I SPP/Go 20/21
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2021-10-05
Skład orzekający: Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony przez stronę reprezentowaną przez pełnomocnika, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli strona nie uzupełniła wszystkich wymaganych rubryk formularza PPF, mimo że wezwanie do uzupełnienia zostało doręczone pełnomocnikowi, a nie bezpośrednio stronie?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez stronę reprezentowaną przez pełnomocnika, który nie uzupełnił wszystkich wymaganych rubryk formularza PPF, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania. Doręczenie wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku do pełnomocnika jest skuteczne, a rolą pełnomocnika jest skontaktowanie się z mocodawcą w celu usunięcia tych braków. Sąd nie ocenia merytorycznie sprawy zainicjowanej skargą w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący M.A., reprezentowany przez pełnomocnika, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Po otrzymaniu formularza PPF, skarżący nie uzupełnił wszystkich wymaganych rubryk. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów P.p.s.a. poprzez bezzasadne pozostawienie wniosku bez rozpoznania, twierdząc, że wezwanie do uzupełnienia braków nie zostało skutecznie doręczone stronie, która jest tymczasowo aresztowana.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w dniu 5 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu skarżącego od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 14 września 2021 r. sygn. akt I SPP/Go 20/21 wydanego w sprawie ze skargi M.A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty paliwowej za grudzień 2013 r. oraz za miesiące od stycznia 2014 r. do sierpnia 2014 r. postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
M.A., reprezentowany przez pełnomocnika – ojca, wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wskazaną w sentencji niniejszego orzeczenia.
Pismem z dnia [...] lutego 2021 r. (data nadania pisma w placówce pocztowej) skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia w całości
od kosztów sądowych.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z 12 lutego 2021 r. przesłano pełnomocnikowi wnioskodawcy urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF), celem jego wypełnienia przez wnioskodawcę i nadesłania
do tut. Sądu w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia tego wniosku
bez rozpoznania.
W zakreślonym terminie nadesłano formularz PPF wypełniony jedynie
w części, tj. w rubrykach od 1 do 4. Formularz został podpisany przez pełnomocnika skarżącego – W.A.
Zarządzeniem z dnia 14 września 2021 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek M.A. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Wyjaśnił, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy bowiem, pomimo wezwania w tym zakresie, nadesłał formularz PPF niewypełniony w rubrykach od 5 do 14, a zatem pozbawiony jakichkolwiek danych dotyczących sytuacji finansowej, majątkowej czy rodzinnej skarżącego.
Od ww. zarządzenia pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw zarzucając mu naruszenie art. 257 § 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym i przedwczesnym zarządzeniu o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy.
Podniósł, że skarżącemu nie zostało doręczone wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych bezpośrednio na jego miejsce pobytu. Nie rozpoczął dla skarżącego bieg terminu
do wypełnienia formularza PPF.
Zaznaczył, że skarżący jest tymczasowo aresztowany i z przyczyn oczywistych nie może odbierać korespondencji, terminowo odpowiadać na pisma
i wypełniać formularzy. Ponadto kontakt ze skarżącym jest mocno ograniczony, zwłaszcza w sytuacji epidemii. W przypadku czynności wymagających osobistego działania M.A., wniósł o dokonywanie doręczeń pism nie tylko na adres pełnomocnika, ale również bezpośrednio stronie.
W ocenie pełnomocnika skarżącego, za przyznaniem stronie prawa pomocy przemawiają decyzje wydane przez Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia [...] kwietnia 2021 r., [...] czerwca 2021 r. i [...] września 2021 r. oraz decyzje wydane przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2020 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw
od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 tej ustawy,
sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Po myśli § 2 ww. przepisu, w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia
lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność.
Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Zgodnie z art. 252 § 2 P.p.s.a, wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru (w przypadku osób fizycznych jest to formularz PPF). W myśl art. 257 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
W niniejszej sprawie, z uwagi na złożenie w piśmie z dnia [...] lutego 2021 r. (data nadania w placówce pocztowej) wniosku o przyznanie prawa pomocy, przesłano pełnomocnikowi skarżącego formularz PPF, celem jego wypełnienia
i podpisania przez skarżącego, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Pomimo wezwania nie przedłożono prawidłowo wypełnionego formularza PPF. Nie ulega bowiem wątpliwości, że ten nadesłany w dniu 10 marca 2021 r. (data nadania w placówce pocztowej), był niewypełniony w rubrykach od 5 do 14, a zatem pozbawiony uzasadnienia wniosku, oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku
i dochodach skarżącego.
We wniesionym sprzeciwie pełnomocnik skarżącego kwestionuje skuteczność samego doręczenia wezwania do nadesłania wypełnionego i podpisanego formularza PPF. Twierdzi, że brak było podstaw do wydania zarządzenia przez referendarza sądowego, bowiem wezwanie to nie zostało doręczone bezpośrednio skarżącemu w miejsce jego pobytu. W konsekwencji nie rozpoczął dla skarżącego bieg terminu do wypełnienia formularza PPF.
W rozpoznawanej sprawie skarżący udzielił pełnomocnictwa ojcu. W związku z tym, w pełni zasadnym było wystosowanie wezwania do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy do rąk pełnomocnika. Przyjęcie, że skarżący powinien osobiście złożyć oświadczenie o stanie majątkowym i dochodach zawarte w formularzu PPF nie zmienia tego, że w sytuacji, gdy ustanowił w sprawie pełnomocnika, korespondencja winna być kierowana do rąk tego ostatniego. Brzmienie art. 67 § 5 p.p.s.a., w myśl którego, jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonywać tym osobom, nie pozostawia wątpliwości w tym zakresie. Rolą pełnomocnika było natomiast skontaktować się z mocodawcą, celem usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie uzupełnionych rubryk formularza. Sąd zdaje sobie sprawę, że w dobie epidemii i panujących w związku z tym obostrzeń kontakt z osadzonym w areszcie jest utrudniony, jednakże nie jest on niemożliwy. W konsekwencji zarzut pełnomocnika skarżącego, jakoby bieg terminu do nadesłania wypełnionego i podpisanego formularza PPF nie rozpoczął biegu uznać należy za chybiony.
Natomiast odnośnie wskazanych w sprzeciwie decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego i Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wyjaśnić należy, że w postępowaniu dotyczącym przyznania prawa pomocy Sąd nie ocenia sprawy zainicjowanej skargą merytorycznie, tylko bada czy stronie należy przyznać wnioskowaną pomoc.
Równocześnie zaznaczyć trzeba, że skarżący uiścił należny wpis sądowy
od skargi w niniejszej sprawie, który na obecnym etapie postępowania jest jedyną opłatą jaką winna uiścić strona i skardze nadano dalszy bieg. Tym samym
ani zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego, ani niniejsze postanowienie nie powoduje dla skarżącego ujemnych następstw procesowych. Ponadto strona ma prawo wielokrotnego wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w tej samej sprawie.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 260 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło