I SA/Go 961/11
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-01-02
Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, pomimo posiadania stałych dochodów i spłacania kredytu, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych w częściowym zakresie, jeśli poniesienie tych kosztów mogłoby narazić ich na uszczerbek utrzymania koniecznego?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie może zostać uwzględniony, jeśli poniesienie pełnych kosztów postępowania nie narazi wnioskodawcy lub jego rodziny na uszczerbek utrzymania koniecznego. Pomimo posiadania stałych dochodów i ponoszenia pewnych wydatków, skarżący są w stanie pokryć stosunkowo niski wpis od skargi, co wyklucza możliwość zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący L.K. i W.K. złożyli wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji. Skarżący mieszkają razem, wychowują dwoje dzieci, posiadają dom mieszkalny, utrzymują się z renty jednego ze skarżących (498 zł netto miesięcznie) oraz wynagrodzenia drugiego skarżącego (ok. 3000 zł netto miesięcznie). Spłacają raty kredytu mieszkaniowego (300 zł miesięcznie) i ponoszą koszty dojazdu do pracy oraz zakupu leków.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielko-polskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 stycznia 2012 r. wniosków L.K. i W.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.K. i W.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy.
W złożonych odrębnie wnioskach skarżący zgodnie wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych (k. 19 i 21).
Z zawartych w tych wnioskach oświadczeń o sytuacji rodzinnej, majątkach i dochodach skarżących oraz przedstawionych dokumentów wynikało, że skarżący mieszkają razem i wspólnie wychowują dwoje dzieci (w wieku 17 i 13 lat). Są właścicielami domu mieszkalnego o powierzchni 102 m. kw. Nie mają innego majątku, w tym oszczędności. Skarżący utrzymują się z renty skarżącego wynoszącej netto 498 zł miesięcznie oraz wynagrodzenia za pracę skarżącej w wysokości netto ok. 3.000 zł. Skarżący - obok normalnych kosztów utrzymania - spłacają raty kredytu mieszkaniowego w wysokości ok. 300 zł miesięcznie oraz ponoszą koszty dojazdu skarżącej do pracy (20 km) oraz koszty zakupu leków, w zmiennej wysokości.
Z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) wynika, że warunkiem uzyskania prawa pomocy w zakresie częściowym jest wykazanie, że poniesienie pełnych kosztów postępowania mogłoby narazić wnioskodawcę lub jego rodzinę na uszczerbek utrzymania koniecznego.
Zaznaczyć przy tym należy, iż w orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się zgodnie, że udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście – obiektywnie niemożliwe. Ustalenie, czy tego rodzaju przesłanki zachodzą wymaga zestawienia obciążających stronę kosztów postępowania z wykazaną sytuacją majątkową.
Z porównania sytuacji majątkowej skarżących oraz kosztów postępowania w niniejszej sprawie, nie wynika by poniesienie ich w pełnej wysokości mogło narazić skarżących na uszczerbek utrzymania koniecznego. Skarżący wprawdzie nie mają oszczędności, lecz nie jest to okoliczność samoistnie rozstrzygająca o konieczności uwzględnienia ich wniosku. Skarżący uzyskują, wprawdzie niewygórowane, lecz stałe dochody, a wskazywane przez nich dodatkowe wydatki (w tym rata kredytu oraz koszty zakupu leków) nie są na tyle znaczne by móc uznać, że nie są w stanie ponieść kosztów sądowych. Jedyną opłatą podlegającą uiszczeniu na obecnym etapie postępowania jest bowiem stosunkowo niski wpis od skargi, który - z uwagi na przedmiot zaskarżonej decyzji - winien wynieść zaledwie 200 zł (§ 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221 poz. 2193 ze zm.). Taka kwota znajduje pokrycie w dochodach skarżących. Tym samym ich wniosek o przyznanie prawa pomocy, jako pozbawiony usprawiedliwionych podstaw, nie mógł zostać uwzględniony, w związku z czym postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło