I SA/Go 802/08

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-02-11

Skład orzekający: asesor WSA Alina Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełniają przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący zasługują na przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, ponieważ wykazali brak majątku, a ich dochody nie są wystarczające do pokrycia kosztów postępowania sądowego, co zapewnia realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą umorzenia zaległości podatkowej. Wcześniejsze wnioski o zwolnienie zostały pozostawione bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków. Po doręczeniu zarządzenia, skarżący wnieśli sprzeciw i ponownie złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy, przedstawiając swoją trudną sytuację materialną (dochody z emerytur, brak majątku).
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżących od kosztów sądowych oraz ustanowić dla nich adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: asesor WSA Alina Rzepecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 lutego 2009r. na skutek wniesienia sprzeciwu wniosków Z.C. i M.C. o zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2004 do 2006 postanawia 1. zwolnić skarżących od kosztów sądowych 2. ustanowić dla skarżących adwokata Po wezwaniu do solidarnego uiszczenia wpisu od skargi ustalonego na 500zł. skarżący pismem z dnia [...] grudnia 2008r. wnieśli o zwolnienie od tej opłaty, lecz ich wnioski wobec nieuzupełnienia braków referendarz sądowy zarządzeniem z dnia z 9 stycznia 2009r. pozostawił bez rozpoznania. Powyższe zarządzenie wraz z pouczeniem o prawie do jego zaskarżenia zostało im doręczone 14 stycznia 2009r.( każdemu z osobna). W odpowiedzi na powyższe pismo skarżący w ustawowym terminie 7-miu dni do wniesienia sprzeciwu, przesłali wypełnione formularze wniosków o przyznanie prawa pomocy osobom fizycznym (każdy z osobna) – wraz z prośbą o nadanie dalszego biegu sprawie. Załączyli również w/w pismo z dnia [...] grudnia 2008r., 2 wyciągi bankowe z banku – M.C. Z.C.. Z zawartych w tych wnioskach oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, a także przedłożonych dokumentów wynika, iż skarżący mieszkają razem. Utrzymują się z emerytur, których łączna wysokość wynosi 1879zł. Skarżący poza własnościowym prawem do mieszkania, nie posiadają wartościowego majątku. Nie maja również oszczędności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art.260 p.p.s.a. wniesienie sprzeciwu ma ten skutek, że postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Przepis art.246 §1 pkt1 p.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Prawo pomocy w istocie swej ma stanowić zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Ma bowiem umożliwiać realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Z drugiej jednak strony, Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005roku, FZ 478/04 (niepubl.) podkreślił, że opłaty sądowe, do których także zalicza się wpis, stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art.84 ustawy zasadniczej. Dlatego też mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. Mając na względzie powyższe rozważania, w oparciu o całokształt złożonych dokumentów, okoliczności sprawy, sytuację materialną i rodzinną wnioskodawców Sąd doszedł do przekonania, że strony zasługują na przyznanie prawa pomocy w zakresie wnioskowanym. Skarżący wykazali bowiem, że nie mają majątku, a uzyskiwane przez nich dochody nie mogą zostać uznane za wystarczające na choćby częściowe sfinansowanie udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W tym stanie rzeczy, Sąd uznając wniosek skarżących za zasługujący na uwzględnienie orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło