I SA/Go 643/08

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-11-13

Skład orzekający: Stefan Kowalczyk, Jacek Jaśkiewicz, Anna Juszczyk – Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelnik Urzędu Skarbowego, właściwy miejscowo dla podatnika spełniającego kryteria określone w art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych, jest właściwym organem egzekucyjnym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie należności pieniężnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut dotyczący prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy miejscowo organ egzekucyjny był zasadny. Właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego. W przypadku podatników spełniających kryteria z art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych, właściwym organem egzekucyjnym jest naczelnik urzędu skarbowego wskazany w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów, co wyłącza właściwość miejscową naczelnika urzędu skarbowego wskazanego w załączniku nr 1.
Stan faktyczny
Spółka P S.A. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza uznające zarzuty spółki w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione. Zarzuty dotyczyły niewłaściwości miejscowej organu egzekucyjnego (Naczelnika Urzędu Skarbowego) oraz braku wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności. Spółka argumentowała, że ze względu na jej status jako podatnika spełniającego kryteria z art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych, właściwym organem egzekucyjnym powinien być inny naczelnik urzędu skarbowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Asesor WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska Protokolant referent Grzegorz Oracz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2008 r. sprawy ze skargi P S.A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej Spółki kwotę 100,00 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA / Go 643 / 08 U Z A S A D N I E N I E P S.A. wniosły skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] z dnia [...].05.2008 roku którym to postanowieniem utrzymano w mocy postanowienie Burmistrza uznające zarzuty skarżącej w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione. Z akt sprawy wynika że : Burmistrz Miasta postanowieniem z dnia [...].03.2008 roku uznał zarzuty skarżącej zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione. Wskazał w uzasadnieniu że skarżący w toku postępowania egzekucyjnego dotyczącego egzekucji należności pieniężnych z tytułu podatku od nieruchomości w dniu [...].02.2008 roku zgłosił zarzut niewłaściwości organu prowadzącego postępowanie oraz zarzut nie wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności. Egzekucję tę prowadził Naczelnik Urzędu Skarbowego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela i doręczonych organowi egzekucyjnemu w dniu [...].07.2007 roku, w dniu [...].09.2007 roku oraz w dniu [...].11.2007 roku. Organ wskazał że nie została powołana przez skarżącego dokładna podstawa prawna zarzutu, właściwości Naczelnika Urzędu Urzędu Skarbowego do prowadzenia egzekucji administracyjnej. Organ wskazał że zgodnie z art. 5 ust. 9b ustawy z dnia 21.06.1996 roku o urzędach i izbach skarbowych / Dz.U. z 2004 roku nr 121 poz. 1267 z zm./ wyznaczenie terytorialnego zasięgu działania określonego urzędu skarbowego zgodnie z ust. 9a dotyczy podmiotów określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 9c m.in. osób prawnych lub jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej które w ostatnim roku podatkowym osiągnęły przychód netto w rozumieniu przepisów o rachunkowości ze sprzedaży towarów wyrobów i usług o równowartości co najmniej 5 milionów euro według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na koniec roku podatkowego. Zdaniem organu skarżąca nie wskazała do jakiej grupy podmiotów jest zaliczana, uznając że podstawą tą jest art. 5 ust. 9b pkt 7 lit a ustawy o urzędach i izbach skarbowych. Podkreśliła że wierzyciel nie jest w posiadaniu informacji na podstawie której można ocenić, czy skarżąca należy do kategorii podatników dla których miejscowo jest właściwy naczelnik urzędu skarbowego określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia MF z dnia 19.11.2003 roku w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedziby naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych, tym samym nie ma możliwości oceny zasadności twierdzenia zobowiązanego co do właściwości miejscowej. Co do zarzutu braku wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności wierzyciel wskazuje że zgodnie z art. 27 § 1 i 2 ustawy z dnia 17.06.1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny z urzędu bada czy tytułu wykonawczy spełnia wymagania określone w art. 27 § 1 i 2. W przypadku stwierdzenia braków tytułu, powinien być on zwrócony wierzycielowi. Jednakże nie wskazanie w / w podstawy prawnej pierwszeństwa, nie jest istotnym uchybieniem uniemożliwiającym prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Wskazanie bowiem podstawy prawnej podlegającego egzekucji obowiązku, wskazuje iż chodzi o zobowiązanie podatkowe którego kolejność zaspokojenia wynika z art. 115 § 1 ust. 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżąca na powyższe postanowienie złożyła zażalenie zarzucając postanowieniu : - błędną interpretację art. 33 pkt.. 9 w zw. z art. 22 § 2 ustawy i art. 5 ust. 6, 9a i 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych z dnia 21.06.1996 roku oraz § 1, § 2, i § 3 rozporządzenia MF z dnia 19.11.2003 roku w sprawie terytorialnego zasięgu działania, oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych / Dz.U. z 2003 roku nr 209 poz. 2027 / poprzez przyjęcie, że dla skarżącej właściwym miejscowo organem egzekucyjnym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego, - naruszenia prawa materialnego poprzez błędną interpretację art. 27 § 1 pkt. 5 ustawy poprzez nie wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia i uznanie że tytuł wykonawczy jest prawidłowy, ponieważ wskazana została podstawa prawna egzekucji. - naruszenie art. 6,7 i 8 oraz art. 124 § 2 w zw. z art. 107 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14.06.1960 roku kodeks postępowania administracyjnego poprzez nie zawarcie w zaskarżonym postanowieniu uzasadnienia prawnego faktycznego wyłączającego Naczelnika Urzędu Skarbowego jako właściwego miejscowo organu egzekucyjnego dla P S.A. Postanowieniem z dnia [...].05.2008 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano że zgodnie z art. 22 ustawy z dnia 17.06.1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji / Dz.U. z 1991 roku Nr 36 poz. 161 z zm./ właściwość miejscową organu egzekucyjnego ustala się według miejsca zamieszkania / siedziby / zobowiązanego, a zgodnie z art. 18 w / w ustawy w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazano że organy są zobowiązane zgodnie z art. 19 kodeksu postępowania administracyjnego do przestrzegania z urzędu swojej właściwości, tak więc o ile organ egzekucyjny uzna się niewłaściwy w danej sprawie winien przekazać ją właściwemu miejscowo organowi administracyjnemu. Siedziba zobowiązanego znajduje się w [...], a więc na terenie dzielnicy [...]. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21.06.1996 roku o urzędach i izbach skarbowych / t.j. Dz.U. z 2004 roku Nr 121 / poz. 1267 / oraz załącznikiem nr 1 do rozporządzenia MF z dnia 19.11.2003 roku w sprawie terytorialnego zakresu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych / Dz.U. Nr 209 poz. 2027 / organem właściwym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest więc w niniejszej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się w tej mierze na podobną sprawę prowadzonego postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Burmistrza, gdzie Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał się niewłaściwy w sprawie, a także na wyrok WSA w Warszawie z dnia 5.12.2006 roku III SA / WA 2830 / 06. Co do zarzutu braku wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia, organ II instancji wskazał, że jeśli w tytule wykonawczym wskazano obowiązek podlegający egzekucji to organ w oparciu o przepis art. 115 § 1 ust. 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustala kolejność zaspokojenia. Od powyższego postanowienia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającego go postanowienia Burmistrza. Postanowieniu skarżąca zarzuciła : - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację art. 33 pkt. 9 ustawy z dnia 17.06.1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji / t.j. Dz.U. z 2005 roku Nr 229 poz. 1954 z zm. / w związku z art. 22 § 2 a także pominięcie przy rozstrzygnięciu art. 5 ust. 6, 9a i 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych z dnia 21.06.1996 roku / Dz. U. z 2004 roku Nr 121 poz. 1267 z zm./ oraz § 1, § 2, § 3 rozporządzenia MF z dnia 19.11.2003 roku w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych / Dz.U. z 2003 roku Nr 209 poz. 2027 /, - oparcie postanowienia nie na przepisach prawa lecz na domniemaniu zgodnego z prawem działania innego organu administracyjnego t.j. iż zgodnie z art. 65 § 1 ustawy z dnia 14.06.1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego / Dz.U. z 2000 roku Nr 9 poz. 1071 z zm. organ niewłaściwy miejscowo przekaże doręczone mu tytuły wykonawcze właściwemu miejscowo organowi egzekucyjnemu, a także iż organ administracyjny publicznej przestrzega z urzędu swojej właściwości rzeczonej i miejscowej, co stanowi w konsekwencji naruszenie art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa., - naruszenie art. 27 § 1 pkt. 5 ustawy z dnia 17.06.1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji / t.j. Dz.U. z 2005 roku Nr 229 poz. 1954 z zm. / poprzez jego błędną interpretację poprzez przyjęcie że zarzut braku wskazania podstawy pierwszeństwa w tytułach wykonawczych jest bezzasadny, - naruszenie art. 6,7,8 i art. 124 § 2 w zw. z art. 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 14.06.1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego / Dz.U. z 2000 roku Nr 9 poz. 1071 z zm. / poprzez nie zawarcie w zaskarżonym postanowieniu uzasadnienia prawnego i faktycznego odmowy uznania zarzutu co do właściwości miejscowej organu egzekucyjnego. Zdaniem skarżącej zmiana właściwości miejscowej naczelników urzędów skarbowych wpłynęła na zmianę właściwości miejscowej organów egzekucyjnych wobec podmiotów wymienionych w art. 5 ust. 9b ustawy z dnia 21 czerwca 1996 roku o urzędach i izbach skarbowych, gdyż ustawodawca nie wyłączył podmiotów które spełniają kryteria w / w przepisach, z ogólnych zasad ustalania właściwości organów egzekucyjnych. Odróżnienie podatników spełniających warunki określone w art. 5 ust. 9b w / w ustawy, od tych które nie spełniają tych warunków, rzutuje również na przyjęcie takiego podziału, dla ustalenia właściwego organu egzekucyjnego w oparciu o właściwość miejscową naczelników urzędów skarbowych. W stosunku do skarżącej właściwy jest miejscowo Naczelnik Urzędu Skarbowego wymieniony w zał. Nr 2 rozporządzenia MF w sprawie terytorialnego zasięgu działania, oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych z 19.11.2003 roku / a więc Naczelnik Urzędu Skarbowego / i zgodnie z zapisem art. 22 ustawy z dnia 17.06.1996 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji / t.j. Dz.U. z 2005 roku Nr 229 poz. 1954 z zm./ właściwym organem egzekucyjnym będzie również ten organ. Minister Finansów na podstawie delegacji zawartej w art. 5 ust. 9c ustawy o urzędach i izbach skarbowych z dnia 21.06.1996 roku / Dz. U. z 2004 roku Nr 121 poz. 1267 z zm./ przewiduje dwa wypadki kiedy zasięg terytorialny danego naczelnika urzędu skarbowego może się pokrywać z zasięgiem ustalonym dla innego naczelnika urzędu skarbowego. W przypadku niektórych kategorii podatników i w przypadku wykonywania niektórych zadań określonych w art. 5 ust. 6 ustawy o urzędach i izbach skarbowych. Zapis ten nie oznacza ograniczenia kompetencji naczelników urzędów skarbowych gdyż są oni właściwi zawsze gdy sprawa jest objęta ich kompetencjami, a dotyczy podmiotu o którym mowa w art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych. Z treści rozporządzenia MF z dnia 19.11.2003 roku w sprawie terytorialnego zasięgu działania, oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych / Dz.U. z 2003 roku Nr 209 poz. 2027 /, wynika że naczelnicy urzędów skarbowych wymienieni w zał. Nr 2 rozporządzenia nie zostali pozbawieni żadnych kompetencji wymienionych w art. 5 ust. 6 ustawy o urzędach i izbach handlowych, a jedynie nakazano ich właściwość co do określonej grupy podmiotów. Natomiast zasięg terytorialny organów wymienionych w zał. Nr 2 może tylko pokrywać się tylko z zasięgiem urzędów skarbowych wymienionych w zał. Nr 3 do w / w rozporządzenia, które posiadają kompetencje określone w art. 5 ust. 6 ustawy o urzędach i izbach skarbowych z wyjątkiem prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W obowiązującym stanie prawnym nie istnieje zdaniem skarżącej przepis pozbawiający organów wymienionych w zał. Nr 2 do w / w rozporządzenia kompetencji przyznanych w art. 5 ust. 6 ustawy o urzędach i izbach skarbowych w tym również kompetencji do egzekucji należności pieniężnych. W przypadku gdyby takie wyłączenie miało miejsce nastąpiłoby w wyraźnym przepisie ustawy. Skarżąca na potwierdzenie swoich twierdzeń przywołała szereg orzeczeń Wojewódzkich Sądów Administracyjnych i postanowień organów skarbowych i samorządowych. Zdaniem skarżącej naruszenie art. 65 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego polegało na przyjęciu przez organ domniemania że przekazanie przez organ egzekucyjnych tytułów wykonawczych do organu jego zdaniem właściwego, zawsze następuje w sposób prawidłowy. Zdaniem skarżącej nie spełnienie jakiegokolwiek warunku określonego w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, niezależnie od jego wpływu na wynik postępowania, oraz wpływu tego naruszenia na prawa i obowiązku dłużnika lub wierzyciela skutkuje niemożnością prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie. W tytułach egzekucyjnych natomiast nie została wskazana podstawa prawna pierwszeństwa zaspokojenia określona w art. 27 § 1 pkt 5 w / w ustawy. Na poparcie tego twierdzenia skarżąca wskazała również szereg orzeczeń Wojewódzkich Sądów Administracyjnych i postanowień Samorządowych Kolegiów Odwoławczych. Zdaniem skarżącej nie wskazano również w uzasadnieniu przepisów wyłączających właściwość miejscową Naczelnika Urzędu Skarbowego i przyznającą tą właściwość Naczelnikowi Urzędu Skarbowego co narusza art. 6,7,8 i 124 § 2 w zw. z art. 107 § 1 i 3 kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi wskazując na argumenty zawarte już w postanowieniu tegoż Kolegium. Skarżąca również w toku postępowania wniosła pismo z dnia [...].11.2008 roku w którym podtrzymała swoje stanowisko zawarte w skardze i powtórzyła tam zawartą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga okazała się uzasadniona W postępowaniu egzekucyjnym wierzyciel ma obowiązek zajęcia stanowiska co do zarzutu prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ zgłoszonego przez zobowiązaną / skarżącą / zgodnie z art. 34 § 1 w zw. z art. 33 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji . Na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie /art. 34 § 2/, a na postanowienie organu odwoławczego skarga do sądu administracyjnego / art. 3 § 2 pkt 3 ustawy prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Przedmiotem zarzutu zobowiązanej / skarżącej / i stanowiska wierzyciela jest kwestia właściwości organu egzekucyjnego, tak więc Sąd kontrolując zgodność z prawem zaskarżonego aktu musi dokonać oceny tej kwestii w oparciu o przepisy normujące tą właściwość. Co do właściwości rzeczowej to zgodnie z art. 19 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji naczelnik urzędu skarbowego jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich przewidzianych w ustawie środków egzekucyjnych w egzekucji należności pieniężnych. Zgodnie z przepisami w / w ustawy każdy naczelnik urzędu skarbowego posiada kompetencję do prowadzenia egzekucji należności pieniężnych. Co do właściwości miejscowej organów egzekucyjnych art. 22 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji reguluje odrębne zasady ustalania właściwości miejscowej w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym i należności pieniężnych. Zgodnie z § 2 właściwość miejscową organu egzekucyjnego w egzekucji należności pieniężnych z praw majątkowych ustala się według miejsca zamieszkania lub siedziby zobowiązanego. Zgodnie z art. 5 ust. 9 ustawy o urzędach i izbach skarbowych właściwość miejscową naczelników urzędów skarbowych określa się według terytorialnego zasięgu działania urzędu skarbowego, z uwzględnieniem art. 5 ust. 9a. Natomiast zgodnie z art.5 ust. 9a w / w ustawy terytorialny zasięg działania określonego urzędu skarbowego wyłącznie w zakresie: 1) niektórych kategorii podatników, 2) wykonywania niektórych zadań określonych w ust. 6 - może obejmować terytorialny zasięg działania innych urzędów skarbowych. W myśl art. 5 ust. 9b w / w ustawy wyznaczenie terytorialnego zasięgu działania określonego urzędu skarbowego zgodnie z ust. 9a następuje w przepisach określonych na podstawie ust. 9c / rozporządzenia MF z dnia 19.11.2003 roku w sprawie terytorialnego zasięgu działania, oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych / i może dotyczyć : 1. podatkowych grup kapitałowych, 2. banków, 3. zakładów ubezpieczeń, 4. jednostek działających na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi / Dz. U. Nr 183, poz. 1538 / oraz przepisów o funduszach inwestycyjnych, 5. jednostek działających na podstawie przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, 6. oddziałów lub przedstawicielstw przedsiębiorstw zagranicznych, 7. osób prawnych lub jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej, które: a) w ostatnim roku podatkowym osiągnęły przychód netto, w rozumieniu przepisów o rachunkowości, ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług o równowartości co najmniej 5 mln euro według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na koniec roku podatkowego albo b) jako rezydenci w rozumieniu prawa dewizowego, biorą udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwami położonymi za granicą lub w ich kontroli, albo posiadają udział w kapitale takich przedsiębiorstw albo c) są zarządzane bezpośrednio lub pośrednio przez nierezydenta w rozumieniu przepisów prawa dewizowego lub nierezydent dysponuje co najmniej 5% głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu, albo d) jako rezydenci w rozumieniu przepisów prawa dewizowego jednocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym w rozumieniu innych ustaw lub w jego kontroli albo posiadają jednocześnie udział w kapitale takich podmiotów. W świetle przytoczonych przepisów ustawy o urzędach i izbach skarbowych terytorialny zasięg działania urzędów skarbowych, o których mowa w art. 5 ust. 9a, może obejmować terytorialny zasięg działania innych urzędów skarbowych. Nakładanie się zakresów działania urzędów może dotyczyć niektórych kategorii podatników lub niektórych zadań. Wyznaczenie natomiast terytorialnego zasięgu działania następuje w rozporządzeniu / art. 5 ust. 9c / i może obejmować w szczególności podmioty wymienione w art. 5 ust. 9b w / w ustawy. Sformułowanie delegacji ustawowej zawartej w art. 5 ust. 9c ustawy o urzędach i izbach skarbowych, z uwagi na dyspozycję art. 5 ust. 9a pkt 2 w związku z ust. 6 ustawy o urzędach i izbach skarbowych, uprawniał właściwego ministra do uwzględnienia w sposobie określenia terytorialnego zasięgu działania poszczególnych naczelników, których zasięg mógł się pokrywać, także kategorii realizowanych przez nich zadań / zakresu działania w rozumieniu art. 5 ust. 6 ww. ustawy /. To kryterium możliwe było do zastosowania równolegle z kryterium podmiotowym, tzn. także w stosunku do podatników przykładowo wskazanych w art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych. Terytorialny zasięg działania naczelników urzędów skarbowych określony został w rozporządzeniu MF z dnia 19.11.2003 roku w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych / Dz.U. z 2003 roku Nr 209 poz. 2027 /. W / w rozporządzeniu wyróżniono trzy grupy naczelników urzędów skarbowych. Pierwsza zasadnicza grupa według załącznika nr 1 objęła wszystkich naczelników urzędów skarbowych z wyjątkiem naczelników właściwych wyłącznie w sprawach podatników określonych w art. 5 ust. 9b ustawy i urzędach i izbach skarbowych, oraz naczelników nieuprawnionych do wykonywania egzekucji administracyjnej. Co do tej grupy naczelników urzędów skarbowych przyjęto, iż każdy z naczelników w zakresie przypisanego mu terytorialnego zasięgu działania wykonuje wszystkie zadania przewidziane w art. 5 ust. 6 ww. ustawy. Tylko w kilkunastu przypadkach, naczelnik na określonym terenie właściwy jest jedynie w zakresie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, a w jednym przypadku określone kategorie spraw zostały powierzone na terytorium całego kraju jednemu naczelnikowi. Z zawężeniem egzekucyjnym wskazanym w załączniku nr 1 do w / w rozporządzenia skorelowano załącznik nr 3, w którym zawarto wykaz naczelników urzędów skarbowych wykonujących zadania określone w art. 5 ust. 6 ustawie o urzędach i izbach skarbowych z wyłączeniem egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, oraz terytorialny zasięg ich działania. W ten sposób dopełniono dla danego terytorium określenie właściwego miejscowo naczelnika w pozostałych sprawach / innych niż egzekucja /. W załączniku nr 2 zawarto wykaz siedzib naczelników urzędów skarbowych właściwych wyłącznie w zakresie podatników określonych w art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych, oraz terytorialny zasięg ich działania, przy czym właściwość ta dotyczy wszystkich zadań o których mowa w art. 5 ust. 6 w / w ustawy, w tym również egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Siedziba skarżącej mieści się w [...] i leży w terytorialnym zasięgu działania dwóch naczelników urzędów skarbowych: wymienionego w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia poz. 171a - Naczelnika Urzędu Skarbowego, oraz wymienionego w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia poz. 7, Naczelnika Urzędu Skarbowego. Zobowiązanym jest Spółka zaliczona do kategorii podatników, o których mowa w art. 5 ust. 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych co nie może ulegać wątpliwości, a więc właściwym dla niej ze względu na siedzibę naczelnikiem urzędu skarbowego jest naczelnik wymieniony w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia, czyli Naczelnik Urzędu Skarbowego. Wyłączono jest tym samym właściwość miejscowa Naczelnika Urzędu Skarbowego. Sąd jednocześnie wskazuje iż nie podziela poglądu wyrażonego w przytoczonym w uzasadnieniu postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego wyroku WSA w Warszawie z dnia 5.12.2006 roku III SA / WA 2830 / 06. Tak więc zasadniczy zarzut dotyczący prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy miejscowo organ egzekucyjny był zasadny. W ocenie Sądu zarówno wierzyciel jak i Samorządowe Kolegium Odowławcze dokonały błędnej interpretacji i zastosowania art. 22 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art. 5 ust. 9 i ust. 9a i i 9b ustawy o urzędach i izbach skarbowych, oraz § 1 i § 2 rozporządzenia MF w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib naczelników urzędów skarbowych i dyrektorów izb skarbowych. Zdaniem Sądu naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, bowiem w jego wyniku podjęto wadliwe rozstrzygnięcie, toteż przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić powyższe wskazania. Sąd uznał również za zasadny zarzut naruszenia art. 124 § 2 w zw. z art. 107 § 1 i 3 kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 124 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego postanowienie winno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Natomiast zgodnie z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 w / w kodeksu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie prawne powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej, a więc podanie treści przepisu, oraz przedstawienie przyjętej wykładni danego przepisu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zawarło w swoim postanowieniu zarówno wskazania podstawy prawnej jak również nie wskazało treści zastosowanego przepisu. Brak jest również przedstawienia przyjętej wykładni. W postanowieniu bowiem z dnia [...].05.2008 roku wskazano ogólnie art. 17 i 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji które stanowią odesłanie do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, jak również art. 34 tejże ustawy bez wskazania jednostki redakcyjnej tego artykułu. Natomiast w uzasadnieniu tegoż orzeczenia organ wskazał ogólnie na art. 22 również bez podania jednostki redakcyjnej tegoż artykułu, jak również przy uzasadnieniu właściwości organu egzekucyjnego na przepisy ustawy o urzędach i izbach skarbowych i załącznik nr 1 do rozporządzenia MF z dnia 19.11.2003 roku nie powołując o jakie przepisu chodzi i nieprzedstawiając wykładni zastosowanych przepisów, a jedynie odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych. Natomiast zarzut naruszenia art. 27 § 1 pkt. 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji okazał się on nieuzasadniony. W myśl art. 27 § 1 pkt 5 w / w tytuł wykonawczy zawiera wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, jeżeli należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej. Nałożenie na wierzyciela obowiązku wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, ma wskazać organowi egzekucyjnemu, prowadzącemu postępowanie egzekucyjne, że kolejność zaspokojenia należności z kwoty uzyskanej z egzekucji jest inna niż wynikająca z art. 115 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wierzyciel bowiem wskazując podstawę prawną pierwszeństwa zaspokojenia należności informuje organ egzekucyjny, że przed wszystkimi innymi należnościami jego wierzytelność ma pierwszeństwo. Należy podkreślić iż w wskazaniu podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia nie chodzi o wskazanie jednej z podstaw określonych w art. 115 § 1 w / w ustawy, bowiem organ egzekucyjny działa zawsze na podstawie w / w artykułu, ustalając kolejność zaspokojenia należności. Jeśli w tytule wykonawczym wierzyciel wskazuje, że należność jest np. zabezpieczona i określony jest sposób tego zabezpieczenia lub należność korzysta z prawa pierwszeństwa zaspokojenia względem innych należności egzekwowanych w trybie egzekucji administracyjnej, to organ egzekucyjny rozlicza należności odpowiednio do rodzaju zabezpieczenia i do zapisu ustawy - innej niż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - powołanej przez wierzyciela. Z tego też względu wierzyciel nie musi podawać podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia wówczas gdy zaspokojenie następuje w sposób określony w art. 115 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z tego też względu zarzut ten okazał się nie uzasadniony. Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania sądowego Sąd postanowił zatem na podstawie art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasądzając zwrot kosztów na rzecz Skarżącej w wysokości uiszczonego wpisu sądowego, a więc 100 złotych. Asesor WSA A.Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA S.Kowalczyk Sędzia WSA J.Jaśkiewicz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło