I SPP/Go 114/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.W. o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2021 r. sygn. akt I SPP/Go 114/20 o odmowie przyznania prawa pomocy wydanego w sprawie ze skargi B.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 rok postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu. B.W. (dalej jako: skarżący) złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 21 października 2020 r. sygn. akt I SA/Go 252/20. Jednocześnie wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, który mógłby podpisać przedmiotową skargę kasacyjną. Podniósł, że każdy bowiem wydatek skutkuje dodatkowym zubożeniem jego rodziny (na utrzymaniu posiada żonę i 2 małoletnich dzieci). Postanowieniem z dnia 8 lutego 2021 r. sygn. akt I SPP/Go 114/20 referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy z uwagi na to, że nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący, pomimo skutecznego doręczenia mu wezwania z 20 stycznia 2021 r. do przedłożenia dodatkowych dokumentów i informacji, nie uczynił w pełni zadość ww. zobowiązaniu. Z kolei, oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i w przedłożonych pismach zdaniem referendarza nie są wystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, bowiem dane w nich zawarte są niepełne i budzą wątpliwości. Skarżący nie przedłożył żadnych dokumentów dotyczących prowadzonej działalności gospodarczej, ani też wyciągów z rachunków bankowych i lokat. Wobec powyższego, referendarz sądowy uznał, że skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i zdaniem referendarza również nie jest zasadne ustanowienie adwokata. Odpis ww. postanowienia doręczono stronie skarżącej w dniu 15 lutego 2021 r. (k. 34 akt sprawy). Postanowienie z dnia 8 lutego 2021 r. stało się prawomocne z dniem 23 lutego 2021 r. Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 19 kwietnia 2021 r., skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2021 r. wraz z wnioskiem o przywróceniu terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że nie był on prawidłowo pouczony o sposobie wniesienia środka odwoławczego i z tego powodu doszło do naruszenia terminu do wniesienia sprzeciwu. Podkreślił, że nie korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika z uwagi na brak środków finansowych oraz nie bez znaczenia jest trwający czas pandemii i problemy z tym związane, a także obostrzenia związane z brakiem możliwości zarobkowych. Jedynym jego dochodem jest niewielka emerytura. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a."), czynność w postępowaniu sądowym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna, z tym, że strona, która nie dochowała terminu, dysponuje ustawowym prawem do złożenia wniosku o jego przywrócenie. Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2 i § 4 P.p.s.a.). Z przywołanych przepisów wynika, że przywrócenie terminu jest możliwe jeśli strona uchybiła terminowi, bowiem zaistniała przeszkoda, z powodu której strona nie mogła dokonać czynności procesowej w wyznaczonym terminie. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i tylko łączne zaistnienie przywołanych przesłanek może stanowić podstawę faktyczną i prawną do wydania postanowienia o przywróceniu wnioskodawcy terminu do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia okoliczności niezależnych od strony, które są niemożliwe do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Należy podkreślić, że przed przystąpieniem do badania okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu sąd administracyjny jest zobowiązany uwzględnić dyspozycję art. 88 P.p.s.a., zgodnie z którym spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Treść art. 87 § 1 i art. 88 P.p.s.a. wskazuje, że wymóg zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu w siedmiodniowym terminie jest warunkiem formalnym rozpoznania wniosku, który sąd ma obowiązek badać w pierwszej kolejności, przed dokonaniem jego oceny merytorycznej, a więc przed rozpoznaniem, czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony. Termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej biegnie od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Warunkiem skuteczności złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek wskazanych w ww. przepisach tj. dochowanie terminu do wniesienia wniosku, uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu, spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony w zakresie postępowania sądowego i dokonanie uchybionej czynności. W pierwszej kolejności pod ocenę należy poddać terminowość przedmiotowego wniosku, a więc czy został złożony w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Jako uzasadnienie wniosku Skarżący wskazał, że nie był pouczony w sposób właściwy co do możliwości złożenia sprzeciwu, nie korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika oraz wskazał, że "nie bez znaczenia ma czas pandemii i problemy z tym związane, a także obostrzenia związane z brakiem możliwości zarobkowych". Treść wniosku wskazuje, że przyczyną niezłożenia w terminie sprzeciwu, był brak wiedzy o takiej możliwości. Skarżący nie wskazał jednak kiedy i w jaki sposób "dowiedział" się o możliwości złożenia sprzeciwu – ustania przyczyny uchybienia terminu. Zarówno z treści wniosku, jak i z akt sprawy nie wynika by Skarżący w jakikolwiek sposób był pozbawiony możliwości skutecznego podjęcia działania czy to z uwagi na niezawiniony brak wiedzy czy też z uwagi na inne okoliczności np. kwarantannę, izolację, hospitalizację przy jednoczesnym braku możliwości posłużenia się inną osobą. W ocenie Sądu takie okoliczności w sprawie nie wystąpiły. W niniejszej sprawie w dniu 15 lutego 2021 r. skutecznie doręczono skarżącemu odpis postanowienia referendarza sądowego wraz z uzasadnieniem z dnia 8 lutego 2021 r. W wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2021 r. ww. odpis postanowienia został wysłany wraz pismem sekretariatu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 11 lutego 2021 r. zawierającym stosowne pouczenia o prawie do złożenia sprzeciwu w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia (k. 33 - 34 akt). Termin do wniesienia sprzeciwu upłynął w dniu 22 lutego 2021 r. Skarżący pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. (k. 36 akt) złożył sprzeciw wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Strona nie wymieniła daty, w której ustała przyczyna uchybienia terminu przez co jednocześnie nie uprawdopodobniła też, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Z akt wynika, że Skarżący został prawidłowo pouczony o sprzeciwie (k- 33 akt), a Skarżący nie wskazał jak rozumie stwierdzenie "nie byłem pouczony w sposób właściwy przez Sąd". Tym samym Skarżący nie wykazał, że istniała przeszkoda z powodu której nie mógł dokonać czynności – złożyć sprzeciw. Skarżący we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu wskazał na istniejący czas pandemii, lecz nie odniósł się konkretnie jaki to miało wpływ na wniesienie sprzeciwu po terminie, zwrócił jedynie uwagę na trudności w zarobkowaniu w tym czasie. Nie wskazał choćby sytuacji, w której nie mógł wnieść sprzeciwu, przykładowo z uwagi na przebywanie na kwarantannie bądź w izolacji domowej. Sąd jest świadomy zagrożeń wynikających z pandemii wirusa SARS-CoV-2 i wywoływanej przez niego choroby COVID-19, nie zmienia to jednak faktu, że obiektywnie złożenie sprzeciwu od postanowienia było w granicach możliwości skarżącego. W okresie od 15 lutego 2021 (data doręczenia postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy) do 17 kwietnia 2021 r. (data złożenia sprzeciwu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia) P. S.A. funkcjonowała w pełnym zakresie, nie tak jak miało to miejsce w okresie wstrzymania i zawieszenia biegu terminów procesowych od marca do maja 2020 r. Z wniosku Skarżącego jak i z akt sprawy nie wynika by we wskazanym okresie (15.02 – 17.04.2021 r.) istniała jakakolwiek przeszkoda z powodu której strona nie mogła dokonać czynności. Należy podkreślić, że to na stronie spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności stanowiących podstawę wniosku o przywrócenie terminu. Skoro skarżący nie wykazał istnienia jakichkolwiek okoliczności powodujących uchybienie terminu, Sąd zobligowany jest do odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu na podstawie art. 88 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 88 P.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.