I SA/Go 89/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 sierpnia 2013 r. wniosku L.N. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za kolejne miesiące od stycznia do grudnia 2007 r. postanowił: 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej w części przekraczającej 100 (sto) złotych; 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Do skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę na wskazaną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej skarżący dołączył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach jak również ze znajdujących się w aktach sprawy dodatkowych dokumentów i oświadczeń wynika, że skarżący nie ma majątku, w tym: oszczędności. Mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Łączne miesięczne dochody małżonków wynoszą ok. 2.100 zł netto. Wcześniej w toku postępowania w niniejszej sprawie, postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2013 r. skarżącego zwolniono od wpisu od skargi w części przekraczającej 100 zł, przy ustalonej sytuacji majątkowej skarżącego tożsamej z wynikającą z obecnie rozpoznawanego wniosku z argumentacją, iż dokumenty przedstawione przez skarżącego zaświadczają że skarżący i jego żona - obok podstawowych wydatków - finansują również usługi niezwiązane z koniecznym utrzymaniem. W reakcji na kolejny wniosek odmówiono przyznania zwolnienia od kosztów sądowych, wobec ustalenia, że sytuacja materialna skarżącego nie uległa zmianie, zaś ówcześnie podlegającą uiszczeniu opłatą była jedynie opłata kancelaryjna za odpis wyroku z uzasadnieniem w wysokości 100 zł. Obecny wniosek był jednak częściowo uzasadniony. Prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim jakiego przyznania domagał się skarżący, przysługuje w razie wykazania, że poniesienie całości kosztów postępowania mogłoby narazić wnioskodawcę lub jego rodzinę na uszczerbek utrzymania koniecznego (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a."). Niemniej, wobec oddalenia poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy konieczne było rozważenie, czy okoliczności sprawy zmianie uległy w stosunku do ustalonych w poprzednim postanowieniu o odmowie przyznania prawa pomocy (art. 165 p.p.s.a.). W dwóch postanowieniach w przedmiocie prawa pomocy w niniejszej sprawie orzekano dwojako - za pierwszym razem o zwolnieniu od wpisu od skargi w części, w jakiej należność ta przekracza 100 zł, za drugim zaś razem wobec ustalenia, że jedyna opłata w sprawie wynosi zaledwie 100 zł postanowiono o oddaleniu wniosku, przyjmując w obu przypadkach tożsame ustalenia co do sytuacji majątkowej skarżącego. Obecnie w okolicznościach sprawy zaszła jednak istotna zmiana w stosunku do ustaleń ległych u podstaw postanowienia o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy towarzyszącego wnioskowi o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku. Obecnie bowiem jedyną opłatą potencjalnie obciążającą skarżącego jest wpis od złożonej skargi kasacyjnej. Wprawdzie nie został on jeszcze formalnie ustalony przez przewodniczącego wydziału, niemniej przyjąć trzeba, że z uwagi na przedmiot aktu objętego skargą, wynieść on winien 250 zł (§ 3 w zw. z § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości praz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221 poz. 2193 ze zm.). Z taką właśnie kwota należnych kosztów sądowych trzeba zatem zestawić sytuację majątkową skarżącego. Z zestawienia tego wynika, że poniesienie należnej opłaty w jej pełnej wysokości przekraczałoby możliwości skarżącego. Stąd istnieją podstawy jedynie do częściowego zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej. Brak jednak podstaw do uwzględnienia wniosku o całościowe zwolnienie skarżącego z kosztów sądowych. Skarżący i jego żona uzyskują bowiem niewysokie, lecz stałe dochody, a nadto - jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia z 5 kwietnia 2013 r. - ponoszą wydatki na cele niezwiązane z koniecznym utrzymaniem. Z treści skargi kasacyjnej w części zawierającej uzasadnienie wniosku o zwolnienie kosztów sądowych wynika natomiast, że aktualne pozostają dokumenty obrazujące sytuację majątkową skarżącego złożone w związku z pierwszym z wniosków skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Przy ocenie sytuacji majątkowej skarżącego należy jednak zwrócić uwagę na fakt, iż obecnie wniesiono 6 skarg kasacyjnych w sprawach z udziałem skarżącego. Wszystkie skargi dotyczą decyzji mających za przedmiot - podobnie jak w niniejszej sprawie - odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki. We wszystkich zatem wpis od skarg kasacyjnych wynieść winien 250 zł. Suma tych wpisów (1.500 zł) przekraczałaby możliwości majątkowe skarżącego. Stąd rozważyć należało częściowe zwolnienie skarżącego od należnych opłat. Aktualny pozostaje sformułowany w oparciu o treść dokumentów i oświadczeń obrazujących możliwości płatnicze skarżącego wniosek, iż poniesienie przez skarżącego sumy 600 zł z tytułu opłat sądowych nie spowoduje narażenia skarżącego na uszczerbek utrzymania koniecznego. Z powyższych względów uznano, że zachodzą podstawy do zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznanie prawa pomocy, czego procesowym wyrazem jest zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej w części przekraczającej 100 zł (art. 165 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).