I SPP/Go 39/22

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2022-06-13

Skład orzekający: Katarzyna Kołodziej-Kobierowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest osobą fizyczną, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w zakresie częściowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, pomimo posiadania majątku obciążonego postępowaniami egzekucyjnymi?
Ratio decidendi
Skarżący, osoba fizyczna, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pomimo posiadania majątku, jeśli jest on obciążony postępowaniami egzekucyjnymi i zabezpieczeniami, które uniemożliwiają jego wykorzystanie do pokrycia kosztów sądowych, a dochody służą wyłącznie bieżącym potrzebom, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony w części dotyczącej wpisu od skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług. Jednocześnie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację finansową wynikającą z zajęcia majątku przez urząd skarbowy i komornika, spłaty kredytu oraz chorób. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach przedstawił szczegółowe informacje o dochodach, wydatkach, zobowiązaniach oraz posiadanych nieruchomościach i pojazdach, które są objęte zajęciem.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Katarzyna Kołodziej-Kobierowska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2015 roku p o s t a n a w i a: 1. Zwolnić skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalić. Wyrokiem z dnia 17 lutego 2022 r. sygn. akt I SA/Go 299/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił w całości skargę Z.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2021 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2015 roku. Pismem z dnia [...] czerwca 2022 r. skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł skargę kasacyjną. Jednocześnie zwrócił się o zwolnienie od kosztów wpisu sądowego od ww. skargi kasacyjnej, z uwagi na trudną sytuację finansową i brakiem możliwości pozyskania środków pieniężnych na jej sfinansowanie. W nadesłanym formularzu PPF rozszerzył zakres wniosku wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że zabezpieczenie majątkowe nieruchomości, jak i rzeczy ruchomych oraz kont bankowych przez urząd skarbowy i komornika uniemożliwiły mu jakąkolwiek płynność finansową. Obecnie spłaca w ratach w formie ugody z [...] wypowiedziany kredyt obrotowy, w przypadku zaś [...], który nie wyraził zgody na rozłożenie kredytu na raty, należności potrąca komornik. Dodał, że choruje. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący ujawnił, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną G.G. Jest właścicielem domu o pow. 219m² (wykończone 110m²), współwłaścicielem działki o pow. 0,14ha poł. w [...], działki budowlanej o pow. 0,18 ha; wszystkie ww. nieruchomości objęte zajęciem komorniczym. Ponadto posiada dwa samochody: [...] rok prod. 2003 oraz [...] rok prod. 1998, oba zajęte przez urząd skarbowy. Z kolei małżonka skarżącego jest właścicielką zabudowanej działki poł. w [...] o pow. 0,27ha (budowa obiektu wstrzymana), lokalu handlowego poł. w [...] o pow. 60m² oraz lokalu handlowego poł. w [...], wszystkie ww. nieruchomości objęte zabezpieczeniem. Małżonkowie nie posiadają oszczędności, wierzytelności czy innych wartościowych przedmiotów. Utrzymują się z emerytury skarżącego w wysokości 1.712 zł netto i dochodów z umowy zlecenia w kwocie 2.687 zł miesięcznie oraz emerytury jego małżonki w wysokości 1.561 zł netto i dochodów z najmu w łącznej kwocie 1.250 zł miesięcznie. Po stronie wydatków i zobowiązań ujawnili: dzierżawę gruntu 67zł, podatek od nieruchomości 733zł, telefon 128zł, energię 437zł, gaz 935zł, raty restrukturyzacyjne 2.200zł, ubezpieczenie aut (OC) 100zł, paliwo 250zł, lekarstwa małżonków 100zł, zabiegi medyczne 250zł, chemia gospodarcza 50zł oraz jedzenie plus odzież 1.960zł. Do formularza skarżący dołączył decyzje z [...] marca 2022 r. o waloryzacji emerytury swojej i małżonki, cztery decyzje Prezydenta Miasta ustalające małżonkom G. podatek od nieruchomości za rok 2022, wyciąg z rachunku bankowego skarżącego w [...] za okres [...].03.2022r. - [...].04.2022r., dowody opłat za gaz, energię elektryczną, telefon, fakturę z [...] maja 2022 r. za zabiegi rehabilitacyjne G.G. wraz ze skierowaniem. Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022r. poz. 329 - dalej zwanej "P.p.s.a."), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym - czyli takim o jaki wnioskuje skarżący - obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§3). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (§4). Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym miejscu zauważyć należy, że sytuacja finansowa i majątkowa skarżącego i jego małżonki była już przedmiotem analizy w postępowaniu przed tutejszym Sądem w sprawie o sygn. akt I SPP/Go 78/21, w efekcie której postanowieniem z 18 października 2021 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącego od wpisu od skargi w części przekraczającej 1.500 zł, w pozostałym zakresie wniosek oddalił, zaś Sąd w wyniku rozpoznania sprzeciwu, postanowieniem z dnia 9 listopada 2021 r. zmienił zaskarżone postanowienie i zwolnił skarżącego od wpisu od skargi, utrzymując postanowienie referendarza w pozostałym zakresie w mocy. Zgodnie z dokumentami znajdującymi się w ww. aktach ustalono, że skarżący wraz z żoną uzyskują co prawda stałe dochody w łącznej kwocie 4.257 zł miesięcznie jednakże są one w całości przeznaczone na ich bieżące koszty utrzymania. Pomimo posiadania majątku w postaci nieruchomości czy samochodów osobowych, z uwagi na prowadzone postępowania egzekucyjne, skarżący nie jest w stanie wykorzystać go w celu sfinansowania kosztów sądowych Powyższe ustalenia pozostają aktualne w niniejszej sprawie bowiem ww. okoliczności nie uległy znacznej zmianie. Dochody małżonków G. (z tytułu emerytur oraz dodatkowy dochód skarżącego z umowy zlecenia, a jego żony z najmu lokali handlowych i z umowy dzierżawy gruntu i ściany budynku) służą wyłącznie bieżącemu utrzymaniu i leczeniu, bowiem oboje są osobami starszymi i schorowanymi. Wobec skarżącego prowadzone są postępowania egzekucyjne w wyniku których zajęte zostały nieruchomości, pojazdy, rachunek bankowy oraz świadczenie emerytalne. Zabezpieczenia majątkowe pozbawiają go jakiejkolwiek płynności finansowej. Zasadne zatem jest zwolnienie skarżącego od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej - jedynej w chwili obecnej opłaty niezbędnej dla dalszego prowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło