I SAB/Go 48/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędzia WSA Krystyna Skowrońska – Pastuszko (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Grzegorz Oracz po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi TF S.A. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia umorzyć postępowanie. TF S.A. za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej wniosło w dniu [...] listopada 2009 r. skargę na bezczynność tego organu polegającą na niezałatwieniu w terminie zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzucając naruszenie przez organ drugiej instancji art. 35 Kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa) strona skarżąca domagała się zobowiązania Dyrektora Izby Skarbowej do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że powinnością organu było rozpatrzenie jej zażalenia w postępowaniu egzekucyjnym w terminie do [...] września 2009 r. Wskazała także, że pismem z dnia [...] października 2009 r. wniosła do Ministra Finansów zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie. W dniu [...] lutego 2010 r. wpłynęło do Sądu pismo procesowe Dyrektora Izby Skarbowej, w którym organ ten podał, że w wyniku rozpatrzenia zażalenia w dniu [...] lutego 2010 r. wydał postanowienie (Nr [...]). Natomiast w dniu rozprawy, to jest 18 lutego 2010r., wpłynęło pismo skarżącej Spółki, w którym dodatkowo rozwadze Sądu oddała ona zastosowanie art. 155 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) , zwanej P.p.s.a. Skarżącej chodziło o wystąpienie do Ministra Finansów z informacją o stwierdzonych w toku niniejszego postępowania istotnych naruszeniach prawa przez stronę przeciwną, "które skutkują obrazą konstytucyjnego prawa skarżącej do sądu". Jak podkreślała skarżąca naruszenie prawa przez organ drugiej instancji polega na wielokrotnym stosowaniu rozstrzygnięć o charakterze kasatoryjnym (uchylaniu spraw do ponownego rozpatrzenia), zamiast rozstrzygnięć o charakterze merytorycznym. Zdaniem skarżącej prowadzi to do faktycznego pozbawiania jej – przez wiele lat – możliwości poddania rozstrzygnięć Dyrektora Izby Skarbowej kontroli sądowej co do istoty sprawy. Powyższy wniosek o sygnalizację Sąd na rozprawie oddalił. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje: Z dniem doręczenia skargi organowi powstaje uprawnienie tego organu do dokonania autokontroli zaskarżonego działania lub bezczynności. Jest to w świetle przepisów postępowania sądowoadministracyjnego jedyna możliwość podjęcia przez organ władczego rozstrzygnięcia w sprawie, w której wniesiono skargę do sądu. Podstawę prawną autokontroli stanowi samoistnie art. 54 § 3 P.p.s.a., a jedyny warunek, jaki musi być spełniony przez organ, to uwzględnienie skargi w całości. Uwzględnienie skargi na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a. odnosi się do skargi na akty lub czynności , a także do skargi na bezczynność organów w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a cyt. ustawy. Uwzględnienie w całości skargi na bezczynność w drodze autokontroli oznacza wydanie żądanego przez stronę aktu lub dokonanie żądanej czynności. Przyjąć przy tym należy, że organ administracji wydając akt lub dokonując czynności po wniesieniu skargi do sądu przyznaje , że pozostawał w bezczynności. Jednocześnie należy mieć na względzie, że postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe , jeżeli w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, tzn. gdy przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. W szczególności sprawa sądowaoadmnistracyjna przestaje istnieć na skutek uwzględnienia skargi przez organ administracyjny w trybie autokontroli. Wydanie aktu administracyjnego lub podjęcie czynności po wniesieniu skargi na bezczynność oznacza, że sąd nie będzie mógł uwzględnić skargi na zasadzie art. 149 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W wyniku aktywności organu po wniesieniu skargi przestaje istnieć przedmiot skargi, którym w niniejszej sprawie jest bezczynność organu, co oznacza, że postępowanie sądowoadministracyjne, wszczęte skargą na bezczynność, stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z treścią powołanego przepisu sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Bez wątpienia taką inną przyczyną bezprzedmiotowości jest wydanie stosownego orzeczenia przez organ administracyjny po wniesieniu skargi na bezczynność organu, a przed jej rozpoznaniem przez sąd. W rozpoznawanej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej, po wniesieniu przez skarżącą Spółkę skargi na bezczynność tego organu, rozpatrzył zażalenie i wydał stosowne postanowienie. Tym samym nastąpił skutek dotyczący istoty żądania skargi na bezczynność, gdyż uwzględnienie skargi w tym przypadku mogłoby wyrażać się jedynie w zobowiązaniu organu do załatwienia sprawy zażalenia w określonym terminie. Zatem w sytuacji, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu wyda on odpowiedni akt administracyjny, co do którego pozostawał w bezczynności, dane postępowanie sądowe wszczęte skargą na bezczynność organu, jako bezprzedmiotowe, powinno zostać umorzone na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63). Sąd dodatkowo wskazuje, że nie znalazł podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie sygnalizacji, o której mowa w art. 155 § 1 P.p.s.a. W toku rozpoznawanej sprawy, której przedmiotem – co należy podkreślić - była bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w rozpatrzeniu zażalenia, nie mogło w szczególności dojść do naruszenia prawa polegającego "na wielokrotnym stosowaniu rozstrzygnięć kasatoryjnych (uchylaniu spraw do ponownego rozpoznania), zamiast rozstrzygnięć o charakterze merytorycznym". Nawiasem mówiąc na rozstrzygnięcia tego rodzaju, o uchyleniu orzeczenia organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, wydane na podstawie m.in. art. 138 § 2 Kpa, przysługuje skarga do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 i 2 P.p.s.a. i to w ramach kontroli takiego aktu sąd stwierdza, czy doszło do naruszenia prawa przez zastosowanie kasacji. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji. ( - ) Krystyna Skowrońska-Pastuszko ( - ) Alina Rzepecka ( - ) Stefan Kowalczyk