I SPP/Go 136/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Sędzia WSA Dariusz Skupień po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 stycznia 2020 r. wniosków L.K. i W.K. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi L.K. i W.K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty postanawia: 1. Zwolnić skarżących od kosztów sądowych. 2. Ustanowić dla skarżących doradcę podatkowego. Skarżący – L. i W.K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na wymienione w sentencji niniejszego postanowienia postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednocześnie wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych. W nadesłanych w dniu 21 listopada 2019 r. formularzach PPF rozszerzyli zakres wniosku o ustanowienie doradcy podatkowego. Z ich oświadczeń wynika, że są małżeństwem i wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Są właścicielami domu mieszkalnego o powierzchni 98m2 oraz samochodu osobowego marki [...] rok prod. 2016., którego zakup został sfinansowany z kredytu w wysokości 27.000 zł. Zakup ten jak oświadczono był spowodowany koniecznością zapewnienia dojazdu do pracy z uwagi na brak komunikacji publicznej. Nie posiadają ponadto żadnych innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, wierzytelności oraz przedmiotów wartościowych. Utrzymują się z wynagrodzenia za pracę skarżącej w wysokości 4.284,18 zł, renty otrzymywanej przez skarżącego w kwocie 717,75 zł oraz zasiłków w wysokości 368,84 zł. Obok normalnych kosztów utrzymania skarżący ponoszą znaczne wydatki związane z rehabilitacją. Wobec skarżącej orzeczono umiarkowany stopień niepełnosprawności, a skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu lekkim. Wśród zobowiązań i stałych wydatków skarżący wskazali także spłatę kredytów: hipotecznego w kwocie 75 USD, mieszkaniowego 290 zł, konsumenckich 1000 zł, opłaty za prąd 400 zł, wodę 300 zł, telefon i internet 100 zł. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, skarżący oświadczyli m.in., że miesięczny koszt zakupu paliwa w październiku wyniósł 1250-1300 zł, a we wrześniu ok. 800 zł. Tak znaczny wydatek związany jest z dojazdem do pracy skarżącej. Pracuje ona bowiem w [...] oddalonym o ok. 35 km od miejsca jej zamieszkania oraz we [...] oddalonym o 115 km od [...]. Dodatkowo skarżący ponoszą wydatki na dojazd do lekarzy i rehabilitację; są one jednak uzależnione od stanu ich zdrowia i finansów. Ponadto małżonkowie przedłożyli liczne dokumenty związane z leczeniem skarżącego, a także harmonogramy spłat kredytów zaciągniętych w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a określa przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarty w art. 246 § 1 i 2 P.p.s.a. zwrot "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się on w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś zwrot "może być przyznane" wskazuje na fakultatywny charakter orzeczenia o przyznaniu prawa pomocy. Z przedstawionych przez skarżących argumentacji i oświadczeń oraz dokumentów wynika, że, choć oboje posiadają stałe źródła dochodów, to ich całość pochłaniają wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, spłatą kredytów, a także koszty związane leczeniem i rehabilitacją. Oboje są schorowani, z orzeczonym stopniem niepełnosprawności. Znaczna część ich dochodów przeznaczana jest nadto na dojazdy do pracy skarżącej, oddalonej odpowiednio o 35 km i 115 km od miejsca zamieszkania. Ponadto, jak wykazali skarżący, nie mają oni oszczędności, papierów wartościowych ani wierzytelności. W tej sytuacji należało zatem uznać, że skarżący nie są w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszym postępowaniu, jak i wydatków związanych z ustanowieniem doradcy podatkowego. W konsekwencji, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 4 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.