I SA/Go 652/08

Dnia 3 listopada 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: asesor WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za lata 1999-2001 postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Po wezwaniu skarżącego do uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł skarżący złożył w terminie do uiszczenia wpisu wniosek o przyznanie prawa pomocy. Przy rozpoznaniu wniosku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wezwał skarżącego do złożenia w terminie 7 dni wyciągu ze wszystkich rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy ; odpisy dokumentów potwierdzających wysokość otrzymanych płatności obszarowych bądź innych związanych z posiadaniem i prowadzeniem gospodarstwa rolnego; oświadczenia czy skarżący bądź jego żona posiadają samochody osobowe (ze wskazaniem rocznika, marki i szacunkowej wartości oraz oświadczenia o wysokości miesięcznych wydatków rodziny skarżącego obejmujące wyszczególnienie kwot przeznaczonych na poszczególne cele. Postanowieniem z dnia 15 września 2008 roku Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy wskazując, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym oraz podnosząc, że skarżący nie znajduje się w niedostatku. Od wskazanego postanowienia, z zachowaniem terminu, skarżący złożył sprzeciw. W jego treści, wskazał, że gospodarstwo które prowadzi jak i jego rodzina przeżywa duże trudności z uwagi na suszę oraz nieściągalność wierzytelności za zboże od firmy G w wysokości 25 tys. zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na mocy art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.)- w razie wniesienia sprzeciwu (...) postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z tego też względu po skutecznym wniesieniu sprzeciwu sprawa jest rozpoznawana ponownie od początku w świetle przesłanek o których mowa w art. 246 P.p.s.a. Prawo pomocy obejmuje na podstawie art. 244 § 1 P.p.s.a. między innymi, zwolnienie od kosztów sądowych. Jego zakres częściowy, zgodnie z art. 245 § 3 i § 4 P.p.s.a., może obejmować zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części. Sąd, oceniając przedmiotowy wniosek jest zobowiązany badać aktualną sytuację materialną skarżącego. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Sąd podziela stanowisko, ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż instytucja prawa pomocy powinna być traktowana jako wyjątek od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (postanowienie NSA z dnia 21 grudnia 2006 roku, II FSK 741/06). Ze złożonych przez skarżącego dokumentów wynika, że skarżący prowadzi uprawę roślin. Wskutek suszy w 2008r. uległo zniszczeniu 60% upraw, gdzie wartość tych szkód wyceniono na ponad 19.000 zł. Skarżący otrzymał w 2008r. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w łącznej wysokości 24.855,40 zł. oraz oświadczył, że miesięczne wydatki jego rodziny wynoszą 1630 zł. Z wyciągów z rachunków bankowych wynika, że we wrześniu 2008r. na kontach bankowych zgromadzone było łącznie ponad 9.800 zł. Z tych też względów w ocenie Sądu skarżący nie znajduje się w niedostatku. Posiada oszczędności gotówkowe znacznie przekraczające wartość należnego wpisu od skargi. Kwota ta również kilkakrotnie przewyższa koszty miesięcznego utrzymania rodziny skarżącego. W tych okolicznościach nie ma znaczenia, że skarżący poniósł straty w wyniku suszy jak też to, że posiada nieściągalną wierzytelność w wysokości 25.000 zł. Okoliczności te z pewnością wpłynęły negatywnie na kondycję finansową skarżącego, jednakże sytuacja majątkowa skarżącego nie upoważnia do stwierdzenia, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Poniesienie tych kosztów nie spowoduje, że rodzina skarżącego zostanie pozbawiona środków na niezbędne utrzymanie. Jak już wcześniej wskazano, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje wtedy gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych lub jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie skarżący przesłanek do przyznania prawa pomocy nie wykazał. Z tych też przyczyn na podstawie art. 246 § 1 oraz 260 p.p.s.a. w zw. z art. 16 §2 orzeczono jak w sentencji.