I SO/Go 3/09
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-03-02
Skład orzekający: Sędzia WSA Jacek Niedzielski, Sędzia WSA Stefan Kowalczyk, Sędzia WSA Barbara Rennert
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia wszystkich sędziów, asesorów i referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie od rozpoznania sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie podatku od nieruchomości, ze względu na obawę naruszenia zasady bezstronności?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istnienia konkretnych okoliczności uzasadniających wątpliwości co do bezstronności sędziów. Podstawą wyłączenia nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia strony czy subiektywne przekonania, a instytucja ta nie służy umożliwieniu stronie wybierania składów orzekających.Stan faktyczny
Spółka "U" S.A. złożyła wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów, asesorów i referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie od rozpoznania sprawy dotyczącej podatku od nieruchomości za 2005 r. Skarżąca argumentowała, że istnieje obawa naruszenia zasady bezstronności ze względu na bliskość zamieszkania oraz fakt, że ci sami sędziowie wcześniej wydali niekorzystny dla podatnika wyrok w sprawie o podobnym stanie prawnym. Wszyscy wskazani sędziowie złożyli oświadczenia o braku przesłanek do wyłączenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie: Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "U" S.A. o wyłączenie sędziów, asesorów i referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w sprawie I SA/Sz 327/08 ze skargi "U" S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. postanawia: oddalić wniosek.
I SO/Go 3/09
UZASADNIENIE
W skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie piśmie z dnia 27 października 2008 r, reprezentowana przez Prezesa Zarządu skarżąca Spółka, tj. "U " S.A., wystąpiła o wyłączenie wszystkich sędziów, asesorów i referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, a mianowicie: [...], od rozpoznania sprawy o sygn. l SA/Sz 327/08 ze skargi "U " S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 rok.
Skarżąca, domagając się wyłączenia sędziów, stwierdziła, że przedmiot orzekania ma istotne znaczenie zarówno dla niej, jak i dla Gminy i wskazanym byłoby, aby rozstrzygnięcie zostało dokonane przez Sąd w składzie niezwiązanym w żaden sposób ze stronami, w tym również przez bliskość zamieszkania.
W uzasadnieniu wniosku podniosła ponadto, że wymienieni sędziowie, orzekając wcześniej w sprawie z takim samym stanem prawnym, wydali niekorzystny dla podatnika wyrok. W związku z powyższym, w ocenie skarżącej, zachodzi uzasadniona obawa, że sędziowie ci będą dążyli do utrzymania dotychczasowej, zapoczątkowanej przez siebie linii orzecznictwa, zapominając przy tym o wiążącej ich zasadzie bezstronności.
Wszystkie osoby, których wniosek dotyczy, [...] października 2008 r. oraz
[...] lutego 2009 r. złożyły pisemne oświadczenia, iż nie zachodzą przesłanki
wyłączenia sędziego wskazane w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270
ze zm.) oraz że nie zachodzi pomiędzy nimi a stroną skarżącą żaden stosunek
osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności.
W związku z tym, iż wniosek strony skarżącej dotyczył wyłączenia wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 grudnia 2008 r., sygn. akt II FW 10/08, wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim jako właściwy do rozpoznania powyższego wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zważył:
Instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie regulowana jest przepisami Rozdziału 5 Działu l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.)
Podstawą wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy będzie wystąpienie jednej z przesłanek wyliczonych enumeratywnie w art. 18 p.p.s.a. Ponadto, zgodnie z brzmieniem art. 19 tej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Powyższe przepisy mają zapewnić konstytucyjne prawo strony do rozpoznania jego sprawy przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd, jak również służą wyeliminowaniu sytuacji, "które mogłyby prowadzić do powstania, o ile nie u samej strony (na co wskazuje orzecznictwo), to co najmniej u obiektywnego zewnętrznego obserwatora uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego (tak Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 54/04, opubl. w OTK-A 2005/11/134).
Przez okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a. należy rozumieć zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach.
Wyłączenie sędziego nie może jednak następować automatycznie. W każdej sprawie należy indywidualnie oceniać, czy i na ile okoliczności te mają wpływ na bezstronność sędziego. Konieczne jest bowiem wskazanie przez samego wnioskodawcę konkretnych i realnych okoliczności, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności tego sędziego zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a.
Podkreślić przy tym należy, że podstawy wyłączenia w żadnym razie nie mogą stanowić jedynie gołosłowne twierdzenia strony skarżącej i jej subiektywne przekonania. Instytucja wyłączenia sędziego nie ma bowiem służyć umożliwieniu stronie wybierania sądów czy składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia, co w konsekwencji doprowadziłoby do utrudnienia działalności sądów, a tylko zapobiegać wszelkim sytuacjom, w których powstałaby wątpliwość co do bezstronności sędziego. Natomiast do oceny ewentualnej wadliwości rozstrzygnięcia służą odrębne, przewidziane prawem środki odwoławcze czy zaskarżenia.
W niniejszej sprawie skarżąca Spółka w swoim wniosku nie wskazała żadnych ustawowych przesłanek uzasadniających wyłączenie sędziów, jak również, w żaden sposób nie udowodniła, a nawet nie uprawdopodobniła, że "bliskość zamieszkania" , a tym bardziej , że potencjalnie niekorzystne dla niej rozstrzygnięcie mogłoby wynikać z występujących po stronie sędziego (sędziów) okoliczności zewnętrznych czy wewnętrznych, mających przy tym wpływ na obiektywizm ich działania i co więcej, że okoliczności te mają wpływ, nawet w ocenie obiektywnego obserwatora, na wynik postępowania sądowoadministracyjnego.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a., Sąd orzekł zatem jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło