie wykazał , przesłanek prawa pomocy. Pełnomocnik skarżącego w ustawowym terminie siedmiu dni od doręczenia powyższego postanowienia referendarza sądowego , zgodnie z art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a. ) skutecznie wniósł sprzeciw od tego postanowienia. Nie godząc się z odmownym rozstrzygnięciem w przedmiocie prawa pomocy pełnomocnik skarżącego podkreślał , iż skarżący wypełnił wszystkie wezwania Sądu o złożenie dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową i wynikało z nich, że skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej, przy czym wezwania te nie dotyczyły określenia terminu zakończenia tej działalności. Do sprzeciwu został załączony odpis decyzji – wtórnika Prezydenta Miasta z dnia [...] września 2008 r. ( nr [...]) o wykreśleniu z dniem [...] lutego 2008 r. z ewidencji gospodarczej działalności prowadzonej przez W.B. (sprzedaż detaliczna paliw, import-eksport, sprzedaż części i akcesoriów do pojazdów samochodowych, transport drogowy towarów pojazdami uniwersalnymi). Sąd zważył: W myśl art. 260 P.p.s.a. wniesienie sprzeciwu ma ten skutek , że postanowienie , przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Po przeanalizowaniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i uwzględnieniu , że skarżący wykazał, że jego aktualna sytuacja majątkowa jako osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej i pozostającej bez stałego źródła utrzymania , na której ciążą obowiązki alimentacyjne wobec córki nie stwarza mu możliwości uiszczenia należnego wpisu - Sąd uznał , że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd wziął także pod uwagę wysokość opłaty z tytułu wpisu w niniejszej sprawie ( 3.734 zł) , jak również fakt , że w tut. Sądzie równocześnie zawisły jeszcze trzy inne sprawy , w których łączna wysokość należnego wpisu od skarg wynosi w granicach 11.000 zł. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z § 3 P.p.s.a. , Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło