I SPP/Go 89/19

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2019-09-26

Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Bronowicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy posiadają znaczący majątek w postaci nieruchomości, ale jednocześnie wskazują na wysokie koszty utrzymania i zajęcie części dochodów przez urząd skarbowy, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych i otrzymać pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu został oddalony, ponieważ skarżący, mimo niskich dochodów z emerytur, dysponują znacznym majątkiem w postaci nieruchomości, którego wartości i potencjalnych korzyści nie ujawnili w sposób wyczerpujący. Zatajenie informacji o posiadanych nieruchomościach i ich wartościach uniemożliwia przyznanie prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżący A.M. i S.M. złożyli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w związku ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczące zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości. W uzasadnieniu wskazali na wysokie koszty utrzymania, zajęcie emerytur przez urząd skarbowy oraz wiek. Jednakże, mimo początkowego oświadczenia o braku posiadania nieruchomości, późniejsze dokumenty ujawniły, że są oni właścicielami i użytkownikami wieczystymi kilku nieruchomości, których wartości i potencjalnych korzyści nie ujawnili w pełni.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 26 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.M. oraz S.M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.M. oraz S.M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z 18 kwietnia 2019 r. sygn. akt I SA/Go 100/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę A.M. oraz S.M. na wymienione w sentencji niniejszego orzeczenia postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącym 26 czerwca 2019 r. Pismem z [...] lipca 2019 r. skarżący złożyli wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W dniu [...] sierpnia 2019 r. wniosek ten został rozszerzony o zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu skarżący zgodnie podnieśli, że całość posiadanego wspólnego majątku oraz ich emerytury zostały zajęte przez urząd skarbowy. Oboje mają powyżej 70 lat, korzystają z pomocy lekarskiej ponadto ponoszą koszty: podatku od nieruchomości: działka [...] - 6050 zł, dzierżawa wieczysta od tych działek – 5626,79 zł, użytki rolne w [...] 3,3661ha – 135,90 zł, grunty pozostałe 0,6528ha – 2872,33 zł, podatek leśny 2,8084 ha – 119 zł, lekarstwa – 350 zł miesięcznie, utrzymanie mieszkania 800 zł miesięcznie. Egzekucja administracyjna S. – 912,90 zł miesięcznie, A. 741,45 zł miesięcznie. Z zawartego w urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący mieszkają razem. Nie posiadają nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów wartościowych. Ich dochodem są emerytury, które po zmniejszeniu z powodu egzekucji administracyjnej, wynoszą łącznie 4064,10 zł W odpowiedzi na wezwanie skarżący nadesłali dodatkowe dokumenty oraz oświadczenia. Wynika z nich m.in., że rachunek bankowy S.M. jest zajęty przez Urząd Skarbowy (skarżący, pomimo wezwania nie nadesłał wyciągu z tego rachunku). Kopie decyzji o waloryzacji emerytury potwierdzają wysokość uzyskiwanych z tego źródła dochodów. Skarżący nadesłali również kopie decyzji oraz wezwania do zapłaty, z których wynika, że skarżący są użytkownikami wieczystymi gruntów Skarbu Państwa przy [...] oraz właścicielami posadowionych na nich budynków i budowli. S.M. jest również współwłaścicielem nieruchomości gruntowej o powierzchni 6.528,00m2 w [...]. Małżonkowie M. są także właścicielami użytków rolnych o powierzchni 3,3661 ha oraz lasu o powierzchni 2,8084ha. W tak ustalonej sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżących, ich wniosek należało oddalić. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje, jeżeli osoba występująca z wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie orzekającego skarżący nie wykazali, iż nie są w stanie sfinansować opłat sądowych oraz wynagrodzenia pełnomocnika. Co prawda osiągają oni niewielkie dochody z tytułu emerytur jednak dysponują znacznym majątkiem w postaci nieruchomości. Podkreślić przy tym należy, że w rubryce 7.1 formularza PPF skarżący, w odniesieniu do nieruchomości, wpisali "nie posiadamy", natomiast z uzasadnienia ich wniosku oraz nadesłanych dokumentów wynika, że są właścicielami i użytkownikami wieczystymi kilku nieruchomości. Tym samym, nie można skarżącym czynić zarzutu, że złożyli fałszywe oświadczenie, jednak zataili wartość posiadanego majątku. W rubryce 7.1 formularza PPF należy bowiem podać nie tylko wielkość nieruchomości ale także jej szacunkową wartość. Równocześnie Skarżący wskazali jedynie obciążenia związane z ww. nieruchomościami. Podali wysokość opłat za użytkowanie wieczyste oraz podatku od nieruchomości. Nie ujawnili jednak jakie korzyści czerpią z tych nieruchomości. Czy są one przedmiotem najmu lub dzierżawy. Zauważyć należy, że jak wynika z decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] stycznia 2019 r. ustalającej podatek od nieruchomości (k. 31 akt), na części atrakcyjnie położonych działek nr [...] prowadzona jest działalność gospodarcza. Z kolei działka nr [...] o powierzchni 6.528,00 m2 położona w [...], stosownie do danych wynikających z portalu Geoportal Infrastruktury Informacji Przestrzennej geoportal.gov.pl jest drogą dojazdową do kilkudziesięciu mniejszych działek położonych w obrębie tej miejscowości. Powyższe wskazuje nie tylko, że skarżący dysponują znacznym majątkiem (ujawnionym jedynie częściowo), który mogą spieniężyć celem pokrycia kosztów postępowania sądowego ale także, że nie ujawnili w sposób wyczerpujący swojego stanu majątkowego i dochodów. Oceny tej nie zmienia również zasygnalizowana przez skarżących okoliczność, że ich cały majątek zajęty jest przez urząd skarbowy. Skarżący nie wskazali wartości posiadanych nieruchomości ani wysokości ich należności podatkowych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło