I SA/Go 904/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 grudnia 2012 r. wniosku A.L. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 rok postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W reakcji na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi ustalonego na 1.782 zł (k. 22) A.L. (skarżąca) wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych (k. 26-28). W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach stwierdziła, że w związku z urodzeniem dziecka zakończyła prowadzenie działalności gospodarczej, a nadto, iż wychowuje dwoje dzieci (jedno w wieku 9 lat, a drugie czteromiesięczne) i że utrzymuje się z zasiłku wynoszącego 800 zł. Wobec uznania, że treść oświadczenia o majątku i dochodach nie jest wystarczające do ustalenia sytuacji majątkowej skarżącej, na podstawie art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej określanej w skrócie: "p.p.s.a.") pełnomocnika skarżącej wezwano, by w terminie 7 dni złożył dodatkowo: wyciągi z rachunków bankowych skarżącej, dokument potwierdzający wysokość otrzymywanego przez nią zasiłku, oświadczenie o jej miesięcznych kosztach utrzymania, oświadczenie o posiadaniu samochodu, oświadczenie o dacie zakończenia działalności gospodarczej oraz deklaracji w podatku od towarów i usług za ostatnie trzy miesiące jej prowadzenia (k. 35). Wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącej 20 listopada 2012 r. (k. 37). Do dnia posiedzenia niejawnego do tutejszego sądu nie wpłynęły żądane w wezwaniu dokumenty i oświadczenia skarżącej. W tym stanie rzeczy jej wniosek nie mógł zostać uwzględniony Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym , czyli takim, jakiego przyznania domagała się skarżąca, może zostać przyznane w razie wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z cytowanego przepisu wynika, że dla przyznania prawa pomocy konieczne jest niewątpliwe wykazanie, że poniesienie kosztów postępowania przekracza możliwości majątkowe strony. W razie jednak, gdyby oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, obligatoryjnie składanego wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (art. 252 § 1 p.p.s.a.) nie zawierało danych wystarczających do oceny, bądź też jego treść nasuwała wątpliwości co do rzeczywistego stanu majątkowego strony i jej zdolności płatniczych, sąd (lub referendarz sądowy) zgodnie z art. 255 p.p.s.a. zobligowany jest do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia tych okoliczności poprzez wezwanie strony do złożenia konkretnie określonych dokumentów i oświadczeń i dopiero w oparciu o taki materiał dowodowy wydaje rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy. Zaniechanie zastosowania się przez stronę do wezwania sądu (lub referendarza sądowego) wystosowanego w trybie wyznaczonym przez art. 255 p.p.s.a. ma ten skutek, że sąd (lub referendarz sądowy) nie może skorzystać ze wszystkich koniecznych do rozstrzygnięcia wniosku oświadczeń bądź dokumentów źródłowych. Ich brak powoduje, że materiał dowodowy w dalszym ciągu jest niekompletny, a zatem niewystarczający do sprawdzenia, czy twierdzenie strony o niemożności poniesienia kosztów postępowania znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości. Konsekwencją procesową takiego stwierdzenia może być nieuwzględnienie wniosku w jego pełnym zakresie, a nawet odmowa przyznania prawa pomocy (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, Warszawa 2008, str. 613-614 i powołane tam orzecznictwo). Oświadczenia skarżącej zawarte w złożonym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie stanowi wystarczającej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych. Jest ono lakoniczne i nie zawiera wszystkich informacji niezbędnych do niewątpliwego ustalenia sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych. Skarżąca bowiem przedstawiła nadto żadnego dokumentu potwierdzającego deklarowany we wniosku stan posiadania oraz podnoszone tam okoliczności faktyczne. Brak bowiem potwierdzenia braku oszczędności oraz wysokości dochodów skarżącej. Brak było również informacji dotyczącej daty zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej oraz uzyskiwanych z niej przez skarżącą dochodów. Stąd też wezwano skarżącą do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń obrazujących jej sytuację majątkową. Skarżąca w zakreślonym terminie nie złożyła żądanych dokumentów uniemożliwiając tym samym niewątpliwe ustalenie jej rzeczywistej sytuacji majątkowej. W tym stanie rzeczy, wobec uznania, że skarżąca nie wykazała przesłanek uzasadniających zwolnienie jej od kosztów sądowych, postanowiono o odmowie przyznania prawa pomocy (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).