I SA/Go 884/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 15 marca 2011 r. wniosku H.A. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. Po wniesieniu skargi kasacyjnej, skarżąca wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczeń oraz dokumentów przedstawionych przez skarżącą wynika, że mieszka z mężem. Nie pracuje i otrzymuje rentę w wysokości 893,66 zł brutto, natomiast jej mąż pracuje uzyskując wynagrodzenie w wysokości 5.152 zł brutto. Łączne dochody małżonków netto wynoszą 4.429,78 zł, z której to kwoty potrącane jest 2.054 zł tytułem zajęcia egzekucyjnego. Skarżąca oświadczyła, że całość dochodów jej i męża jest pochłaniana przez koszty bieżącego utrzymania. Skarżąca wraz z mężem nie mają oszczędności. Są jednak właścicielami: mieszkania, lokalu użytkowego, nieruchomości rolnej oraz dwóch działek budowlanych. Skarżąca jest również właścicielką dziewięcioletniego [...] o wartości ok. 9.000 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim o jaki ubiegała się skarżąca, przysługuje stronie będącej osobą fizyczną, gdy wykaże, że poniesienie pełnych kosztów postępowania mogłoby narazić wnioskodawcę lub jego rodzinę na uszczerbek utrzymania koniecznego. Skarżąca nie wykazała tego stanu rzeczy. Nie można bowiem uznać, że jej sytuacja majątkowa jest tego rodzaju, że poniesienie należnych w sprawie kosztów sądowych mogłoby spowodować niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych rodziny skarżącej. Należne w sprawie koszty sądowe stanowi jedynie wpis od skargi kasacyjnej. Zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193 ze zm.) wpis od skargi kasacyjnej wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł. W przypadku skarżącej wpis od skargi wynosił 1248 zł (zarządzenie - k. 17), a zatem wpis od wniesionego środka odwoławczego wynieść winien 624 zł. Brak jest jednak podstaw do uznania, że poniesienie takiej opłaty przekracza możliwości finansowe skarżącej i to nawet przy uwzględnieniu faktu, że jej męża obciąża wpis w takiej samej wysokości w równolegle toczącej się sprawie z jego skargi. Z dokumentów i oświadczeń złożonych do akt sprawy wynika, że przeciwko małżonkom A. prowadzona jest egzekucja, w związku z którą zajęto ich dochody. Okoliczność ta nie może jednak stanowić to samoistnej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych. Należy bowiem zwrócić uwagę, że skarżąca i jej mąż posiadają stosunkowo liczny majątek. Są mianowicie właścicielami łącznie pięciu nieruchomości (mieszkania, lokalu, nieruchomości rolnej oraz dwóch działek gruntów). Treść przedstawionych przez skarżącą wyciągów z rachunków bankowych jej męża wskazuje również, że finansuje on znaczny kredyt, niewskazany w złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym. Nadto w styczniu i lutym bieżącego roku ze środków na tym rachunku dwukrotnie nabywał udziały w funduszu inwestycyjnym. Analiza sytuacji majątkowej skarżącej i jej męża nie uzasadnia więc wniosku, iż małżonkowie A. znajdują się w niedostatku. Przeciwnie: daje podstawy do uznania, że poniesienie należnych w sprawie skarżącej kosztów sądowych nie wykracza poza ich możliwości płatnicze. W konsekwencji stoi na przeszkodzie uwzględnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wymaga zresztą podkreślenia, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, czyli osobom dla których obowiązek sfinansowania udziału w postępowaniu sądowym tamowałby bądź ograniczał prawo do sądu. Wskazuje się tu na osoby bezrobotne, korzystające z pomocy społecznej czy otrzymujące bardzo niskie świadczenia emerytalno-rentowe (zob. H. Knysiak - Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4 s. 36-39). Zebrane dowody nie wskazują, by skarżąca i jej mąż znajdowali się w tak trudnym położeniu. Uwzględniając powyższe postanowiono jak w sentencji.