I SAB/Go 3/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu 5 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na bezczynność oraz przewlekłość Burmistrza Miasta [...] w sprawie wniosku o udzielenie ulgi podatkowej postanawia: odrzucić skargę. M. M. (dalej: Strona, Skarżący) pismem z dnia [...] stycznia 2026 r. wniósł skargę na bezczynność i przewlekłość Burmistrza Miasta [...] w sprawie wniosku o udzielenie ulgi podatkowej. Pismem z dnia [...] lutego 2026 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej jako: SKO, Kolegium) wniosło o oddalenie skargi. Z kolei Burmistrz Miasta [...] pismem z dnia [...] marca 2026 r. zatytułowanym jako "Pismo wyjaśniająco-sprawozdawcze w sprawie przeprowadzonego postępowania podatkowego na wniosek Pana M. M. o udzielenie ulgi podatkowej" opisał przebieg postępowania podatkowego i odnosząc się kolejno do stawianych w skardze zarzutów, uznał je za bezpodstawne. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia [...] marca 2026 r. wezwano Skarżącego do nadesłania – terminie 7 dni – dowodu potwierdzającego złożenie, przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, ponaglenia do organu podatkowego wyższego stopnia na bezczynne i przewlekłe prowadzenie sprawy przez Burmistrza Miasta [...] z wniosku o udzielenie ulgi podatkowej w podatku od nieruchomości za 2024 rok za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], pod rygorem przyjęcia przez Sąd, że takie ponaglenie nie zostało przez skarżącego w sprawie złożone. Zarządzeniem z tego samego dnia wezwano Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] do udzielenia informacji – w terminie 7 dni – czy do ww. organu zostało wniesione ponaglenie M. M. na bezczynność i przewlekłość Burmistrza Miasta [...] w przedmiotowej sprawie. Strona skarżąca nie odpowiedziała na ww. wezwanie, natomiast SKO pismem z dnia [...] marca 2026 r. poinformowało, że Skarżący wniósł ponaglenie na bezczynność/przewlekłość Burmistrza Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku Strony o wydanie zaświadczenia o zaleganiu/niezaleganiu w podatku od nieruchomości. Kolegium przekazało również, że w dniu [...] lutego 2026 r. SKO wydało postanowienie, na mocy którego uznało ponaglenie za nieuzasadnione, albowiem organ I instancji nie dopuścił się bezczynności/przewlekłości postępowania. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 21 kwietnia 2026 r. zwrócono się do SKO o udzielenie informacji czy prócz ponaglenia na bezczynność/przewlekłość w przedmiocie wydania zaświadczenia o zaleganiu/niezaleganiu w podatkach, Skarżący wniósł do organu ponaglenie na bezczynność i przewlekłość Burmistrza Miasta [...] w sprawie jego wniosku o udzielenie ulgi w podatku od nieruchomości za 2024 rok. W odpowiedzi na wezwanie Sądu SKO pismem z dnia [...] kwietnia 2026 r. wyjaśniło, że Strona nie wnosiła do Kolegium ponaglenia na bezczynność i przewlekłość Burmistrza Miasta [...] w sprawie wniosku o udzielenie ulgi w podatku od nieruchomości za 2024 rok za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej P.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl art. 52 § 2 P.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z kolei stosownie do art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z powyższą regulacją koresponduje art. 141 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.; dalej: "O.p."), w myśl której na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia. Organ podatkowy, uznając ponaglenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby podejmuje środki zapobiegające naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 141 § 2 O.p.). Jak wynika z powyższych przepisów, wniesienie skargi na bezczynność organu winno zostać poprzedzone wniesieniem ponaglenia, które to stanowi środek zaskarżenia o szczególnym charakterze, gdyż nie odnosi się ono do konkretnej czynności lub też aktu administracyjnego (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2015 r., sygn. akt I FSK 121/15), a jednocześnie jest prawnym instrumentem umożliwiającym stronie wymuszenie na organie podatkowym załatwienia sprawy. Zgodnie z obecnym w judykaturze sądowoadministracyjnej stanowiskiem, skarga na bezczynność lub przewlekłe postępowanie organu podatkowego musi być poprzedzona ponagleniem, o którym mowa w art. 141 Ordynacji podatkowej (por.: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2013 r., sygn. akt II FSK 861/13 oraz z dnia 30 listopada 2012 r., sygn. akt II FSK 2733/12). W przeciwnym razie skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że Skarżący przed wniesieniem skargi nie wyczerpał środków zaskarżenia, a zatem nie spełnił wymagań formalnych warunkujących skuteczne wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego. Nie wniósł bowiem ponaglenia w rozumieniu art. 141 O.p. do organu podatkowego wyższego stopnia – Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Wymaga podkreślenia, że sam brak zatytułowania pisma jako "ponaglenie", co do zasady, nie stoi na przeszkodzie do uznania, że strona wyczerpała przysługujące jej środki zaskarżenia. Jeżeli z treści pisma wynika, że strona zwraca się o załatwienie sprawy administracyjnej w terminie i zarzuca bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, to pismo takie może stanowić ponaglenie w rozumieniu art. 141 O.p. Niemniej musi zostać skierowane do organu podatkowego wyższego stopnia, o czym stanowi wprost wskazana regulacja. W niniejszej sprawie Strona nie odpowiedziała na wezwanie Sądu, a analiza nadesłanych akt administracyjnych oraz składanych przez SKO pism wyjaśniających potwierdza, że Skarżący przed wniesieniem skargi nie wniósł ponaglenia do Kolegium. Nie wyczerpał zatem przysługujących mu środków zaskarżenia. W związku z powyższym, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.