I SA/Go 640/19

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2019-10-15

Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może wstrzymać wykonanie decyzji określającej i zabezpieczającej kwotę zobowiązania podatkowego na majątku podatnika na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. w przypadku braku dostatecznego uzasadnienia i dokumentów potwierdzających ryzyko znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, wskazując, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji musi być poparty konkretnymi okolicznościami i dokumentami umożliwiającymi ocenę realnego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Samo powołanie się na przesłanki ustawowe bez szczegółowego uzasadnienia i dowodów jest niewystarczające do zastosowania ochrony tymczasowej.
Stan faktyczny
A.Ł. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą określenia i zabezpieczenia kwoty zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 rok wraz z odsetkami. Wnioskował o wstrzymanie wykonania tej decyzji z powodu obawy wyrządzenia znacznej szkody finansowej, wskazując na ryzyko utraty płynności finansowej i natychmiastowej wymagalności kredytów. Nie przedstawił jednak dokumentów potwierdzających swoją sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 października 2019 r. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie określenia oraz zabezpieczenia na majątku podatnika przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 rok wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. A.Ł., reprezentowany przez adwokata, wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia. W skardze, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – powoływanej dalej jako P.p.s.a.) skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając ww. wniosek wskazał, że podyktowany jest on obawą wyrządzenia znacznej szkody lub wywołania trudnych do odwrócenia skutków poprzez zabezpieczenie w toku administracyjnego postępowania egzekucyjnego na majątku skarżącego kwoty przekraczającej 560.000 zł. W ocenie skarżącego wyegzekwowanie tak znacznej kwoty wraz z kosztami egzekucyjnymi w oczywisty sposób wyrządzi mu znaczną szkodę lub chociaż wywoła trudne do usunięcia trudności, gdyż spowoduje nagłą utratę płynności finansowej. Natomiast skutki utraty płynności finansowej nie mogą zostać usunięte poprzez zwrot wyegzekwowanej kwoty po uchyleniu zaskarżonych decyzji, bowiem egzekucja tak znacznej kwoty może spowodować wypowiedzenie skarżącemu umów kredytowych i postawienie kredytów w stan natychmiastowej wymagalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 zd. 1 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (art. 61 § 4 P.p.s.a.). Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a.) albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 P.p.s.a.). Przechodząc do oceny zasadności samego wniosku o wstrzymanie zauważyć trzeba, że przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek pozytywnych warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podstawową przesłanką zastosowania instytucji ochrony tymczasowej jest zatem istniejące realnie niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego, z uwagi na utratę przedmiotu świadczenia, który w skutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub poniesie on straty na życiu lub zdrowiu (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04; wszystkie cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Nieodwracalny skutek z kolei to takie następstwo, konsekwencja, efekt, rezultat jakichś działań, których nie będzie można cofnąć lub których nie da się usunąć (zob. Popularny słownik języka polskiego pod red. B. Dunaja, Warszawa 2000, s. 365 i 644). Nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego samo powołanie się na przesłankę ustawową niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, czyli powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Ocena, czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Brak szczegółowego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 17 kwietnia 2015 r. oraz powołane tam orzecznictwo i literatura). Przy czym w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku Sąd nie jest uprawniony do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego (por. postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14). W rozpoznawanej sprawie skarżący w motywach uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji wskazał, że podyktowany jest on obawą wyrządzenia mu znacznej szkody lub wywołania trudnych do odwrócenia skutków poprzez zabezpieczenie w toku administracyjnego postępowania egzekucyjnego na majątku skarżącego kwoty przekraczającej 560.000 zł. W ocenie skarżącego wyegzekwowanie tak znacznej kwoty wraz z kosztami spowoduje nagłą utratę płynności finansowej. Natomiast skutki utraty płynności finansowej nie mogą zostać usunięte poprzez zwrot wyegzekwowanej kwoty po uchyleniu zaskarżonych decyzji, bowiem egzekucja tak znacznej kwoty może spowodować wypowiedzenie skarżącemu umów kredytowych i postawienie kredytów w stan natychmiastowej wymagalności. Zaznaczyć jednak należy, że skarżący, co istotne reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie przedstawił żadnych dokumentów pozwalających zweryfikować podnoszone przez niego okoliczności. Uprawdopodobnienie okoliczności wskazanych we wniosku nie oznacza bowiem gołosłownego stwierdzenia przez podmiot powołujący się na te okoliczności, że one zachodzą (postanowienie NSA z 6 czerwca 2019 r., sygn. akt I FZ 140/19). Dla obrazu sytuacji majątkowej skarżącego, umożliwiającego ocenę w kontekście zasadności przyznania ochrony tymczasowej, niezbędne byłoby np. udzielenie informacji dotyczących posiadanego majątku, stanu oszczędności, rachunków bankowych, czy zawartych umów kredytowych. Wniosku zawartego w skardze nie uzasadniono zaś w sposób, który umożliwiłby zbadanie relacji pomiędzy nałożonym obciążeniem, a sytuacją finansową wnioskodawcy. Nadto nie załączono do niego żadnych dokumentów, które pozwoliłyby Sądowi ocenić prawdopodobieństwo i rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu, na podstawie wniosku złożonego z tak ogólnikowym uzasadnieniem, nie ma możliwości dokonanie merytorycznej oceny wniosku. Nieprzedstawienie pełnego i rzeczywistego obrazu sytuacji finansowej wnioskodawcy skutkuje zaś uznaniem, że skarżący nie wykazał, aby w sprawie zachodziła realna możliwość zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., uprawniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło