I SA/Go 96/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 lutego 2019 r. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P.K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za zaległości spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz podatku dochodowym od osób prawnych za grudzień 2011 r., zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł za grudzień 2011 r. oraz za miesiące od lutego do marca 2012 r., podatku od towarów i usług za miesiące od października do grudnia 2011 r. oraz od stycznia do marca 2012 r., podatku od czynności cywilnoprawnych za luty 2012 r. wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. P.K., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. za zaległości spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz podatku dochodowym od osób prawnych za grudzień 2011 r., zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł za grudzień 2011 r. oraz za miesiące od lutego do marca 2012 r., podatku od towarów i usług za miesiące od października do grudnia 2011 r. oraz od stycznia do marca 2012 r., podatku od czynności cywilnoprawnych za luty 2012 r. wraz z odsetkami za zwłokę. W skardze tej, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) – powoływanej dalej jako "P.p.s.a." skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W motywach uzasadnienia wniosku skarżący podniósł, że obecnie utrzymuje się przede wszystkim z prowadzenia szkoleń językowych na podstawie umowy zlecenia, co daje mu dochód ok. 2.200 zł netto miesięcznie. Z wynagrodzenia tego pokrywa koszty paliwa zużywanego na dojazdy na prowadzone zajęcia językowe w kwocie ok. 700 zł. Od listopada br. podjął dodatkową działalność gospodarczą, co dało mu na dzień 21 grudnia 2018 r. przychody w łącznej kwocie 418,99 zł. Skarżący zaznaczył, że koszty życia przekraczają w tej chwili jego dochody. Wskazał, iż nie ma żadnych oszczędności. Ma do spłaty ponad 10.000 zł debetu na rachunku bankowym oraz ok 25.000 zł zadłużenia na karcie kredytowej. Nadto skarżący podniósł, że obecnie powraca do zdrowia po chorobie nowotworowej i leczeniu. Przez okres około roku miał z tego powodu bardzo ograniczone możliwości zarobkowania. Przechodził długotrwałą radioterapię, chemioterapię później operację i rekonwalescencję. Skarżący stwierdził, że konsekwencje egzekucji wymaganej przez Urząd Skarbowy kwoty będą trudne do odwrócenia a późniejszy zwrot wyegzekwowanych środków nie przywróci stanu spod egzekucji. Straci bowiem możliwość zarobkowania, ponieważ jego praca wymaga dojazdów i ponoszenia wydatków na paliwo. Z kolei brak obsługi debetu na rachunku bankowym i karcie kredytowej doprowadzi do windykacji zadłużenia przez bank i znaczącego wzrostu obsługi długu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (art. 61 § 4 P.p.s.a.) Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a.) albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 P.p.s.a.). Z kolei stosownie do brzmienia art. 61 § 5 P.p.s.a. postanowienie, o którym mowa w § 3, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - nie każdej, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków. Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 17 kwietnia 2015 r. oraz powołane tam orzecznictwo i literatura; wszystkie cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku Sąd nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego (por. postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14). W rozpoznawanej sprawie skarżący uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazał na trudną sytuację finansową oraz kłopoty zdrowotne. Podniósł, że konsekwencje egzekucji wymaganej przez Urząd Skarbowy kwoty będą trudne do odwrócenia a późniejszy zwrot wyegzekwowanych środków nie przywróci stanu spod egzekucji. Skarżący straci bowiem możliwość zarobkowania, ponieważ jego praca wymaga dojazdów i ponoszenia wydatków na paliwo. Brak obsługi debetu na rachunku bankowym i karcie kredytowej doprowadzi do windykacji zadłużenia przez bank i znaczącego wzrostu obsługi długu. Zaznaczyć jednak należy, że skarżący, co istotne reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie przedstawił żadnych dokumentów pozwalających zweryfikować podnoszone przez niego okoliczności. Stosownej dokumentacji w tym zakresie brak też w aktach sprawy. Wskazane przez skarżącego informacje nie dają pełnego obrazu jego sytuacji ekonomicznej i materialnej nie pozwalają tym samym ocenić Sądowi zdolności płatniczych strony. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonanie jego merytorycznej oceny. Zauważyć należy, że z akt sprawy nie wynika by prowadzone było wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne wynikającej z zaskarżonej decyzji kwoty. Okoliczność, że zaskarżona decyzja jest ostateczna i wykonalna nie oznacza jeszcze automatycznie wszczęcia postępowania egzekucyjnego przed rozpoznaniem skargi na tę decyzję przez sąd administracyjny. Przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji, której obawia się skarżący ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy natomiast zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2014 r. sygn. akt II FZ 1741/14). Sama możliwość dokonania w przyszłości egzekucji z majątku strony nie uzasadnia zatem udzielenia ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania decyzji. Nadto należy mieć na uwadze, że nawet w przypadku wszczęcia postępowania egzekucyjnego, skarżący będzie miał możliwość skorzystania ze środków prawnych służących ochronie dłużnika, przewidzianych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zaznaczyć również trzeba, że określenie w zaskarżonej decyzji zobowiązania podatkowego nawet w wysokiej kwocie, nie uzasadnia samo z siebie wstrzymania jej wykonania bowiem każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11). Natomiast w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi strony, uiszczone już a nienależne zobowiązanie, będzie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami, stanowiącymi swoistą formę odszkodowania. W ocenie Sądu, na obecnym etapie postępowania, skarżący nie wykazał aby w sprawie zachodziła realna możliwość zaistnienia przesłanek o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., uprawniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Przesłanki te nie wynikają także z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.