I SA/Go 631/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2019 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia bydła do rejestru oddala skargę w całości. Skarżąca, A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor ARiMR, organ odwoławczy, organ) z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Kierownik BP ARiMR, organ I instancji) z [...] czerwca 2019 r. o odmowie przywrócenia terminu do zgłoszenia przypadku siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności. Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny: Wyrokiem z 31 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Go 454/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił w całości: postanowienie Dyrektor ARiMR z [...] sierpnia 2018 r. w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia bydła do rejestru oraz poprzedzające je postanowienie Kierownik BP ARiMR z [...] czerwca 2018 r. W uzasadnieniu wyroku wynika, że Sąd przyjął następujący stan faktyczny sprawy. W dniu 25 stycznia 2018 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo Spółki (data stempla 23 stycznia 2018 r.) wraz ze zdjęciami czterech sztuk paszportów oraz zgłoszeniem bydła do rejestru w celu zarejestrowania zwierząt o numerach: [...]. Oryginalne paszporty w/w sztuk bydła strona otrzymała w dniu 29 stycznia 2018 r. i w tym dniu zorientowała się, że u jednej sztuki bydła na paszporcie są dwa różne numery w odniesieniu do zdjęć paszportów, które otrzymała (zwierzę numer: [...]), a oryginałów, które wpłynęły do niej pocztą (zwierzę numer: [...]). W związku z pomyłką w numerze rejestrowanego byka w dniu 31 stycznia 2018 r. Spółka złożyła nowe, poprawnie wypełnione zgłoszenie i tym samym przekroczyła termin 7 dni na rejestrację bydła określony w art. 12 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. z 2017 r. poz. 546, dalej: Ustawa). W dniu 23 maja 2018 r. Spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu (do dokonania zgłoszenia bydła do rejestru, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 Ustawy. We wniosku podała, że w dniu 17 stycznia 2018 r. do siedziby w [...] przyjechało 78 byków zakupionych z Belgii. Podczas sprawdzania kolczyków bydła w dniu [...] stycznia 2018 r. z paszportami oraz świadectwami zdrowia okazało się, że dostarczone paszporty i świadectwa zdrowia były błędnie wystawione. W dniu 23 stycznia 2018 r. wysłano zgłoszenia bydła do rejestru listem poleconym oraz podjęto wszelkie możliwe działania w celu pozyskania prawidłowych paszportów i świadectw zdrowia. Strona w dniu 29 stycznia 2018 r. otrzymała oryginalne paszporty, a w dniu 31 stycznia 2018 r. złożyła je w Biurze Powiatowym. W stosunku do byka nr [...] w dniu zgłoszenia tj. 23 stycznia 2018 r. strona nie miała świadomości posiadania błędnego paszportu (numer: [...]), a do opóźnienia rejestracji byka doszło jedynie (na skutek zdarzeń nie możliwych do przewidzenia. Zarząd Spółki działał w przekonaniu, że dostarczając w dniu 31 stycznia 2018 r. zgłoszenie byka numer: [...] do rejestru kontynuuje proces rejestracji z [...] stycznia 2018 r. Organ wskazał, że strona dodatkowo we wniosku z [...] maja 2018 r. zgłosiła przypadek siły wyższej dotyczący braku dokonania zgłoszenia bydła do rejestru. Kierownik BP ARiMR postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. odmówił stronie przywrócenia uchybionego terminu do dokonania zgłoszenia bydła do rejestru. W motywach wyjaśnił, że 7-dniowy termin na dokonanie zgłoszenia bydła do rejestru, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 Ustawy jest terminem materialnoprawnym, a zatem nie podlega przywróceniu. Przepis ten określa termin prawa materialnego niepodlegający przywróceniu, zatem wniosek o przywrócenie terminu do zgłoszenia bydła do rejestru jest bezzasadny. Organ I instancji stwierdził nadto, że Spółka nie zachowała również terminu do złożenia prośby o przywrócenie uchybionego terminu, który jego zdaniem minął jej w dniu 5 lutego 2018 r. Następnie Dyrektor ARiMR wskazał, że w zażaleniu na to postanowienie strona zarzuciła organowi I instancji, że nieprawidłowo rozpoznał wniosek o przywrócenie terminu, albowiem podkreślała, że wnosiła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zgłoszenie siły wyższej, a nie wniosku o przywrócenie terminu 7 dni do zgłoszenia zwierzęcia. Niemniej jednak, uznał stanowisko skarżącej za niezasadne, zaś działanie Kierownik BP ARiMR za prawidłowe, bowiem jak stwierdził, treść wniosku z [...] maja 2018 r. wskazuje na to, że intencją strony było złożenie wniosku o przywrócenie 7 - dniowego terminu do zgłoszenia zwierzęcia, a nie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do zgłoszenia siły wyższej. W ocenie Dyrektora ARiMR termin 7 dniowy o którym mowa w 12 ust. 1 pkt. 1 Ustawy jest terminem materialnym, a zatem nie podlega przywróceniu. W szczególności przepisy Ustawy nie przewidują możliwości przywrócenia ww. terminu. Następnie organ odwoławczy przypomniał, że zgodnie z art. 58 K.p.a. przywrócenie terminu jest instytucją prawa procesowego, której nie można stosować do przepisów prawa materialnego. Na potwierdzenie tej tezy powołał wyrok NSA z 24 października 1994 r. S.A./Ka 1230/94. Nadto wskazał, że strona nie zachowała również terminu do złożenia prośby o przywrócenie uchybionego terminu. Zgodnie bowiem z art. 58 § 2 Kpa prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zatem, przyjmując najkorzystniejszą dla Spółki interpretację, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 29 stycznia 2018 r., kiedy to uzyskała pocztą kurierską prawidłowe dokumenty dla danej sztuki bydła, to 7-dniowy termin na złożenie prośby o przywrócenie terminu upłynął w dniu 5 lutego 2018 r. Zgodnie bowiem z art. 57 § 1 K.p.a. jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. W terminie do 5 lutego 2018 r. skarżąca nie złożyła prośby o przywrócenie terminu do dokonania zgłoszenia bydła do rejestru. Wniosek taki został złożony dopiero 23 maja 2018 r. Już samo uchybienie terminowi określonemu w art. 58 § 2 K.p.a. jest przesłanką do odmowy przywrócenia uchybionego terminu. Odnosząc się do zarzutów dotyczących zamiaru zgłoszenia przez stronę przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, organ wskazał, że pojęcie siły wyższej należy rozumieć jako nadzwyczajne i nieprzewidywalne okoliczności niezależne od podmiotu, który się na nie powołuje, których następstw nie można było uniknąć mimo zachowania należytej staranności. W przypadku wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności lub siły wyższej, które mogą mieć wpływ na powierzchnię kwalifikującą się do płatności lub liczbę zwierząt kwalifikujących się do płatności związanych do zwierząt rolnik powinien złożyć do Biura Powiatowego ARiMR pisemne oświadczenie o zaistniałych okolicznościach, opatrzone czytelnym podpisem i datą złożenia, w terminie 15 dni roboczych od dnia, w którym rolnik lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać takiej czynności oraz dostarczyć dowód/dowody potwierdzający/potwierdzające wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności lub siły wyższej. Mając na względzie powyższe organ wskazał, że nie można uznać, że strona zachowała termin 15 dni roboczych do zgłoszenia przypadku siły wyższej. Przyjmując, że przyczyna uchybienia terminu zgłoszenia zwierzęcia ustała w dniu 29 stycznia 2018 r., kiedy to strona uzyskała pocztą kurierską prawidłowe dokumenty dla danej sztuki bydła, to 15-dniowy termin na zgłoszenie przypadku siły wyższej upłynął w dniu 19 lutego 2018 r. Strona nie wniosła w tym terminie do Kierownika BP stosownego zgłoszenia. Wskazując na przyczyny uchylenia zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdził, że kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w niniejszej sprawie, jest ocena zasadności przyjętego przez organy stanowiska, w zakresie zdefiniowania żądania strony zawartego w piśmie z [...] maja 2018 r. Organy uznały, że Spółka wystąpiła o przywrócenie terminu do złożenia zgłoszenia bydła do rejestru. Skarżąca, nie zgadzając się z tym stanowiskiem wskazywała, że złożyła wniosek w przedmiocie stwierdzenia, że do opóźnienia zgłoszenia byka do rejestru doszło na skutek działania siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności. Jednocześnie w piśmie zawarła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia tego właśnie wniosku (o stwierdzenie siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności), a nie do złożenia zgłoszenia bydła. Zatem, rozstrzygnięci, co do zakresu żądania strony jest w tej sprawie kwestią priorytetową. To, jak organy zdefiniują przedmiot wniosku rzutuje bowiem bezpośrednio na dalszy tryb procedowania i ostatecznie - na rozstrzygnięcie istoty sprawy. Dlatego należy podkreślić, że co do zasady, w sytuacji wystąpienia podatnika do organu z określonym wnioskiem, obowiązkiem organu jest przede wszystkim prawidłowe, jednoznaczne rozpoznanie treści jego żądania. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy przekonuje, że postępowanie organów w tym zakresie budzi istotne zastrzeżenia. Sąd przypomniał, że postępowanie w tej sprawie zostało zainicjowane złożonym do organu I instancji w dniu 23 maja 2018 r. pismem skarżącej zatytułowanym: "Wniosek strony A Spółka z o. o. w przedmiocie stwierdzenia, że do opóźnienia złożenia wniosku z dnia [...] stycznia 2018 r. dot. zgłoszenia do rejestru byka o nr [...] do siedziby stada [...] doszło na skutek działania siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności niezależnych od wnioskodawcy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku". Wniosek skarżącej zawierał szczegółowe zreferowanie stanu faktycznego sprawy, obejmującego zdarzenia faktyczne, mające miejsce od momentu przywozu bydła z Belgii do Polski, w tym opis: wizyt strony w siedzibie organu związanych z zachowaniem procedury zgłoszenia bydła, czynności podejmowanych w celu pozyskania prawidłowych paszportów bydła od kontrahenta z Belgii, okoliczności i terminy dostarczenia tych dowodów do siedziby organu. W treści wniosku, w żadnym jego fragmencie nie wskazano w sposób wyraźny i wprost, że strona wnosi o przywrócenie terminu do zgłoszenia bydła do rejestru. Nie powołano się również w żadnej części tego pisma na art. 12 ust. 1 pkt 1 Ustawy. Argumenty strony oscylowały wokół zdefiniowania zagadnienia siły wyższej i przekonywania, że sytuacja w której się znalazła kwalifikuje się pod przypadek siły wyższej. Dlatego, tym bardziej dziwi lakoniczne stwierdzenie zawarte w postanowieniu organu I instancji, że Zarząd Spółki "Dodatkowo we wniosku z dnia [...]-05-2018 zgłosił przypadek siły wyższej dotyczący braku dokonania zgłoszenia bydła do rejestru". Treść wniosku przeczy, by miało to miejsce jakby na marginesie – jak zdaje się sugerować organ I instancji. Co jednak najistotniejsze, mimo że Kierownik BP ARiMR powyższe argumenty strony dostrzegł, to w wydanym orzeczeniu nie odniósł się do nich w jakimkolwiek zakresie. W ocenie Sądu, nie sposób również rozszyfrować na jakiej podstawie organ odwoławczy, nie zgadzając się z argumentami zażalenia co do zakresu żądania Spółki stwierdził, że "Treść wniosku z dnia [...].05.2018 r. wskazuje bowiem na to, że intencją Strony było złożenie wniosku o przywrócenie 7 – dniowego terminu do zgłoszenia zwierzęcia a nie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do zgłoszenia siły wyższej". Rzecz w tym, że zarówno tytuł pisma strony, jak i jego treść nie dawały podstaw do sformułowania takiego jednoznacznego stanowiska. Należy podkreślić, że właściwe zakreślenie ram żądania strony, nie powinno się opierać na arbitralnym domniemywaniu jej intencji, lecz winno być poprzedzone skrupulatną i obiektywną analizą wniosku. Przy czym, jeżeli w przekonaniu organów żądanie strony obarczone było pewną dozą niejednoznaczności, to mając do dyspozycji odpowiednie instrumenty procesowe, powinny były dążyć do usunięcia jakichkolwiek w tym zakresie wątpliwości. Wyłącznie bowiem właściwa kwalifikacja treści żądania strony jest gwarantem zachowania odpowiedniego trybu procedowania i rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Sąd przypomniał również, że jedną z naczelnych zasad procedury administracyjnej jest wyrażona w art. 7 K.p.a. zasada prawdy materialnej, zgodnie z którą organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada ta znajduje rozwinięcie w dalszych przepisach, między innymi w art. 77 § 1 K.p.a., zgodnie, z którym organ administracji publicznej winien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie z art. 80 K.p.a. ocena dowodów powinna być oparta o wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego. W ocenie Sądu przeprowadzona w świetle powyższych uwag kontrola dowodzi zasadności zarzutu, co do dokonania przez organy błędnych ustaleń faktycznych w sprawie poprzez przyjęcie, że złożone przez nią pismo z [...] maja 2018 r. stanowiło wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zgłoszenia bydła do rejestru, podczas gdy analiza jego treści (tytuł i powołane argumenty) przekonuje, że skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do zgłoszenia siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności. Powyższe rzutowało na błędne zastosowanie art. 58 K.p.a. i art. 59 K.p.a. oraz nierozpoznania istoty sprawy. Sąd stwierdził również, ze rację ma również skarżąca zarzucając organom naruszenie przepisów K.p.a. (art. 8 K.p.a., art. 11 K.p.a., art. 124 § 1 i 2 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. art. 126 K.p.a.) wyrażające się w braku wskazania podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia w zakresie, w jakim Dyrektor ARiMR przyjął, że zgłoszenie siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności może nastąpić wyłącznie w terminie 15 dni roboczych od dnia, w którym rolnik lub osoba przez niego upoważniona są w stanie dokonać takiej czynności. Organ w ogóle nie wyjaśnił na podstawie jakich konkretnych aktów prawnych i w oparciu o jakie przepisy oparł to stanowisko. Sąd podkreślił, że jakiekolwiek w tym zakresie uzupełnienie argumentacji dopiero w odpowiedzi na skargę, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, nie może stanowić konwalidacji powyższego uchybienia, albowiem nastąpiło ono już po zakończeniu postępowania administracyjnego. Rozpoznając sprawę ponownie organ pierwszej instancji postanowieniem z [...] czerwca 2019 r. odmówił przywrócenia terminu do zgłoszenia przypadku siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności. Jako podstawę prawna rozstrzygnięcia wskazano art. 58 § 1 i § 2, art 59 § 1, art. 57 § 1 Kpa, art. 12 ust. 1 pkt. 1, art. 22 pkt. 2 i 4 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz.U z 2017 r., poz. 546), a także Rozporządzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 lipca 2000 r., oraz art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 64/2014 z dnia 11 marca 2014 r. Uzasadniając swoje stanowisko organ stwierdził m.in., że przypadki siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności, w sytuacji ich wystąpienia, wymagają zgłoszenia na piśmie właściwemu organowi (w tym przypadku Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR) w odpowiednim terminie, który zgodnie z art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. wynosi 15 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. Termin ten nie podlega przedłużeniu, ani przywróceniu. Dalej organ wskazał, że pierwszym pismem od spółki w którym mowa jest o sile wyższej lub nadzwyczajnych okolicznościach był wniosek z dnia [...].05.2018 r. Nie można zatem uznać, że spółka zachowała termin 15 dni roboczych do zgłoszenia przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnej okoliczności. Organ nie dał wiary twierdzeniom spółki, że o okolicznościach dotyczących braku dokonania prawidłowego zgłoszenia byka (co w ocenie spółki należy uznać za dzień w którym mogła dopiero dokonać zgłoszenia siły wyższej łub nadzwyczajnych okoliczności) dowiedziała się dopiero w dniu 17-05-2018 r. Jak wynika bowiem z treści wniosku z dnia [...].05.2018 r. spółka pozyskała oryginalne dokumenty zakupionych sztuk bydła pocztą kurierską w dniu 29.01.2018 r. i wtedy zorientowała się, że zgłoszenie jednej sztuki bydła było nieprawidłowe. W konsekwencji, jak pisze pełnomocnik spółki, "w jak najszybszym terminie" (tj. w dniu 31.01.2018 r.) dokonała zgłoszenia bydła do rejestru, ale z uchybieniem ustawowego terminu 7 dni, liczonego od dnia zaistnienia zdarzenia. Dodatkowo strona wskazała we wniosku z [...].05.2018 r., że w dniu 22 stycznia 2018 r. w toku sprawdzenia kolczyków bydła i ich porównania z paszportami oraz świadectwami zdrowia stwierdzono, że trzy paszporty są błędne, a w toku dalszej kontroli tj. w dniu [...] stycznia ujawniono, że jeszcze jeden paszport jest wadliwy, natomiast w "Protokole z kontroli weterynaryjnej doraźnej/problemowej" przeprowadzonej w dniu [...].01.2018 r. przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Weterynarii, widnieje zapis, że zootechnik dokonał przeglądu stada w celu sprawdzenia prawidłowości oznakowania i zgodności dokumentów w dniu [...].01.2018 r. (tj. przed datą wysłania zgłoszenia bydła do rejestru), stwierdzając obecność w gospodarstwie sztuki nr [...], która zaopatrzona została w paszport należący do innej sztuki. W ocenie organu, patrząc na rozbieżności w datach, ciężko stwierdzić kiedy spółka miała świadomość, że błędnie złożyła zgłoszenia rejestrujące oraz posiadała błędne paszporty. Zatem przyjmując nawet najkorzystniejsze rozwiązanie dla spółki, że zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności było możliwe dopiero od dnia 29 stycznia 2018 r., kiedy to spółka (zgodnie z jej oświadczeniem) uzyskała pocztą kurierską dokumenty dla danej sztuki bydła (a tym samym uzyskała świadomość błędnego zgłoszenia danej sztuki bydła), to termin 15 dni roboczych na zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnej okoliczności upłynął w dniu 19 lutego 2018 r. Spółka nie złożyła w tym terminie do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR stosownego pisemnego zgłoszenia. W ocenie organu termin 15 dni na zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności jest terminem materialnym, do którego nie mają zastosowania przepisy Rozdziału 10 Kpa regulujące instytucję przywrócenia terminu. Instytucja przywrócenia terminu (art. 58 K.p.a.) stwarza bowiem możliwość skutecznego dokonania czynności procesowej przez stronę w sytuacji, gdy upłynął termin do jej podjęcia, innymi słowy, ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych z uchybienia terminowi procesowemu, a nie materialnemu. Terminem materialnym jest okres w którym może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego. Uchybienie temu obowiązkowi powoduje wygaśnięcie tego rodzaju praw i obowiązków. Organ wskazał na wykładnię art. 47 ust. 2 Rozporządzenia nr 1947/2006, dotyczącego zgłaszania przypadków siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, dokonaną przez NSA w wyroku z dnia 21.10.2016 r. (sygn. akt II GSK 2631/16). Przepis ten ma analogiczną treść do art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014, z tą różnicą, że termin do zgłoszenia przypadku siły wyższej wynosi nie 15, a 10 dni roboczych. Zgodnie z ww. wyrokiem NSA: "natomiast termin określony w art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1947/2006 jest terminem prawa materialnego i jako taki nie podlega przywróceniu, przedłużeniu, czy odroczeniu. Za termin materialny uważa się bowiem okres, w którym może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach materialnego stosunku administracyjnoprawnego. Terminem procesowym jest natomiast okres do dokonania czynności procesowej przez strony lub uczestników postępowania, a jego uchybienie powoduje nieskuteczność takiej czynności. Różnica między nimi sprowadza się więc do odmiennych skutków ich uchybienia W przeciwieństwie do terminu procesowego, przywrócenie terminu prawa materialnego jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy taką możliwość przewidują przepisy określające dany termin (uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 14 października 1996 r. sygn. akt OPK 19/96 - ONSA 1997/2/56). Tym samym Kierownik ARiMR nie miał uprawnień do przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, jako terminu prawa materialnego. Brak jest bowiem podstaw prawnych umożliwiających jego przywrócenie i to bez względu na przyczynę uchybienia. Natomiast upływ terminu określonego w art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1947/2006 powoduje wygaśnięcie prawa. W tym stanie rzeczy nie uzasadnione są zarzuty Skarżącej odnoszące się do kwestii przywrócenia terminu." Ostatecznie organ uznał, że 15 dni roboczych na zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, o których mowa art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 za termin prawa materialnego a zatem termin, który nie podlega przedłużeniu ani przywróceniu. W wyniku rozpoznania wniesionego przez skarżącą zażalenia organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I Instancji, podzielając w całości argumentacje tego organu. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu: I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt w zw. z celami i zakresem regulacji Rozporządzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 lipca 2000 r. ustanawiającego system identyfikacji i rejestracji bydła i dotyczącego etykietowania wołowiny i produktów z wołowiny oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 820/97 (Dz. Urz. UE. L Nr 204, str. 1, dalej jako "Rozporządzenie"), wynikających z preambuły do Rozporządzenia, do którego w przypadku bydła odsyła Ustawa, poprzez ich nieuwzględnienie, a wobec powyższego niedokonanie analizy prawnej zagadnienia zgłaszania sity wyższej i nadzwyczajnych okoliczności w oparciu o przepisy ww. aktów prawnych, z których nie wynika, jakoby strona miała obowiązek zgłoszenia siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności w jakimkolwiek terminie, co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego przyjęcia, że termin na dokonanie tej czynności wynosił 15 dni roboczych, zaś skarżąca mu uchybiła; 2) art. 12 ust. 1 pkt 1 Ustawy, poprzez przyjęcie, że wskazany tam 7-dniowy termin jest terminem prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu w drodze wniosku strony, podczas gdy termin ten ma charakter proceduralny, albowiem dotyczy procedury zgłaszania zwierzęcia gospodarskiego (bydła) do rejestru zwierząt gospodarskich; 3) Obrazę art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r., poprzez jego zastosowanie w sytuacji gdy Rozporządzenie to nie ma nic wspólnego z regulacjami dotyczącymi procedurę rejestracji zwierząt; 4) Bezpodstawne pominięcie art. 4 ust 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r., poprzez nieuzasadnione przyjęcie , że skarżąca była wcześniej wstanie wykonać czynność w sytuacji gdy skarżąca dowiedziała się o uchybieniu dopiero w dniu 17 maja 2018 r. , a zatem nawet wyznaczony w Rozporządzeniu termin 15 dni został w pełni dochowany. II. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., poprzez naruszenie wynikającego z ww. przepisów obowiązku ustalenia prawdy obiektywnej i dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, czego konsekwencją jest błędne ustalenie stanu faktycznego, polegające na: - przyjęciu, że do zgłoszenia byka nr [...] doszło po raz pierwszy w dniu [...] stycznia 2018 r., tj. z naruszeniem 7- dniowego terminu do dokonania jego zgłoszenia, liczonego od daty jego przemieszczenia, podczas gdy w rzeczywistości ów byk został zgłoszony w przepisanym terminie, tj. w dniu [...] stycznia 2018 r., ale pod błędnym numerem [...]; - pominięciu, że wniosek z dnia [...] stycznia 2018 r. był w istocie korektą błędnych danych zwierzęcia zawartych we wniosku pierwotnym z dnia [...] stycznia 2018 r.; - pominięciu, że złożenie ponownego wniosku z dnia [...] stycznia 2018 r. nastąpiło wyłącznie na żądanie pracownika ARiMR, który wskazał na konieczność uprzedniego wykreślenia pierwotnego wniosku rejestracyjnego, a nadto wykreślenia dokonała osoba nieuprawniona przez skarżącą do dokonania takiej czynności; 2) art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 124 § 1 i 2 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. art. 126 k.p.a., poprzez naruszenie wyrażonej w tych przepisach zasady przekonywania, polegające na wydaniu postanowienia niespełniającego wymagań wynikających z przepisów prawa, w tym niewystarczającym wyjaśnieniu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przesłanek, jakimi kierował się organ przy jego wydawaniu, przejawiające się w: - braku wykazania, jakimi dowodami kierował się organ rozpoznający sprawę, - bezrefleksyjnym powtórzeniu błędnych ustaleń faktycznych organu I instancji, - braku jakichkolwiek rozważań w przedmiocie możliwości zgłoszenia przez stronę siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności w sytuacji zgłaszania bydła do rejestracji, co doprowadziło do arbitralnego i niepopartego żadną analizą uznania przez organ II instancji, że skarżąca, po pierwsze, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zgłoszenia bydła do rejestru, a po drugie, że nie dochowała terminu do zgłoszenia siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności, które to uznanie, jako dowolne, narusza art. 8 k.p.a., albowiem nie pogłębia zaufania strony do organów państwa; 3) art. 9 k.p.a. i wynikającego z tego przepisu obowiązku dbałości przez organy administracji publicznej o interes stron postępowania, poprzez całkowicie bezpodstawne pominięcie, że wniosek z dnia [...] stycznia 2018 r. był w istocie korektą błędnych danych zwierzęcia, zawartych we wniosku pierwotnym z dnia [...] stycznia 2018 r., a ponadto bezzasadne przyjęcie, że strona, po pierwsze, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zgłoszenia bydła do rejestru, a po drugie, że nie dochowała terminu do zgłoszenia siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności; 4) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 58 k.p.a., art. 59 k.p.a., art. 144 k.p.a., poprzez bezpodstawne utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia organu I instancji, jako prawidłowo odmawiającego stronie przywrócenia terminu do zgłoszenia bydła do rejestru, podczas gdy nie to było przedmiotem sprawy, a zatem zachodziły podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 – dalej: P.p.s.a.). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) P.p.s.a. Przeprowadzona przez Sąd kontrola w granicach tak zakreślonej kognicji wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie przypomnieć należy, że rozpoznawana sprawa był już przedmiotem oceny Sądu, który wyrokiem z 31 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Go 454/18 uchylił postanowienie organów obu instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził m.in., że "przeprowadzona w świetle powyższych uwag kontrola dowodzi zasadności zarzutu, co do dokonania przez organy błędnych ustaleń faktycznych w sprawie poprzez przyjęcie, że złożone przez nią pismo z [...] maja 2018 r. stanowiło wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zgłoszenia bydła do rejestru, podczas gdy analiza jego treści (tytuł i powołane argumenty) przekonuje, że skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do zgłoszenia siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności. Powyższe rzutowało na błędne zastosowanie art. 58 K.p.a. i art. 59 K.p.a. oraz nierozpoznania istoty sprawy.". Podkreślić należy, że stosownie do art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Tym samym organy zasadnie przyjęły, uwzględniając wskazania wynikające z przytoczonego wyroku, iż przedmiotem rozpoznania był wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do zgłoszenia siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności. Stosownie do art. 4 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014 w odniesieniu do płatności bezpośrednich, gdy beneficjent nie jest w stanie spełnić kryteriów kwalifikowalności lub innych obowiązków w wyniku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, zachowuje on prawo do pomocy w odniesieniu do obszaru lub zwierząt, które były kwalifikowalne w chwili wystąpienia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności. W odniesieniu do środków rozwoju obszarów wiejskich przewidzianych w art. 28, 29, 33 i 34 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013, jeżeli beneficjent nie jest w stanie wykonać zobowiązania w wyniku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, daną płatność wycofuje się proporcjonalnie za lata, w których występowała siła wyższa lub nadzwyczajne okoliczności. Wycofanie dotyczy wyłącznie tych części zobowiązania, dla których nie wystąpiły dodatkowe koszty lub utracone dochody przed wystąpieniem siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności. Nie stosuje się wycofania w odniesieniu do kryteriów kwalifikowalności i innych obowiązków i nie nakłada się kary administracyjnej. W odniesieniu do innych środków rozwoju obszarów wiejskich państwa członkowskie nie wymagają częściowego lub całkowitego zwrotu wsparcia w przypadku działania siły wyższej lub wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności. W przypadku zobowiązań lub płatności wieloletnich, nie wymaga się zwrotu wsparcia otrzymanego w poprzednich latach, a zobowiązania lub płatności są kontynuowane w kolejnych latach zgodnie z ich pierwotnym okresem trwania. Jeżeli niezgodność wynikająca z takiej siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności dotyczy zasady wzajemnej zgodności, nie stosuje się odpowiedniej kary administracyjnej, o której mowa w art. 91 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013. Stosownie zaś do art. 4 ust. 2 przypadki siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności zgłasza się na piśmie właściwemu organowi wraz z odpowiednimi dowodami wymaganymi przez właściwy organ, w ciągu piętnastu dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. Jako zasadne uznał Sąd stanowisko organów, iż przepis ten (art. 4 ust. 2) ma zastosowanie do wszystkich przypadków w których rolnik zgłasza wystąpienie siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności. Podkreślić jednak należy, że instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie jedynie do terminów procesowych. Zasadnie uznały organy, iż przypadki siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności, w sytuacji ich wystąpienia, wymagają zgłoszenia na piśmie właściwemu organowi w odpowiednim terminie, który zgodnie z art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 wynosi 15 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. Prawidłowo uznały również organy, że termin ten jest terminem materialnym, a co za tym idzie nie podlega przedłużeniu, ani przywróceniu. Za organami przypomnieć wypada, że przepis art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 ma brzmienie analogiczne do art. 47 ust. 2 Rozporządzenia nr 1947/2006, z tą różnicą, że zgodnie z art. 47 ust. 2 Rozporządzenia nr 1947/2006 przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności były zgłaszane w terminie 10 dni roboczych. Jak wskazał to NSA w wyroku z 21.10.2016 r. w sprawie o sygn. akt II GSK 2631/16 "...termin określony w art. 47 ust. 2 Rozporządzenia nr 1947/2006 jest terminem prawa materialnego i jako taki nie podlega przywróceniu, przedłużeniu, czy odroczeniu. Za termin materialny uważa się bowiem okres, w którym może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach materialnego stosunku administracyjnoprawnego. Terminem procesowym jest natomiast okres do dokonania czynności procesowej przez strony lub uczestników postępowania, a jego uchybienie powoduje nieskuteczność takiej czynności. Różnica między nimi sprowadza się więc do odmiennych skutków ich uchybienia W przeciwieństwie do terminu procesowego, przywrócenie terminu prawa materialnego jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy taką możliwość przewidują przepisy określające dany termin (uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 14 października 1996 r. sygn. akt OPK 19/96 - ONSA 1997/2/56). Tym samym Kierownik ARiMR nie miał uprawnień do przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, jako terminu prawa materialnego. Brak jest bowiem podstaw prawnych umożliwiających jego przywrócenie i to bez względu na przyczynę uchybienia. Natomiast upływ terminu określonego w art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1947/2006 powoduje wygaśnięcie prawa.". Skład Sądu rozpoznający niniejszą sprawę w całości podziela argumentację zawartą w przywołanym wyroku NSA. Termin wynikający z art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 jest terminem materialnym. Tym samym prawidłowe jest stwierdzenie przez organów, że do terminu 15 dni na zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, jako terminu materialnego, nie mają zastosowania przepisy Rozdziału 10 Kpa regulujące przywrócenia terminu. Przywrócenia terminu (art. 58 Kpa) stwarza możliwość skutecznego dokonania czynności procesowej przez stronę w sytuacji, gdy upłynął termin do jej podjęcia, ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych z uchybienia terminowi procesowemu, a nie materialnemu. Jak już to wskazano, terminem materialnym jest okres w którym może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego. Uchybienie temu obowiązkowi powoduje wygaśnięcie tego rodzaju praw i obowiązków. Brak było zatem podstaw prawnych umożliwiających przywrócenie tego terminu i to bez względu na przyczynę jego uchybienia przez skarżącą. Upływ terminu określonego w art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 powoduje wygaśnięcie prawa do skutecznego zgłoszenia przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności. Z tych też przyczyn za całkowicie niezasadne Sąd uznał zarzuty skarżonej dotyczące naruszenia przez organ art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014. Warto jednak zaznaczyć, że pierwszym pismem skarżącej, które można uznać za zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności (a zatem w którym mowa jest o sile wyższej lub nadzwyczajnych okolicznościach) jest wniosek z dnia [...].05.2018 r. Prawidłowo zatem uznał Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, że spółka nie zachowała terminu 15 dni roboczych do zgłoszenia przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnej okoliczności, o którym mowa w art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014. Zasadnie zanegowały organy twierdzenia skarżącej, że o okolicznościach dotyczących braku dokonania prawidłowego zgłoszenia byka (co w ocenie spółki należy uznać za dzień w którym mogła dokonać zgłoszenia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności) dowiedziała się dopiero w dniu 17.05.2018 r. Jak wynika bowiem z treści wniosku z dnia [...].05.2018 r. spółka pozyskała oryginalne dokumenty zakupionych sztuk bydła pocztą kurierską w dniu 29.01.2018 r. i wtedy zorientowała się, że nie dokonała zgłoszenia jednej sztuki bydła, tj. zgłoszono błędny numer zwierzęcia (a więc zgłoszono inne zwierzę niż było w posiadaniu skarżącej). W konsekwencji, jak wskazał pełnomocnik spółki, "w jak najszybszym terminie" (tj. w dniu 31.01.2018 r.) spółka dokonała zgłoszenia danej sztuki bydła do rejestru, ale z uchybieniem ustawowego terminu 7 dni, liczonego od dnia zaistnienia zdarzenia, czego skarżąca nie negowała. Skarżąca wskazała we wniosku z dnia [...].05.2018 r., że w dniu [...] stycznia 2018 r. w toku sprawdzenia kolczyków bydła i ich porównania z paszportami oraz świadectwami zdrowia stwierdzono, że trzy paszporty są błędne, a w toku dalszej kontroli tj. w dniu [...] stycznia 2018 r. ujawniono, że jeszcze jeden paszport jest wadliwy. Natomiast w protokole z kontroli weterynaryjnej doraźnej/problemowej przeprowadzonej w dniu [...].01.2018 r. przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Weterynarii, widnieje zapis, że zootechnik dokonał przeglądu stada w celu sprawdzenia prawidłowości oznakowania i zgodności dokumentów w dniu [...].01.2018 r. (tj. przed datą wysłania zgłoszenia bydła do rejestru), stwierdzając obecność w gospodarstwie sztuki nr [...], która zaopatrzona została w paszport należący do innej sztuki. Trafnie zauważyły organy, że uwzględniając rozbieżności w datach, nie można jednoznacznie stwierdzić od kiedy skarżąca miała wiedzę o tym, że nie dokonała prawidłowego zgłoszenia danej sztuki bydła. Przyjmując nawet najkorzystniejszą dla spółki interpretację, że zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności było możliwe dopiero od dnia 29.01.2018 r., kiedy to spółka, zgodnie z jej oświadczeniem, uzyskała pocztą kurierską dokumenty dla danej sztuki bydła (a tym samym uzyskała wiedzę o braku zgłoszenia sztuki bydła o nr [...]), to termin 15 dni roboczych na zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnej okoliczności, należy liczyć właśnie od tego dnia, tj. od 29.01.2018 r. Zatem termin 15 dni roboczych na zgłoszenie przypadku siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności upłynął w dniu 19.02.2018 r. Skarżąca nie złożyła jednak w tym terminie do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR stosownego pisemnego zgłoszenia zaistnienia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności. Twierdzenie skarżącej, że mogła dokonać zgłoszenia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności dopiero od dnia 17.05.2018 r. nie zostało poparte żadnymi dowodami. Jak twierdzi skarżąca - oryginalne paszporty w/w sztuk bydła spółka otrzymała w dniu 29.01.2018 r. i wtedy też stwierdzono rozbieżności w numeracji zwierząt. Przyjąć bowiem należy, że dzień 29.01.2018 r. jest początkiem biegu terminu o którym mowa w art. 4 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014, tj. 15 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. Przyjmując nawet za wiarygodną okoliczność, iż w dniu 29.01.2018 r. pracownicy spółki pozyskali wiedzę odnośnie faktu, że zwierzę nr [...], nie zostało zgłoszone do rejestru, natomiast zwierzę nr [...], zostało błędnie zgłoszone do rejestru, podczas gdy faktycznie nie przybywało w stadzie nr [...], to i tak nieuzasadnione jest twierdzenie skarżącej, iż datę 17.05.2018 r. jako dzień, w którym dowiedziała się o nieprawidłowym zgłoszeniu danej sztuki bydła do rejestru. Podkreślić bowiem należy, że skarżąca nie odniosła się do wcześniejszego własnego oświadczenia, z którego wynikało, że o braku zgłoszenia byka o nr [...] dowiedziała się w momencie otrzymania oryginalnych paszportów zwierząt z Belgii w dniu 29.01.2018 r. W świetle powyższych stwierdzeń Sąd uznał pozostałe zarzuty skargi jako niezasadne. Z tych też przyczyn oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.