I SA/Go 68/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu 21 marca 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "l" Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2003 rok postanowił: odrzucić skargę. Skarżąca Spółka wezwana została do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 1.166zł. W terminie otwartym do uiszczenia wpisu wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, iż nie posiada środków pieniężnych na uiszczenie wpisu z uwagi na toczące się w stosunku do skarżącej postępowania egzekucyjne. Do wniosku skarżąca dołączyła wyciągi bankowe oraz zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego. Referendarz sądowy postanowieniem z 4 października 2006r. odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, wskazując w uzasadnieniu, iż zgodnie z art. 246 §2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, jeżeli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z powyższego wynika, że wykazanie przesłanek udzielenia prawa pomocy spoczywa na stronie, która ubiega się o jej przyznanie. Obowiązek ten oznacza, że strona powinna udowodnić, że jej sytuacja majątkowa jest tego rodzaju, że nieudzielanie jej prawa pomocy spowoduje niemożność kontynuowania udziału w postępowaniu sądowym, ograniczając jej prawo do Sądu. Sądowej ocenie podlega aktualna sytuacja majątkowa skarżącej, ponieważ z niej wynika rzeczywista zdolność płatnicza strony skarżącej. Z oceny wyrażonej w postępowaniu wynika, że oświadczenie i złożone przez skarżącą dokumenty nie obrazują aktualnej sytuacji majątkowej skarżącej mimo, że została ona zobowiązana do dostarczenia aktualnych dokumentów z ostatnich sześciu miesięcy w przypadku dokumentów podatkowych oraz z trzech miesięcy w wypadku dokumentów bankowych. W tym stanie rzeczy Sąd nie mógł określić aktualnej sytuacji majątkowej skarżącej i odmówił przyznania prawa pomocy. Skarżąca wniosła w terminie sprzeciw, w którym wniosła o uchylenie postanowienia i przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżąca wskazała, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest bardzo restrykcyjne, contra legem, ponieważ przez źle pojętą ochronę interesu publicznego, zmusza się niejako skarżącego do naruszenia prawa, tj. działania wbrew bezwzględnie dokonanym zajęciom komorniczym. Skarżąca podkreśla, że we wniosku szczegółowo wykazała swoją złą sytuację finansową, wskazując w tym względzie na zawiadomienie komornika o zajęciu rachunku bankowego z [...] września 2004r. w sprawie I Km [...] na kwotę 14.300.000, zł. Nadto skarżąca powołała się na prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego z 9 marca 2004r. oddalające wniosek o ogłoszenie upadłości z uwagi na brak majątku umożliwiającego prowadzenie postępowania upadłościowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przytoczonego już art. 246 §2 pkt 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, jeżeli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z przytoczonego przepisu wyraźnie wynika, że to na stronie ubiegającej się o przyznanie jej prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania, że jej sytuacja majątkowa jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Bezsprzecznie ocena tych okoliczności należy do Sądu i może być dokonana zarówno w oparciu o dane zawarte na wniosku jak też w przedłożonych dokumentach. Sąd nie jest również pozbawiony w tym względzie inicjatywy dowodowej i może żądać od strony przedłożenia wskazanych dokumentów w celu stwierdzenia, czy sytuacja majątkowa, finansowa wnioskodawcy uprawnia go do przyznania prawa pomocy. Jest rzeczą oczywistą, że ocena dokonywana przez Sąd dotyczyć powinna aktualnej sytuacji skarżącej, winna się ona opierać na jak najbardziej aktualnych danych i dokumentach. Skarżąca została wezwana w dniu 5 września 2006r. do przedłożenia szeregu dokumentów ze wskazaniem z jakich okresów winny one pochodzić. Skarżąca nie przedstawiła jednak aktualnych dokumentów oraz nie wskazała okoliczności, z których wynikałoby, że ich przedłożenie jest niemożliwe. Na tą okoliczność wskazał już Referendarz sądowy w uzasadnieniu postanowienia z 4 października 2006r. Składając sprzeciw skarżąca nie podniosła nowych okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Wskazała jedynie na treść postanowienia Sądy Rejonowego oddalającego wniosek o ogłoszenie upadłości z uwagi na brak majątku umożliwiającego jej przeprowadzenie. Należy jednak podkreślić, że postanowienie to zapadło [...] marca 2004r. Upływ tak znacznego okresu czasu uniemożliwia Sądowi dokonanie oceny aktualnej sytuacji majątkowej skarżącej tylko w oparciu o to postanowienie. Jak już podkreślił to Sąd powyżej, Sąd jest uprawniony do dokonania analizy aktualnej sytuacji majątkowej skarżącej oraz dokonania oceny przedstawionych oświadczeń i dokumentów. Fakt, że skarżąca nie przedłożyła, mimo wyraźnego w tym zakresie wezwania, aktualnych dokumentów uniemożliwił Sądowi dokonanie oceny, czy skarżąca posiada dostateczne środki na poniesienie pełnych kosztów sądowych, czy też nie. W tym stanie rzeczy oraz na podstawie art. 246 §2 pkt 2 w związku z art. 260 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Sędzia WSA Jacek Niedzielski