I SA/Go 652/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie Wielko-polskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 września 2008 r. wniosku Z.G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za lata 1999 - 2001 postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi ustalonego na 500, skarżący wystąpił z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, podnosząc, iż mieszka wraz z żoną i dziećmi (w wieku 17 i 16 lat), zaś cała rodzina utrzymuje się z dochodów z prowadzenia gospodarstwa rolnego określonych przez skarżącego na 1500 zł miesięcznie. Skarżący oświadczył jednocześnie, iż jest właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni 37 hektarów i domu mieszkalnego (o powierzchni 60 m2). Stwierdził, że nie posiada oszczędności ani innego majątku. Wezwany do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń, w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skarżący przedstawił protokół sporządzony przez komisję do szacowania zakresu i wysokości szkód w rolnictwie, z którego wynikało, że skarżący prowadził uprawę roślin, 60 % których w 2008 roku na skutek suszy uległo zniszczeniu, a wartość szkód wyceniono na ponad 19.000 zł. Z protokołu wynikało, że skarżący nie zawarł umowy ubezpieczenia od ryzyka wystąpienia zdarzeń losowych. Skarżący złożył również kserokopię decyzji przyznającej mu płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w łącznej wysokości 24.855,40 zł, oświadczając jednak, że całość tej kwoty jest przeznaczona na utrzymanie rodziny i gospodarstwa rolnego. Złożył również wyciągi z rachunków bankowych, z dodatnimi saldami wynoszącymi łącznie ponad 9.800 zł. Oświadczył, że miesięczne wydatki jego rodziny wynoszą 1630 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. - cyt. jako "p.p.s.a.") stronie będącej osobą fizyczną można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście – obiektywnie niemożliwe. Ze wspomnianego przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika jednak, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy (post. NSA z 6.10.2004r. GZ 71/04 ONSAiWSA z 2005r. z. 1 poz. 8). Ze złożonych przez skarżącego dokumentów i oświadczeń nie wynikają przesłanki prawa pomocy. Należy bowiem zwrócić uwagę, że skarżący - wbrew swym twierdzeniom - nie znajduje się w niedostatku. Jak bowiem wynika z wyciągów z rachunków bankowych skarżący posiada oszczędności gotówkowe, których istnienie, nawiasem mówiąc, przemilczał w złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym. Kwota tych oszczędności niemal dwudziestokrotnie przekracza wartość należnego wpisu od skargi, który stanowi jedyną opłatę podlegającą uiszczeniu na obecnym etapie postępowania. Uiszczenie wpisu (500 zł) nie wiąże się zatem z ryzykiem realnego uszczuplenia zasobów finansowych skarżącego i z pewnością nie narazi jego i jego rodziny na odczuwalne pogorszenie sytuacji majątkowej. Oceny tej nie zmieniają eksponowane w oświadczeniach skarżącego okoliczności związane z wystąpieniem znacznych szkód w uprawach na skutek suszy oraz nieściągnięcie od 2005 roku wierzytelności w wysokości 25 tys. zł. Ocena obecnej sytuacji majątkowej skarżącego uprawnia bowiem wniosek, iż fakty te nie spowodowały, by rodzina skarżącego popadła w niedostatek. Uwzględniając całość powyższej argumentacji należało orzec jak w sentencji postanowienia.