I SA/Go 833/07
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-08-07
Skład orzekający: Anna Juszczyk-Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli pełnomocnik strony powołuje się na zwolnienie lekarskie i pobyt w szpitalu, ale nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi jest niezasadny, gdy pełnomocnik strony nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Samo przebywanie na zwolnieniu lekarskim lub w szpitalu nie wyłącza winy, jeśli strona lub jej pełnomocnik mogli podjąć działania zapobiegające skutkom uchybienia terminu, np. poprzez udzielenie pełnomocnictwa substytucyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca strona, reprezentowana przez pełnomocnika, nie uzupełniła braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, mimo dwukrotnego wezwania sądu. Brakami tymi było nieprzedłożenie dokumentu potwierdzającego umocowanie osoby udzielającej pełnomocnictwa. Pełnomocnik złożyła wniosek o przywrócenie terminu, powołując się na zwolnienie lekarskie i pobyt w szpitalu w okresie, gdy powinna była uzupełnić braki. Sąd odrzucił skargę, a następnie odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 sierpnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz kwoty podatku od towarów i usług postanawia odmówić przywrócenia terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 21 września 2007r. wezwał adwokat M.O. aby w terminie 7 dni usunęła brak formalny skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu T. przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz złożenie dokumentu określającego umocowanie osoby udzielającej pełnomocnictwa do reprezentowania strony skarżącej. Sąd ponownie w dniu 17 października 2007r. wezwał adwokat M.O. o uzupełnienie braków skargi poprzez przedłożenie dokumentu z którego wynika, że B.H. jest uprawniona do udzielenia pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącej pod rygorem odrzucenia skargi. W dniu 14 listopada 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wydał postanowienie odrzucające skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] maja 2007r. w przedmiocie określenia długu celnego oraz podatku od towarów i usług z uwagi na nie uzupełnienie braków formalnych skargi poprzez nie wykazanie umocowania B.H. do udzielenia pełnomocnictwa w imieniu skarżącej (skarga kasacyjna na to postanowienie została oddalona w dniu 20 maja 2009r. sygn. akt I GSK 608/08).
W dniu [...] listopada 2007r. (data nadania 16.11.2007r.) do Sądu wpłynął wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazała, że w dniach [...] października 2007r. do [...] listopada 2007r. przebywała na zwolnieniu lekarskim. W dniu [...] października 2007r. przeszła zabieg operacyjny i w związku z nim przebywała w szpitalu do [...] października 2007r. Bezpośrednio przed hospitalizacją w odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 21 września 2007r. wysłała wypisy z [...] dotyczące T..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Wniosek o przywrócenie terminu jest niezasadny. Zgodnie z treścią art. 87 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej zwaną p.p.s.a. - pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu, i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym.
Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności (por. wyr. NSA z dnia 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (post. NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
W opinii Sądu, pełnomocnik w żaden sposób nie uprawdopodobnił, iż opóźnienie w uzupełnieniu braków formalnych nastąpiło bez jej winy.
Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. W niniejszej sprawie skarga została podpisana przez pełnomocnika. Stosownie do regulacji zawartej w art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Pojęcie pełnomocnictwa rozumieć należy całościowo, jako komplet dokumentów niezbędnych dla wykazania umocowanie pełnomocnika do działania za mocodawcę (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2008 r., str. 123). Ponieważ w niniejszej sprawie umocowanie pełnomocnika nie zostało wykazane w skardze, brak było podstaw do przyjęcia, że skarga została podpisana przez uprawnioną osobę. Z tej też przyczyny uzasadnione było wezwanie o uzupełnienie braków formalnych skargi przez wykazanie umocowania osoby podpisującej pełnomocnictwo do reprezentowania strony, a w konsekwencji do wykazania umocowania pełnomocnika. W art. 49 § 1 p.p.s.a. ustawodawca określił siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego, w tym skargi.
Zgodnie z art. 85 p.p.s.a czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Od negatywnych skutków uchybienia terminu strona może bronić się składając wniosek o przywrócenie terminu. Jednakże przywrócenie terminu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a jest możliwe jeżeli strona uchybiła terminowi bez swojej winy. Pełnomocnik nie wskazała faktów, które wyłączyłyby jej winę w tym zakresie. Strona reprezentowana była przez adwokat. Pełnomocnik wzywana była dwukrotnie o wykazanie umocowania do działania w imieniu strony i pomimo, iż takie umocowanie do działania winno być dołączone (wykazane) przy pierwszej czynności - pełnomocnik powyższego obowiązku nie wykonała, pomimo dodatkowego wezwania do uzupełnienia braków. Pełnomocnik wskazała, że sprawą tą zajmuje się osobiście z uwagi na "zawiłość sprawy oraz zaufanie klienta pokładane w wskazanym przez niego pełnomocniku, jak również niechęć klienta wobec ujawniania informacji dotyczących spółki belgijskiej osobom innym niż pełnomocnik". Ponadto pełnomocnik wskazała, że z uwagi na nieobecność oraz powziętą telefonicznie informację o kolejnym wezwaniu do uzupełnienia braków w przedmiotowej sprawie zwróciła się jedynie z prośbą do pracownicy kancelarii o ustalenie brakujących informacji.
W ocenie Sądu wskazane okoliczności nie uprawdopodabniają, iż opóźnienie w uzupełnieniu braków formalnych nastąpiło bez winy pełnomocnika. Z przedłożonego do akt sprawy pełnomocnictwa wynika, że pełnomocnictwo upoważniało do "reprezentacji skarżącej przed sądami, urzędami i izbami celnymi oraz wszelkimi innymi organami i instytucjami w sprawie dotyczącej cła oraz podatku VAT z tytułu usunięcia towarów objętych procedurą tranzytu spod dozoru celnego (nr deklaracji tranzytowej [...])". Zauważyć należy, że sprawa dotyczy usunięcia spod dozoru celnego towaru objętego procedurą tranzytu - nota tranzytowa [...]. Z akt administracyjnych wynika, że nota tranzytowa była o numerze [...] (np. k- 1-2; 20 akt administracyjnych), a nie jak wskazano w pełnomocnictwie [...]. W sprawie Sąd przyjął jednak, że wskazany numer jest omyłką w pełnomocnictwie.
Ponadto z treści pełnomocnictwa nie wynika, by została ograniczona możliwość udzielenia dalszej substytucji. Z załączonych dokumentów jak i wyjaśnienia we wniosku o przywrócenie terminu nie wynika by niemożność usunięcia braków formalnych skargi z zachowaniem 7 dniowego terminu do ich usunięcia spowodowane było nadmiernymi przeszkodami, których nie można było usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Wezwanie o wykazanie umocowania B.H. do reprezentowania skarżącej było kolejnym wezwaniem pełnomocnika o należyte wykazanie pełnomocnictwa do działania w sprawie. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi [...] października 2007r. - k- 56 akt sądowych. Pełnomocnik wskazuje, że w tym czasie przebywała na zwolnieniu lekarskim. Przebywanie na zwolnieniu lekarskim nie oznacza, że pełnomocnik nie jest w stanie dokonywać żadnych czynności. Korespondencja kierowana na kancelarię na nazwisko pełnomocnika była odbierana, pełnomocnik również była informowana o treści tej korespondencji, wydała polecenia związane z prowadzoną sprawą, tj. zleciła ustalenie brakujących w Sądzie informacji. Jednakże pomimo, iż należycie udokumentowane pełnomocnictwo winno być przedłożone już na etapie składania skargi, pełnomocnik swojego umocowania nie wykazał w terminie również na dwukrotne wezwanie Sądu, powołując się na niemożność przedłożenia dokumentów z uwagi na zwolnienie lekarskie. W ocenie Sądu nie było przeszkód aby z uwagi na ponad miesięczną nieobecność udzielić pełnomocnictwa substytucyjnego, ograniczenie takowe nie wynikało z treści przedłożonego pełnomocnictwa. Ponadto pełnomocnik nie uprawdopodobniła, że stan zdrowia uniemożliwił jej uzupełnienia braków formalnych skargi. Skoro pracownik kancelarii poinformował ją o wezwaniu do usunięcia braków (o treści wezwania), nadto zleciła ustalenie jakie jeszcze informacje są niezbędne do Sądu, nie było również przeszkód by braki te we wskazanym przez Sąd terminie uzupełniła osobiście lub do tej czynności udzieliła pełnomocnictwa substytucyjnego. Na marginesie wskazać należy, że ponowne wezwanie do usunięcia braków doręczone zostało pełnomocnikowi [...] października 2007r., a w szpitalu pełnomocnik przebywała w dniach [...] października 2007r. Należy zwrócić uwagę, że nie każdy pobyt w szpitalu uzasadnia brak winy w uchybieniu terminu, a w niniejszej sprawie pełnomocnik w terminie w którym należało braki uzupełnić nie przebywała w szpitalu, na co stara się wskazywać we wniosku o przywrócenie terminu.
Sąd dokonując oceny braku winy w uchybieniu terminu miał na uwadze przede wszystkim obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy jak również o interesy swojego mocodawcy, który "pokłada zaufanie we wskazanym pełnomocniku". W ocenie Sądu w żadnej mierze pełnomocnik nie wykazała, że zwolnienie lekarskie na którym przebywała w okresie od [...] października do [...] listopada 2007r. uniemożliwiło jej uzupełnienie braków formalnych skargi we wskazanym w wezwaniu terminie i zakresie.
Z tych przyczyn orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło