I SA/Go 850/07

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-06-03

Skład orzekający: Joanna Wierchowicz, Jacek Jaśkiewicz, Alina Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy celne mają prawo zakwestionować wartość celną towaru zadeklarowaną przez importera na podstawie faktury, jeśli weryfikacja przeprowadzona przez zagraniczne służby celne wykazała inną, wyższą cenę zakupu?
Ratio decidendi
Organy celne mają prawo zakwestionować zadeklarowaną wartość celną towaru, jeśli weryfikacja przeprowadzona przez zagraniczne służby celne wykazała inną, wyższą cenę zakupu. Wartość transakcyjna, będąca podstawą ustalenia wartości celnej, to cena faktycznie zapłacona lub należna. W przypadku wątpliwości co do autentyczności dokumentacji przedstawionej przez importera, organy celne mogą oprzeć się na danych uzyskanych z urzędowych źródeł zagranicznych, zgodnie z przepisami Wspólnotowego Kodeksu Celnego i Prawa celnego.
Stan faktyczny
Skarżący M.H. zgłosił do wolnego obrotu używany samochód osobowy, deklarując jego wartość na 3000 CHF na podstawie załączonej faktury. Organy celne, weryfikując zgłoszenie, uzyskały od szwajcarskich służb celnych informację o innej fakturze z tej samej transakcji, opiewającej na kwotę 16000 CHF. W związku z rozbieżnościami, organy celne ustaliły wyższą wartość celną pojazdu i określiły należne cła oraz podatki. Skarżący wniósł skargę, zarzucając bezpodstawność decyzji i nie uwzględnienie złego stanu technicznego pojazdu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Asesor WSA Alina Rzepecka (spr.) Protokolant Asystent sędziego Aleksandra Kosiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi M.H. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych, podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego oddala skargę Przedmiotem skargi M.H. (zw. dalej Strona; Skarżący) jest decyzja Dyrektora Izby Celnej (zw. dalej Dyrektor IC) nr [...] z dnia [...] czerwca 2007r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego (zw. dalej Naczelnik UC ) nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007r. w przedmiocie wymiaru należności celnych, podatku od towarów i usług, podatku akcyzowego. Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, iż [...] stycznia 2005r., w Oddziale Celnym przyjęto głoszenie celne dokonane przez Skarżącego M.H., do objęcia towaru w postaci używanego samochodu osobowego marki [...], [nr nadwozia [...], pojemność silnika 2172cm3, rok produkcji 2002r.,] procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu. Strona załączyła także fakturę z dnia [...] stycznia 2005r., dokumentującą zakup przedmiotowego towaru w firmie [...] (Szwajcaria) na kwotę 3000 CHF Zgłoszenie zostało przyjęte jako spełniające warunki, określone w art.62 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny [(Dz. U. UE L 302 z dnia 19 października 1992r. ze zm.); zw. dalej – WKC] i zarejestrowane pod pozycją ewidencji [...]. Następnie organ celny działając na podstawie art.78 ust.2 WKC, dokonał z urzędu kontroli zgłoszenia celnego. Dokument sprzedaży został przesłany do weryfikacji przez szwajcarskie służby celne. Przy piśmie z dnia [...] stycznia 2006r Dyrekcja Okręgu Celnego - Sekcja Dochodzeniowa nie potwierdziła autentyczności przestawionej przez Stronę faktury zakupu. Jednocześnie polskiej administracji celnej zastał przekazany odpis rachunku bez numeru z dnia [...] stycznia 2005r., z którego wynikało, że Skarżący nabył w tej samej firmie w dniu [...] stycznia 2005r. pojazd wymieniony w zgłoszeniu celnym za kwotę 16000 CHF. Ponadto, odnotowany w księgach handlowych sprzedającego rachunek nie zawierał deklaracji o pochodzeniu, stanowiącej podstawę do skorzystania z preferencyjnej stawki celnej. Z uwagi na powyższe organ I instancji wszczął z urzędu postępowania w sprawie ustalenia prawidłowej wartości celnej towaru, retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego oraz określenia prawidłowych wysokości kwot należnych podatków z tytułu importu. Po jego zakończeniu Naczelnik UC w dniu [...] kwietnia 2007r. wydał decyzję określającą wartość celna towaru i określił w stosunku do importowanego towaru prawidłową kwotę cła, podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług. Wartość celną przywiezionego samochodu ustalił na podstawie metody podstawowej, o której mowa w art. 29 ust.1 WKC. Strona działając przez pełnomocnika złożyła na powyższe rozstrzygniecie odwołanie. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Podniosła, iż zostało ono wydane bezpodstawnie. Zarzuciła organowi, że nie wziął pod uwagę zły stan techniczny pojazdu ( który miał wynikać z załączonych do zgłoszenia dokumentów) Dyrektor IC po przeanalizowaniu zebranego sprawie materiału dowodowego stwierdził bezzasadnosć podnoszonych zarzutów i utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W pierwszej kolejności wyjaśnił, iż w sprawie mają zastosowanie art.245 WKC i art.73 ust.1 ustawy z 19 marca 2004r. Prawo celne [(Dz. U z 2004 r. nr 68 poz. 622) -zw. dalej Prawo celne], zgodnie z którymi do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art.12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Podkreślił, iż w momencie przyjmowania zgłoszenia celnego organ celny ocenia jedynie jego poprawność formalną i nie ma możliwości dokonania oceny rzetelności danych zawartych przez importera dotyczących kraju bądź obszaru pochodzenia importowanego towaru. Dane te przyjmowane są jedynie jako deklaracja - oświadczenie, które w późniejszym okresie może zostać poddane bardziej szczegółowej kontroli merytorycznej zgodnie z przepisami obowiązującego prawa celnego . Wyjaśnił, iż w dniu zgłoszenia celnego zasady i tryb przywozu towarów na obszar celny Wspólnoty, jego wywozu, a także związane z tym prawa i obowiązki osób oraz uprawnienia organów celnych regulowało rozporządzenie Rady EWG nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r., ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WEL nr302 z 19 października 1992r., ze zmianami). Zgodnie z art.201 WKC przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa powstanie długu celnego. Następnie przypomniał, iż Strona zgłosiła w procedurze dopuszczenia do wolnego obrotu samochód osobowy używany marki [...], rok produkcji 2002 o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], pojemności silnika 2172 cm3, deklarując wartość pojazdu na 3000 CHF na podstawie załączonej faktury. W jego ocenie Naczelnik UC prawidłowo dokonał weryfikacji dokumentu sprzedaży przesyłając go w tym celu szwajcarskim władzom celnym, albowiem prawo do takiego działania dawał mu art.78 WKC To dzięki ich odpowiedzi, polskie organy celne pozyskały informację, że samochód został zakupiony za znacznie wyższą cenę, niż zadeklarowana przy imporcie do Polski. Dyrektor IC, stwierdził, iż z uwagi na negatywny wynik weryfikacji organ I instancji zasadnie uznał, że transakcja kupna sprzedaży o deklarowanej przez Stronę wartości 3000 CHF nie nastąpiła i dokonał ustalenia wartości celnej metodą podstawową Zgodnie bowiem z art.29 ust.1 WKC wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana o ile jest to konieczne na podstawie art.32 i art.33. Ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów. Organ podkreślił, iż nadesłany wynik weryfikacji potwierdził, iż w księgach sprzedającego odnotowano kwotę 16 000 CHF, jako cenę zapłaconą przez kupującego. Ponadto, dokument znajdujący się w księgach handlowych sprzedającego nie zawierał deklaracji o pochodzeniu. Z tego też względu w ocenie Dyrektora IC, organ i instancji zasadnie uznał, iż M.H. bezpodstawnie skorzystał z preferencyjnej stawki celnej w wysokości 0%. Organ odwoławczy wyjaśnił też, iż prawidłowym, jest ustalenie właściwej wartości celnej importowanego towaru z wykorzystaniem danych zawartych w nadesłanym wyniku weryfikacyjnym władz celnych Szwajcarii, albowiem zgodnie z art.180 Ordynacji podatkowej - jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, zaś w myśl art.86 Prawa celnego - organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Podkreślił, iż organy celne nie mają uprawnienia kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju. Zarzut bezpodstawności Dyrektor IC obalił wskazując, że organy celne działały na podstawie i w granicach ustanowionego prawa tj. przepisów WKC oraz Prawa celnego. W kwestii twierdzeń Strony dotyczących nie uznania faktu, że samochód w chwili zgłoszenia był uszkodzony, Dyrektor IC wyjaśnił, że po pierwsze, załączona do zgłoszenia celnego faktura okazała się nieautentyczna, po drugie, zgłaszający nie dokonał żadnych zapisów w polu 31 JDA (przywóz/wywóz) o uszkodzeniach lub brakach pojazdu samochodowego. Z tego też względu zarzut ten uznał za niezasadny. W skardze na powyższe orzeczenie pełnomocnik posłużył się argumentacją tożsamą do tej którą zawarł w odwołaniu z dnia [...] maja 2007r. Wniósł o uchylenie decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy przytaczając argumenty jak w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż zarzuty jak też ich uzasadnienie zawarte w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dyrektora IC zostały sformułowane przez pełnomocnika w sposób bardzo ogólnikowy, bez wskazania konkretnego przepisu, który miałby być naruszony. Ograniczyły się do ogólnego stwierdzenia, iż decyzję wydano bezpodstawnie. Niemniej jednak, rolą sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy. Mając więc na uwadze powyższe, skład orzekający w sprawie po przeprowadzeniu wskazanej prawem kontroli stwierdza, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Jak słusznie Dyrektor IC podkreślił organy celne działały na podstawie i w granicach ustanowionego prawa tj. przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego i Prawa celnego. Dlatego też w ocenie sądu, biorąc pod uwagę okoliczności przedmiotowej sprawy prawidłowo został zastosowany art.29 ust.1 WKC. Zgodnie z tym przepisem wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary. Na podstawie art.78 ust. 2 WKC organy celne po zwolnieniu towarów mogą w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu i wywozu towarów objętych zgłoszeniem. oraz późniejszych operacji handlowych. W razie gdy z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują (ust. 3 art.78 WKC). Za uzasadnione należy uznać powzięte w toku kontroli postimportowej wątpliwości co do autentyczności i rzetelności załączonej do zgłoszenia celnego dokumentacji, która miała potwierdzać fakt nabycia w Szwajcarii za kwotę 3000 CHF samochodu, którego wartość celna stanowi przedmiot sporu w niniejszej sprawie. Wątpliwości te dotyczyły bowiem większej liczby przypadków (a nie tylko rozpoznawanej sprawy) i różnych firm występujących w roli zbywców samochodów i potwierdzających wspomniane dane (także jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji pochodzenie towaru). W odpowiedzi na zapytanie polskich organów celnych szwajcarska administracja celna nadesłała fakturę eksportera z dnia [...] stycznia 2005 roku dotyczącą zakupu tego samego samochodu (na co wskazuje identyczny numer, model, kolor, data pierwszej rejestracji za granicą ) - za kwotę 16 000 CHF, a nie jak wskazano w fakturze pierwotnej za 3000 CHF. Dane te zgadzają się z danymi zawartymi w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu oraz w karcie pojazdu załączonej do zgłoszenia celnego. W świetle tak zebranych informacji i dokumentów, uzyskanych z urzędowych źródeł, polskie organy celne miały prawo przyjąć, że ceną faktycznie zapłaconą przez skarżącego a zatem ceną transakcyjną była kwota 16000 CHF ujawniona w fakturze u eksportera oraz w jego księgach handlowych. Zgodnie z art.86 Prawa celnego organ celny przyjmuje jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawione podmioty państwa obcego. W konsekwencji powyższego zarzut naruszenia art.29 ust.1 WKC (badany w kontekście bezpodstawności ), należy uznać za chybiony. Należy również podkreślić, iż postępowanie prowadzone było w zgodzie z zasadami wynikającymi z przepisów Ordynacji podatkowej tj. art.122, art.187 §1. Postępowanie weryfikacyjne w tej sprawie przeprowadziły szwajcarskie władze celne i wynik tego postępowania, tj. opracowane raporty oraz faktura były w sprawie dowodem, który został poddany należytej ocenie. Ocena ta nie miała cech oceny dowolnej, nie wykraczała poza ramy oceny swobodnej i wobec tego korzystała z ochrony przewidzianej w art.187 §1 i art.191 Ordynacji podatkowej. Obie faktury są dokumentami prywatnymi i podlegały jako takie ocenie organu celnego. Strona nie wykazała jaki cel miałby szwajcarski exporter wykazywać w swoich księgach podatkowych przychód z faktury na wyższą kwotę . Zasadnie też organ celny uznał, iż bardziej wiarygodny jest dokument zaksięgowany przez eksportera i włączony do dokumentacji księgowej firmy zbywcy. Skarżącemu umożliwiono skorzystanie ze swojego uprawnienia wynikającego z art.200 Ordynacji podatkowej tj. wypowiedzenie się w terminie 7 dni w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżący z tego uprawnienia nie skorzystał, nie wnosił innych poza zgłoszonymi wnioskami dowodowymi. W toku prowadzonego postępowania Skarżący M.H. nie brał w nim czynnego udziału i nie przedstawiał żadnych wniosków dowodowych. Nie kwestionował faktury otrzymanej od władz szwajcarskich. Reasumując, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym korespondencja wymieniona pomiędzy polskimi organami celnymi, a uprawnionymi organami szwajcarskiej administracji celnej dawały w pełni podstawę do określenia wartości transakcyjnej spornego pojazdu na podstawie art.29 WKC. Jest również bezsporne, że Skarżący nie przedstawił żadnego dokumentu, w świetle, którego importowany pojazd mógłby skorzystać z preferencji celnych podatkowych w i konsekwencji ze stawki celnej 0%. Zwrócić przy tym należy uwagę na fakt, że zastosowanie wobec importera zerowej, preferencyjnej stawki celnej nastąpiło w związku z przedłożeniem pierwotnej faktury. Przyjęcie przez organy jako podstawy wymiaru należności celnej faktury uzyskanej od szwajcarskich organów celnych, nie zawierającej deklaracji upoważnionego eksportera musiało skutkować stawką podwyższoną . Nie znajduje również uzasadnienia argumentacja Strony skarżącej podnoszona w związku ze stanem technicznym pojazdu. Strona skarżąca twierdzi, iż sporny pojazd był uszkodzony. Okoliczność ta nie wynika z żadnego dokumentu. Wprost przeciwnie, wnioskując o dopuszczenie pojazdu do wolnego obrotu, w polu 31 zgłoszenia celnego Skarżący nie zadeklarował, iż jest to pojazd uszkodzony. Ponadto, z załączonego przez niego zaświadczenia o przeprowadzonym w dniu [...] stycznia 2005r. badaniu technicznym pojazdu wynika, iż pojazd ten był całkowicie sprawny technicznie. Z uwagi na całokształt przedstawionej argumentacji, uznać należało, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Tym samym Sąd na podstawie art.151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako nieuzasadnioną oddalił. /-/ A. Rzepecka /-/ J. Wierchowicz /-/ J. Jaśkiewicz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło